شێکسپیر

(١)

‌ئارق سەگی

– دەرگاکە بکەرەوە.

– تۆ کێی؟

– من بێ‌هیواییم!

بێ‌هیوایی دەرگاکەی دابووە بەر شەق و وەها لەناکاو داچڵەکیم و هەڵیتەکاندم کە یەکسەر شیعرێکی تازەم نووسی و ناوم نا “من نەخۆشم” و خێرا لەگەڵ دیوانی مەولەوی و تابلۆکەی “لازارۆس”ی ڕامبرانت خستمە جانتاکەمەوە.

ئینجا جانتاکەم پڕ کرد لە گوێز و چەکێکی مەترسیدارم لەژێر کراسەکەم شاردەوە و خێراتر ڕامکردە دەرێ. دەمویست خولگەی زەوی بەجێ‌بهێڵم. ڕامکرد و ڕامکرد تا گەیشتمە سەر سنوور. ئامبۆڵانسێک بەخێرایی لە تەنیشتمەوە وەستا و وەک بۆمبێکی ئەتۆمی تەقیبێتەوە، تەپ‌وتۆزێکی گەردەلوولی ساز کرد! دەنگێک وتی:

– سوار بە.

بە سەختی دەرگاکەم دۆزیەوە و سوار بووم. شۆفێرەکە و ژنێک لەپێشەوە و من و تەرمێک لە پشتەوە دانیشتبووین. شۆفێرەکە لە ئاوێنەوە سەیری تەرمەکەی کرد و وتی: “ئەم چارەڕەشە بۆی نایە! هەر جارێ خۆی دەکوژێ، زیندوو دەبێتەوە…”.

پاشان ڕووی کردە من وتی: “بۆ کوێ دەڕۆی؟”

 وتم: “بۆ هیچ جێیەک”.

 وتی: “من بۆ هەموو جێیەک دەڕۆم، دەچمە ڕابردوو، دێمەوە بۆ داهاتوو”.

کە لە ئاوێنەکەیەوە سەرنجم دا، شۆفێرەکە لە حەسەن زیرەک دەچوو. لێم پرسی:

– تۆ حەسەن زیرەکی؟

– نەخێر، نەوەی حەسەن زیرەکم.

ڕێگاکە تەنگ و تاریک بوو، شۆفێرەکە وتی: “بۆ تویتا هەموو شوێنێک ژاپۆنە!”

پاشان وتی: “چی بکەین؟”

تەرمەکە کەوتە جووڵە و وتی: “هیچ ناکرێ”.

تەرمەکە کز و لاواز بوو، نەمدەزانی تەرمی پیاوە یا ژن! لێم پرسی:

– بۆ خۆت دەکوژی؟

– ژمارەی دانیشتوانی جیهان زیادی کردووە، بۆیە …

ئەو ژنەی کە لە پێشەوە دانیشتبوو وتی: “ئاهەنگ بگێڕین”.

شۆفێرەکە، بوتڵێک “ئارەق سەگی” لەژێر کورسییەکەی دەرهێنا. من تۆبەم کردبوو چیتر مەی نەخۆم، بەڵام ڕێگاکە هەور بوو و بایەقوشێک لە ناخم بەستبووی هێلانە و سروودی مەرگی دەخوێند.

شۆفێرەکە وتی: “بخۆرەوە گوڵ خاڵوی، بێ‌هیوایی گوناحە”.

تۆبەم شکاند و وتم: “منیش مەزەم پێیە”.

دەستمان کرد بە شکاندنی گوێزەکان، هەندێک لە گوێزەکان کوێر بوون!

بە شۆفێرەکەم وت:

“باوەرە وەشوەش سا دەی هەی پەی کەی

تافی قەڵوەزەی سافی شیشەی مەی

مەوجش بنچینەم بدۆ وە هەمدا

هەستیم دۆ وە بەرد هەردی عەدەمدا”

تەرمەکە زۆر بێ تاقەت و بەپەلە بوو، بەردەوام بە شۆفێرەکەی دەوت:

– تێکە …

شۆفێرەکە بوتڵێکی تری لەژێر کورسییەکەی دەرهێنا.

بە شۆفێرەکەم وت: “لەسەدا چەندە؟”

وتی: “١٠٠٠”.

وتم: “ئێوە ساحێرن؟”

شوفێرەکە وتی: “بخۆرەوە گوڵ خاڵوی، کارت نەوێ!”

خواردمەوە و خواردمەوە و خواردمەوە، بەگشتی ٤ پەرداخم خواردبووەوە،

ژنەکە لە ئاوێنەکەوە سەیری کردم و وتی: “خاڵی ژێر چاوت جوانە!”

وتم:

“چون برسی بە کوی ما خاموشی است خوی ما

زآن کە زگفتگوی ما گرد و غبار می رسد”

ژنەکە لە ئاوێنەدا ماچێکی بۆ ناردم و پاشان “چارەی خەمی من مەی نییە، مەیخانە بڵێ چی”ی خوێند و ئێمە بۆمان ئەستاندەوە و لەگەڵیا دووپاتمان کردووە. ئەمبۆڵانسەکە بەخێرایی دەڕۆیشت، ئێمە گەرم بووین، کەچی “لە کوێستان دەبارڕ باران/ دەیدا لە گۆنای ناسک و نازداران!”

شۆفێرەکە دانی بەوەدا نا کە ناوی ڕاستەقینەی؛ (جێمس وێب)ـە. ژنەکە دانی بەوەدانا کە ناوی (لارا فابیان)ـە و منیش دانم بەوەدا نا کە فەرامۆشکارم. تەرمەکە سەیری کردم و وتی:

– تۆ نەخۆشی بەڵام ئەم نەخۆشینە کوشندە نییە.

پاشان جگەرەیەکی لە گیرفانی دەرهێنا و وتی:

– ئارەق سەگی و ئەم جگەرەیە، واتە بەزوویی شەڕ دەست پێ دەکا!

جگەرەکەمان کێشا. من خاڵەکەی ژێر چاوم و ئەو شیعرەی تازە نوسیبووم، هەر دووم دا بە ژنەکە. ژنە وتی:

– دەتەوێ چ بکەی؟

– دەمەوێ بەلەمێک دروست بکەم.

– ئەی لەژێر کراسەکەت چیت شاردۆتەوە؟

کراسەکەم هەڵداوە و نیشانم دا. بەڵام هیچم نەدەبینی، تاریکی دەوری دابووم. بە شۆفێرەکەم گوت: “بوەستە دەمەوێت نمایشەکە بەجێبهێڵم!”

دەرگای ئامبۆڵانسەکەم کردەوە و جانتاکەم هەڵگرت و لە نمایشەکەوە بازم دایە دەرەوە…

(٢)

time

ئەکتەرەکە چووە سەر تەختی شانۆ و وتی:

– زەمەن، زەوین، بێ‌هیوایی، دڵەڕاوکێ، تەنیایی، قیژە، قۆربوون، ون‌بوون، کەڕبوون، کوێربوون، گومان، دوودڵی، خۆکوشتن، خنکان، لەبیرچوونەوە، پێکەنین، گریان، لافاو، گەردەلوول، دیسان گومان … گومان … گومان، سوووتان، بازدان، کات‌نەمان، ئیمان و …

ئەکتەرەکە کەوتە یاوولەرز و چووە ژوورەکەی و لاڵ بوو. دایکی مرد و ئەو هەر نەهاتەدەرەوە! هەموو ناسیاو و نەناسیاوی مرد و ئەو هەر نەهاتەدەرەوە. پاش ١٠٠٠ ساڵ ڕۆژێک لەپڕ لە ژوورەکەی هاتەدەر و لە شانۆکە بازیدایە دەرەوە.

ئەمە شانۆنامەیەکی کورت بوو سەبارەت بە ڕووخانی خێزانێک و ئەکتەرێک کە سوێند دەخوا “بێدەنگ بێت و هیچ نەڵێت!” من هەرکات دەنووسم دەکەومە نێو بەحری گومان و بە خۆم دەڵێم “ئاخری خێر بێ!”

کاتێک براکەم شانۆنامەکەمی منی بینی وتی:

– دوودڵی و دڕدونگی ئیرادەی مرۆڤ کاول دەکا… کات نەماوە، دەبێ بڕیاڕ بدەی و باز دەیت!

پاشان براکەم بازی دا و ڕۆیشت…

براکەم، ساڵانێک لەمەوبەر، بازی دابوو و ڕۆیشتبوو بۆ شاری خامۆشان. هەرچەندە لێی تووڕە بووم و لەبیری کردبووم، هاتەوە… زۆر درەنگ هاتەوە، هێندە کە ئەستێرەی ژیانی من لە ترووسکان کەوتبوو و گەیبووە ئاخری و ئۆخری.

دەمی بە کانیاوەکەی تەنیشت دارگوێزەکە لکاندبوو و ئاوی دەخواردەوە و تێراو نەدەبوو. نەمدەزانی چی خواردووە کە ئەوەندە تینووی بووە! لە نۆح دەچوو، لە تاریکییەوە سەیریم کرد، لە کونێکی بچووکەوە. چونکە تەنها لە تاریکیدا دەتوانی ئەستێرەکان ببینی.

– تەنها لە تاریکیدا دەتوانی ئەسێترەکان ببینی.

ئەمە قسەی من نییە، قسەی ئەفلاتوونە. ئەفلاتوون لە لابەلای کتێبخانەی براکەمدا دەژی. براکەم دڵێ: “ڕستەکە هی هەر کەس بوو، ناوی بێنە. بەڵام هەندێ جار لە بەر دەوامی کات، پێویست ناکا بیڵێی … ڕستە جوانەکان دیارن هی کێن!”

پێشتر لە کتێبخانەی برا تەنیا و خەونبینەکەمدا دەژیام. لەوێ لەدایک بووم. کە لەدایک بووم، لەبری ئەوەی بگریم، پێکەنیم، براکەم پێی وتم:

– بەخێر بێن بۆ خێزانێکی خەیاڵی!

قژمی سوور کرد و پاشان دەموچاومی بە خاڵ داپۆشی و ئینجا یەکێک لە خاڵەکانی دەموچاومی هەڵگرت و خستیە ژێر چاوی خۆی و پێی وتم: “ئێستا تۆ بوویتە (ئان شێرلی)”.

پاشان وتی: “ئێستا باز دە‌!”

هەزاران جار لە کتێبخانەکەیەوە بازم داوە … بازرەقەم بەستووە!

پێی دەوتم: “باز بدە پێش ئەوەی نمایشەکە کۆتایی بێت”.

من و براکەم لە کتێبخانەکەیدا یاریمان دەکرد. لە ڕۆڵێکەوە بۆ ڕۆڵێکی تر بازمان دەدا. بەبێ مەشق یاریمان دەکرد. براکەم ڕۆڵی شێت، سەرباز، سوپەرستارێک، گورگ و شای دەگێڕا. هەندێک جار دەترساین … هەندێک جار پێدەکەنین … هەندێک جار ڕامان دەکرد و …، لە کۆتاییدا کە ماندوو دەبووین، دەچووینە دەرەوە و لە لوتکەی دارگوێزەکەی تەنیشت کانییەکەوە سەیری ئاسمانمان دەکرد و لە سەرووی دارەکەوە بازمان دەدایە خوارەوە.

دەیوت: “پێویستە خۆت بۆ بازدانی گەورە ئامادە بکەی”.

جارێک لەسەر دارگوێزەکە وتی: “باز دە!”

من بازم دا و مردم، براکەم منی ناشت و خاک و خۆڵی کرد بەسەرمدا. براکەم منی لەبیر کرد و پاش ماوەیەکی زۆر هات و زۆر بە ساردی وتی:

– هەڵسە!

و من بەخەبەر هاتم .

هۆکاری لەبیرچونەوەی من دوای ماویەکی زۆر، هاتنی (لارا) بوو. ئەو لە من گەورەتر بوو و نەمدەزانی لە کوێوە هاتووە؛ لە کام هەسارە و کاکێشانەوە. لارا خەڵکی جیهانی دەرەوە بوو و ئەوەش بووە هۆی ئەوەی نمایشەکە بگۆڕێت و وایکرد براکەشم بگۆڕێت!

کاتێک بەلای مندا تێپەڕین، وتم:

– ئەمە کێیە؟

– ئەمە لارا فابیانە.

– لەگەڵ ئێمە نافڕی

چاوەڕێی وەڵامم نەکرد و بازم دا!

لەگەڵ هاتنی لارا بێ ماڵ و هێلانە کەوتم و لە ناو دارگوێزەکەدا دەژیام. شەو و ڕۆژ دەچوومە سەر لوتکەی دارگوێزەکە و بازم دەدا؛ بە تەنیایی بازم دەدا. براکەم گۆڕابوو و ڕەنگی سوور هەڵگرا بوو. هەموو ڕۆژێک بۆنی ئەشقی لە خۆی ئەدا و جل‌وبەرگی نوێی لەبەر دەکرد: جلی شێت، جلی سەرباز، جلی سوپەرستارێک، جلی گورگ، جلی پاشا و …

جارێک، بەلای مندا تێپەڕین و وتم:

– پێویست ناکا بۆ کەسێکی نامۆ، ئەم هەموو بەرگە بگۆڕیت!

– ئەم قسانە دەرئەنجامی خەوتنە لە ماڵی دێوەکان.

براکەم بە دارگوێزەکە دەڵێ (ماڵی دێوەکان) و بە شیعر وەڵامی هەموو شتێکی دەداتەوە. گەر لێت پرسیبا: “ناوت چییە؟” دەیوت: “ئەشق”!

کەچی هەرگیز وەک ئەو جارەم نەبینیبوو، بەزەییم پێیدا دەهات!

دەستی لارای دەگرت و دەیبردە ناو کتێبخانەکە و قژی ڕەنگ دەکرد. لەوێشەوە دەهاتنە دەرەوە و دەچوونە سەر دارگوێزەکە و گوێزیان بۆ یەکتر دەشکاند و لە ئاوێنەدا سەیری یەکتریان دەکرد و ماچیان بۆ یەکتر دەنارد. ئینجا براکەم دەستی دەکرد بە گۆرانی‌وتن و دەبووە شاعیر و بۆ هەزارەمین جار لە ئاوێنەدا ئەم شیعرەی بۆ لارا دەخوێندەوە:

“خۆشم دەوێی، خۆشم دەوێی

وەک شێت، وەک سەرباز، وەک سوپەرستارێک!

خۆشم دەوێی، خۆشم دەوێی

وەک گورگ، وەک پاشا وەک مرۆڤێک کە نیم.

دەزانی؟

من بەم شێوەیە خۆشم دەوێی…”

کاتێک شیعرەکە کۆتایی هات، لەناکاو دەستی خودا لە ئاسمانەوە کەوتە خوارەوە و کەوتە سەر لارا، لارا ون‌بوو و خاڵەکەی کەوتە خوارەوە. من خاڵەکەم گرتەوە و براکەیشم دەستی خودای لە ژێر کراسەکەیدا شاردەوە!

ئەو ڕوژانە براکەم زۆر کزولاواز ببوو، وەک تەرمێکی لێهاتبوو. بەڵام لێی بەگومان بووم. هەستم دەکرد بەمزووانە چەکی نهێنی خۆی ئاشکرا دەکات. کەچی ئەو پەیتا پەیتا گۆرانییەکانی خەمناکتر دەبوون و تاوولەرزی لێ نیشتبوو. منیش بە دەیتنی ئەم حاڵەی خەمبار دەبووم و ئەوسا دەمزانی چەکی نهێنی من لە دژی بێ‌هیوایی، بیرەوەرییەکانی (ماڵی مردووان)ی دۆیستۆیفسکی بوو!

ڕێگەم پێدرا جارێکی تر لە کتێبخانەکەدا بژیم و ئاگاداری بم. هەر کاتێک تاوی هەبوو، کتێبخانەکە دەبوو بە ئاگر و هەر کاتێکیش دەلەرزی کتێبخانەکە دەبوو بوو بە بەستەڵەک. شەوێک تاوەکەی هێندە زۆر بوو، کتێبخانە گڕی گرت و هەموو کتێبەکان بوون بە خەلووز، جگە لە یەکیان و ئەویش دیوانەکەی مەولەوی بوو!

لەگەڵ ئەوەی حاڵی براکەم ڕۆژ بە ڕۆژ خراپتر دەبوو، وێنەکێشێک هات و خۆی لێمان نزیک کردەوە و وتی: “بخۆرەوە گوڵ خاڵوی، بێ‌هیوایی گوناحە!” پاشان وێنەی براکەمی گرت، من چوومە ناو وێنەکە! وێنەکێشەکە وتی: “ئەو قژسوورە کێیە؟”

براکەم وتی: “ئان شێرلییە!”

– خوشکێکی خەیاڵی؟

– وێنەکەم لەسەر مەیخانە هەڵواسە.

پاشان وێنەکێشەکە بە لای من و براکەمدا تێپەڕی و ڕۆیشت…

لە ژێر داڕگوێزەکە خەوتبووم. تازە خەریک بوو گەرمم دەبۆوە، هات و وتی: “کات نەماوە؛ تا کورتتر، جوانتر!” پاشان چووینە ژوورەکە و چیرۆکێکی پێدام و وتی:

“نە قەترەی ئەسرین مەندن نە چەمدا

نە نوختە نە حەرف ئینشای ماتمدا”

هەرکات مەولەوی دەخوێندەوە، دەگریا. سەیری چیرۆکەکەم کرد، چیرۆکێکی بێ خاڵی نووسیبوو بە ناوی (شاری خامۆشان). کاتێ چاوم گێڕا لە ژوورەکەدا چەکی نهێنی براکەمم بینی: دەستی خودا لە تەنیشتی قەڵەمەکەی بوو…

کە لە ژوورەکە چووینە دەرەوە، یەکسەر چووینە سەر لوتکەی دارگوێزەکە. وتی:

– کاتی هاتووە، باز دە!

منیش بازم دا. ڕەنگی سووری قژم ڕژایە ناو کانیاوەکە و خاڵەکانم بەر بوونەوە. براکەم منی لەژێر دارگوێزەکەدا ناشت و خاک و خۆڵ و گوڵاوی کرد بەسەرمدا و بەدەم گریانەوە ڕۆیشت. منیش لەژێر دارگوێزەکەدا خۆم دا بەدەم کرم و مارەوە و نەمدەزانی من میوانم یان خاوەنماڵ! لقەکانی دارگوێزە ١٠٠٠ساڵەکە بەهێزتر و زیاتر بوون و منیان داپۆشی.

کە تێراو بوو هاتە ژێردارگوێزەکە و وتی:

– هەستەوە لەو گۆڕە!

دەستم گرت و هاتمە سەرەوە. ڕووناکی چاوەکانمی ئازار دەدا. هەر بۆیە دەستێکی گرتە بەر چاوم و بە دەستی تر دای لە دارگوێزەکە و دارگوێزە بوو بە بەلەم و ئێمە دووقۆڵی سواری بووین و ڕۆیشتین. کاتێک گەیشتینە خولگەی زەوی وتی: “باز …” هێشتا “… بدە”کەیی نەوتبوو، کە بازم دا و لە شانۆکە چوومە دەرەوە…

The post شاری خامۆشان appeared first on ژنەفتن.

پەندێکی باوکە زۆسیما بۆ ئالیۆشا

لە ڕۆمانی برایانی کارامازۆف

(کەو)

یەک چارەکە چیرۆکی نیوەتەواو و تێکەڵاوپێکەڵاوم هەیە. یەک لەو چیرۆکانە چیرۆکی باوکێک و کوڕێک و کەوێک و خەنجەرێک و فەرمانێکە.

– سەری ببڕە.

کوڕەکەیش ئەڵێت: (نا)

من  لە نووسین  ترسم هەیە، زۆرجار بۆ نووسینی چیرۆکێک بە مانگ و ساڵ هەوڵ ئەدەم. سەرەتا دڵم خۆش ئەبێت و بە خۆم ئەڵێم ئەم جارە تەواوی ئەکەم، بەڵام دیسان ئەو بێشەرمە بە خۆی و بۆنێکی توندەوە دێت و ئەڵێت “نا ناتوانی”!

ئەڵێم نەفرەت لە بۆنی سیر و سێو، هەمیسان کەم دێنم و چیرۆکەکە نیوەتەواو بەجێ دەهێڵم و دڵتەنگ ئەبم. کاتێک دڵتەنگ ئەبم سێ کار ئەکەم: یان ئەڕۆمە لای “مایکڵ” بۆ پڵاوخواردن، یان کون بە کونی تاران بەدوای کونێکا ئەگەڕێم، یان لە ماڵ ئەمێنمەوە و کتێبی هاگاکورە ئەخوێنمەوە.

لە تاران تەنها دوو هاوڕێم هەیە؛ مایکڵ و هاگاکورە، هاگاکورە یان ئەخلاقی ساموورایی! کتێبێکە باس لە چۆنیەتی بوون بە ساموورایییەکی ڕاستەقینە ئەکات. من دوو کارەکتەری ئەم کتێبەم زۆر خۆش ئەوێت: ئەمیر کاتاسۆشیگە و ئوستاد ئیتای. [ئەمیر کاتاسۆشیگە ئەڵێت: “چوار جۆر ساموورایی هەیە، خێرای هێواش، هێواشی خێرا، هەمیشە خێرا و هەمیشە هێواش.]

خێرای هێواش هەرچەندە فەرمانەکە بەباشی وەرئەگرن و قەبووڵی ئەکەن بەڵام دواتر کات بەفیرۆ ئەدەن و ئەمڕۆ و سبەی پێ ئەکەن.

هەندێک جار پێم وایە ساموورایییەکی خێرای هێواشم، هەندێک جار پێم وایە ساموورایییەکی یاخیم، سامووراییی یاخی ساموورایییەکە کە سەر بە هیچ گرووپێک نییە.

[ئوستاد ئیتای ئەڵێت: دەکرێ متمانە بە یاخیبووان بکەی].

متمانەیەکی زۆرم بە مایکڵ هەیە، هاودێییمە. لێرە چێشتخانەی هەیە و چێشتلێنەرە؛ بۆنی پڵاوەکەی تا کاکێشانی ڕێگای شیری ئەڕوات. ناوی ڕاستەقینەی جوتیارە، بەڵام چونکە دەنگی خۆشە من ناوم ناوە “مایکڵ”. ماتۆڕێکی هەیە وەک کەو ئەفڕێ، کون بە کونی تارانی پێ گەڕاوین، مایکڵ کە ئەمبینێت ئەڵێت: “شایی یان شین؟”، مەبەستیشی ئەوەیە: گۆرانیی شاد یان خەمین.

دوایین جار بەیانییەک تا ئێوارە بەدوای کونێکا کون بە کونی تاران گەڕابووین و زۆر ماندوو بووین و نەماندۆزیبۆوە. لە گەڕانەوەیەکی بەپەلەدا بووین کە هەمیسان پرسی: شایی یان شین؟

وتم: شین …

بەڵام با ڕێگەی نەدا مایکڵ لە قسەکەی من تێ بگا و گۆرانییەکی شادی خوێند.

[ڕێبازی ساموورایی ئەوەیە کە هەموو بەیانییەک مەشقی مردن بکات و بیر لەوە بکاتەوە کە مردنەکەی لەکوێیه، لێرەیە یان لەوێ]

خەنجەرەکە لە دوای ساڵانێک چاوەڕوانی گەیشتە دەستم. مایکڵ ئەم خەنجەرەی لە سەردەشت لە شەقامی هیرۆشیما لە کوڕێکی هەڵەبجەیی وەرگرتبوو. تیخەکەی تیژ بوو، ئەو کوڕە وتبووی تیخەکەی لە بەردی ئاسمانی درووست کراوە. وتبووی ئەم خەنجەرە خەنجەری لافاوی پێشووە …

قەڵەمەکەم و خەنجەرەکەم ئامادە بوون، تەنیا مابوو دۆزینەوەی کونێک!

نووسرابوو: “٤٠ مەتر، نهۆمی خوارەوە، لە ناوەڕاستی شار، تەنیشت وێستگەی مێترۆ، نووسرابوو خانووەکە بۆ پیاو گونجاوترە”.

تەلەفۆنم کردبوو بۆ خاوەنماڵەکە و دوای چەند باس و پرسیارێک کە زانی خەڵکی “قەڵاڕەش”م، وتی:

– کاتێک کە لە زانکۆ بووم، لەسەر خۆکوژییە وەرزییەکانی قەڵاڕەش لێکۆڵینەوەم کردووە.

دوایی هاتە سەر باسی ماڵەکە و وتی:

– ماڵەکە هێمنە تەنیا یەک شتی هەیە ئەویش ئەوەیە کە پیاوێکی پیر جیرانیەتی، دوو کەڕەت ماتۆڕ لێی داوە بۆیە جار و بار شەوانە لە تاو ئێش و ئازاری لەشی ئەناڵێنێت.

پاشان بە پێکەنینەوە وتی:

– ئاگات لە خۆت بێ، خۆت نەکوژی.

[بە بۆچوونی ساموورایی تەنانەت وشەیەکیش گرنگە، گرنگ نییە لەکوێ بێت، لە هەمووی گرنگتر هەڵبژاردنی وشەکانە]

□

لە ماڵە پێشووەکەمدا دەستم کردبوو بە نووسینی چیرۆکی باوکێک و کوڕێک و خەنجەرێک و لافاوێک. ئەبوایە بۆ چیرۆکەکە توێژینەوەم بکردایە. کە دەستم کرد بە توێژینەوە، کەوتمە سەر چیرۆکی ئیبراهیم:

دوای ئەوەی ئامادەکاری کرا بۆ ئەوەی خودا ئێبراهیم تاقی بکاتەوە، (پێی وت: ئەی ئیبراهیم) (ئەویش وتی: ئێستا من ئامادەم)

– من ئامادەم!

ئەمە وڵامی مەکبێسە بە خاتوو مەکبێس لە شانونامەی مەکبێس، کەچی لە کۆتاییی شانۆنامەکەدا سەری مەکبێس لێ ئەدرێت. ئەوەش وڵامی یەکلاکەرەوەی شێکسپیرە بە مەکبێس وێڕای پەیامێکی ڕوون:

– با فێر نەبی!

ئەنجامی تۆێژینەوەکەم ئەمە بوو:

– شەرم بەشێکە لە ئیمان!

دان بەوەدا دەنێم کە لە منداڵییەوە ئاشقی دەنگی مایکڵ جاکسۆنم بەڵام نەمدەویست مایکڵ جاکسۆن ببینم، ڕابردوویەکی دووری بیر دەهێنامەوە. بەڵام ئەو چیرۆکە شەکەتی کردبووم و دڵتەنگ بووم. لەناکاو کۆنسێرتی ساڵی ١٩٩٧ی شاری موونیخیم خستە سەر(تۆ تەنیا نیت) ئەمە ناوی ئەو گۆرانییە بوو کە مایکڵ دەیخوێند؛ گۆرانییەک بوو لە ئەڵبوومی مێژوو:

تۆ تەنیا نیت/ چونکە من لێرەم لەلاتم/ هەرچەند دوورین لە یەک/ من هەمیشە لەلاتم…

لە دەقەی 1:45 پاسەوانێک، کچێکی بینەری ناو هۆڵەکە هەڵدەگرێت و دەیباتە سەرتەختی شانۆ،

لە دەقەی 3:15 پاسەوانەکە دێت کچەکە لە ئامێزی مایکڵ جەکسۆن جیا دەکاتەوە.

لە دەقەی 1:45 تا دەقەی 3:15 ئەشق و ئامێز و گەیشتن و دابڕان و ڕۆیشتنێکی خێرا ڕوو دەدا.

You are not alone

You are not alone

Say it again,

هاوکات کە دەگریام، منیش دووپاتم ئەکردەوە: چونکە تۆ تەنیا نیت/ چونکە تۆ تەنیا نیت.

لە پڕێکدا بۆنی سیر و سێو وێڕای دەنگی پێکەنینێکی ژەهراوی هات و ژوورەکەی داگرت. من ئەگریام و ئەو پێ ئەکەنی، هەتا من زۆرتر ئەگریام، ئەو بەرزتر پێ ئەکەنی، تووڕە بووم و پێم وت: چڵکاوخۆر.

پاشان پەتە سوورەکەم دەرهێنا و نیشانم دا و پێم وت: بەم پەتە لە ڕێککەوتی 25ی ژانڤیەی 2010 هەڵت ئەواسم و پەتەکەشم ئەویت بۆ مۆزە.

دوایی  پێم وت: با فێر نەبی!

بەخێرایی لە خانووەکە هاتمە دەرەوە و چوومە لای مایکڵ کە خەرێکی لێنانی برنج بوو.

وتی: چەند جار تاقی بکەیتەوە فیر دەبی چۆن لێی بنێیت.

کاتێک پڵاوەکە ئامادە بوو، تا جێم هەبوو خواردم. هەستێکی خۆشم هەبوو ئەو ڕۆژە، بە مایکڵم وت خەنجەرێکی کۆنم دەوێت. ئەو کاتە مایکڵ خەریک بوو ترێ ڕەشەی ئەخوارد، بەتووڕەیییەوە وتی: شایی یا شین؟

منیش بە پێکەنینەوە وتم: شایی…

دوای ئەوە لە چێشتخانەکەی مایکڵ هاتینە دەرەوە، ئیتر گەڕانمان بەدوای کونێکا دەستی پێ کرد، ئەو کاتە هێشتا مایکڵ ماتۆڕی نەكڕیبوو؛ تەنیا خۆی بوو و پڵاوەکەی.

□

ڕێک ئەو ڕۆژە کە کەلوپەلم برد و چوومە خانووەکە، پیاوە پیرەکە مرد و بۆنی لاشەکەی بەناو بیناکەدا بڵاو ببۆوە. خانووەکە پڕ بوو لە کون، دەبوو بەوردی بیپشکنم و کونەکانیم دۆزیبایەوە. خانووەکە تاریک و ڕوون بوو، تەنها یەک پەنجەرەی هەبوو و ئەویش ڕوو بە دیوار.  خانووەکە هەر 15 خولەک جارێک ئەلەرییەوە. لە خانووەکەدا کاتژمێرێکی کۆنی لێ بوو کە لە 4:15دا وەستابوو.

پاش ئەوەی کەلوپەلەکەم دامەزراند، پڵاوم لێنا و خەوتم. خەوم بینی دایک و باوکم لەسەر ڕێگای کاکێشانی شیری سەما دەکەن. دایکم سەرچۆپی گرتبوو بە دەسماڵێکی سێرەنگ: سپی و شین و بنەوش.

کە لە خەو هەستام، بۆنی پڵاو ماڵەکەی داگرتبوو. بۆنی تەرمەکە نەمابوو و تەرمی پیاوەکیان بردبوو. هەستم دەکرد وەک ئالیوشا لە ڕۆمانی “برایانی کارامازۆف” پەرجۆیەکم بە سەردا هاتووە و کونی موعجیزەم دۆزیوەتەوە.

□

[جەنگاوەر پێویستە هەموو ڕۆژێک بیر بکاتەوە و هەوڵ بدا ئەم وتەیە لە مێشکیدا بچنێت کە ساتەوەختی بەڵێندراو ئەم ساتەوەختەیە]

کونێکی شینی قووڵم دۆزییەوە. نەدەبوو دوودڵ بم، بۆ ئەوەی فێر بم چۆن بەخێرایی خەنجەر لە خۆم بدەم. فیلمی هاراکیری “ماساکی کوبایاشی”ـم 4 جار دیبوو، قەوە کۆنەکەی کاتژمێرەکەم گۆڕی و چارشێوێکی سپیم کێشا بەسەر کەلوپەلی ماڵەکەمدا.

چیرۆکە نێوەتواوەکانم لە چارەکەکە دەرهێنا و لە کونەکەوە خستمە خوارەوە، چیرۆکێکی تازەیشم نووسی و ئەویشم خستە خوارەوه، چیروکێک بوو خێرا و پڕ لە هەڵەی رێنووسی، چیرۆکی کەوێک و کچێک و کوڕێک بوو.

(7) ژمارەیەک بوو کە هەڵمبژاردبوو. پێویست بوو (7) خەنجەر لەسەر دڵم بدەم ، خەنجەرەکەم دەرهێنا و بەو جۆرە

خەڵوەتخانەکەم بەجێ هێشت…

(لاولاو)

لەو کاتەوە تۆم دیتبوو، خۆم پێ نەگیرا و شل بوومەوە و وەک مێژۆکە دەلەرزیم. لەو کاتەدا زۆر حەزم ئەکرد بوومەلەرزە بێت؛ بوومەلەرزەیەکی بەهێز کە دنیا کاول کات و هیچ کەسێکت بۆ نەمێنێت، بێجگە لە خۆم.

ئەو ڕۆژە دایک و باوکم چووبوونە ئاواییی ڕەشەهەرمێ بۆ شایی و جێیان هێشتبووم. پێم خۆش بوو، دەمەویست ئەشق تاقی بکەمەوە، نامەیەکت بۆ بنووسم. قەڵەمەکەم ئامادە بوو. خێرا چووم وێنەکەی مایکڵ جاکسۆنم هێنا، کە لە گۆشەی حەوشەکەمان لە پشت گوڵەکانی دایکمەوە شاردبوومەوە. سێ گوڵیشم چنی: سپی و شین و بەنەوش.

دەبوایە دوو جار ئەو وشەیە بنووسم کە لەسەر وێنەکەی مایکڵ جاکسۆن نووسرابوو. قەڵەمە سوورەکەم هەڵگرت، داخ بوو، دڵم بەتوندی لێی ئەدا، هەستم ئەکرد بۆمبێک لە دڵمدایە و هەر ساتێک بۆی هەیە بتەقێتەوە. سەرەتا سەیری لاپەڕەکەم کرد. نووسیم:

Love

Love

دوو جار نووسیم. لەژێر نامەکەشی دوو جار بە قەڵەمی شین نووسیم: لافاو. ئینجا لاپەڕەکە و سێ گوڵەکە و پەتێکی سوورم خستە نێو نامەکە. کە هاتمە خوارەوە ویستم لە حەوشەی ماڵ دەرکەوم، پێشتر سەددام لە عەلی کیمیاوی بانگی کردبوو و ئەویش چووبووە ژوورەوە و وتبووی:

– من ئامادەم!

و ئامادە بوو لە کاتژمێر 4:30دا گازی خەردەل تاقی بکاتەوە.

بۆنی سیر و سیۆ دەهات، لاشەم دەخورا، تینوو بووم، دەلەرزیم. سووڕامەوە، لار بوومەوە و لەترم دا و کەوتم بەسەر ئەرزدا. خەوم لێ کەوت و لە خەودا هەر ئاوم ئەخوارد و هەر تێراو نەئەبووم؛ هێندە کە تەواوی ئاوی زەوینم خوارد و تێراو نەبووم…

(لافاو)

[ئوستاد ئیتای دەڵێت هەر دووعایەک بکەیت وڵام دەدرێتەوە]

خۆم بە تاوانبار دەزانی و ئەو ڕۆژە دەبوایە بەپەلەتر بایەم. لەو ڕۆژەوە ترس لە نووسین و نەگەیشتن بەربووەتە گیانم. هێندە کە دەمەویست لە گۆمێکی قووڵدا خۆم بخنکێنم، کەچی هیچ گۆمێک من ناگرێتە خۆی.

دوایی دەستم کرد بە گەڕان بەشوین کونی پەرجۆدا، هەتا چیرۆکە نیوەتەواوەکان و نامەکە فڕێ بدەمە ناوی، بەڵکوو لە ڕێگای کاکێشانی شیرییەوە دایک و باوکم بیگرنەوە و بیگەیێننە دەستی و کۆتایی بهێنن بەم ترس و حەسرەتەی من و ئەم خەیاڵپڵاوە وەڕاست بگەڕێت.

لە نامەکەدا نەمنووسیبوو، لەم چیرۆکەدا دەینووسم:

تۆ وەک بوونەوەرێکی ئاسمانی بوویت کە لە ژیانی من فڕیبوویت، من دانم بە خۆما ئەگرت، ئەگینا دەمتوانی ئەوندە بگریم تا لافاو هەڵسێ و دنیا ئاو بیبا …

The post “لافاو” appeared first on ژنەفتن.