ئەوکات خەریکی گەشتکردن بووم، بۆ هەر کوێیەک دڵم بیخواستایە. کاتژمێر ٧ـی ئێوارە لایدابوو ئەو وەختەی گەیشتمە شارۆچکەی کانیاوە گەرمەکان و لە شەمەندەفەرەکە دابەزیم. لە کۆتاییی وەرزی پاییز نزیک دەبووەوە، زۆر دەمێک بوو خۆر ئاوا بووبوو، شارۆچکەکە داپۆشرابوو بە تاریکایییەکی شینباوی تۆخ کە تایبەت بوو بە ناوچە شاخاوییەکان. بایەکی سارد و بەتەز لە لووتکەکانەوە دەهاتە خوارەوە، بە درێژاییی شەقامەکەدا ئەو گەڵایانەی بە ئەندازەی مشتەدەست دەبوون، خشەخشیان دەهات و دەجووڵان.

بە ناوەندی شارۆچکەکەدا ڕۆیشتم، دەگەڕام شوێنێک بدۆزمەوە تاوەکو لێی بمێنمەوە، وەلێ هیچ کام لەو میوانخانانەی شیاو دیار بوون دوای ژەمی ئێوارە پێشوازییان لە میوان نەدەکرد. لە پێنج شەش شوێن وەستام، بەڵام هەموویان بێپێچوپەنا دەستیان نا بە ڕوومەوە. دواجار، لە ناوچەیەکی چۆڵوهۆڵی دەرەوەی شارۆچکەکە، میوانخانەیەک کەوتە بەرچاوم کە پێشوازییان لێ کردم. لە شوێنیکی چۆڵ و شڕ و کۆنە دەچوو، هیچی وای نەمابوو لە خانەی بێنەواکان بچێت. ساڵانێکی زۆر بە بەرچاویەوە تێپەڕیان کردبوو، بەڵام ئەو ئەفسوونەی نەبوو کە لە میوانخانەیەکی کۆنی چاوەڕێ دەکەیت. کەلوپەلەکانی ئێرە و ئەوێی میوانخانەکە کەمێك خواروخێچ بوون، وەک بڵێیت بێباکانە چاک کرابێتنەوە، ڕەنگ و بۆیان لەگەڵ باقیی شوێنەکەدا یەکی نەدەگرتەوە. گومانم کرد ئەم شوێنە ئاوا وەک خۆی بمێنێتەوە لە زەمینلەرزەی داهاتوودا و دانەڕوخێت، تەنها دەمتوانی ئاوات بخوازم ئەو ماوەیەی لەوێ بەسەری دەبەم بوومەلەرزەیەک ئەوێ نەهەژێنێت.

میوانخانەکە ژەمی ئێوارەیان دابین نەدەکرد، بەڵام ژەمی بەیانیانیان پێشکەش دەکرد. نرخی مانەوەی شەوێک لەوێ بە شێوەیەکی باوەڕپێنەکراو هەرزان بوو. لە دەرگای چوونەژوورەوە مێزێکی پێشوازیی سادە هەبوو، لە پشتیەوەی پیاوێکی پیری لووسکە دانیشتبوو- تەنانەت توکێک برۆی پێوە نەبوو- کە پێشوەختە پارەی مانەوەی شەوێکی لێ وەرگرتم. نەبوونی برۆ لەسەر ڕوخساری، چاوە گەورەکانی پیرەمێردەکەی بە شێوەیەکی سەیروسەمەرە دەدرەوشاندەوە. لەسەر دۆشەکێکی زەوییەکەی تەنیشتیەوە پشیلەیەکی ڕەنگقاوەییی گەورە ڕۆنیشتبوو، ئەویش بە هەمان شێوەی شوێنەکە کۆن بوو و بۆ خۆی قووڵ لێی خەوتبوو. دەبێت شتێکی هەڵە سەبارەت بە لووتی پشیلەکە هەبووبێت، ئاخر بڵند وەک لە هەر پشیلەیەکی دیکە تا ئێستا بینیبێتم، دەیپرخاند. جاروبار ڕیتمی پرخەکانی لە ڕێڕەوی ترپەکە لایاندەدا. هەموو شتێک لەم میوانخانەیەدا کۆن دەردەکەوتن و وا دەهاتنە پێشچاو کە خەریکە لێک دەترازێن.

ئەو ژوورەی نیشانم درا تەنگ بوو، وەک ئەو کۆگایەیە کە تێیدا دۆشەک و لێفەی خەوتنی تێدا هەڵدەگیرێت؛ ڕووناکی بنمیچەکە کز بوو، لەگەڵ هەر هەنگاوێکم  زەویپۆشە دارینەکەی ژیر تاتامییەکە^١ سامناکانە جیڕەجیڕی لێوە دەهات. بەڵام زۆر درەنگ بوو تا ناڕەزایی دەرببڕم. بە خۆمم گوت کە دەبێت دڵخۆش بم بنمیچێک بەسەر سەرمەوەیە و دۆشەکێکیش هەیە لەسەری بنووم.

هەموو ئەو بارەسەفەرەی^٢ پێم بوو بریتی بوو لە جانتا گەورەکەی کۆڵەپشتم، لەسەر زەوییەکە دام نا و بەرەو شارەکە بە ڕێ کەوتمەوە. (ڕاستییەکەی ئەمە ئەو جۆرە ژوورە نەبوو بمەوێت کاتی تێدا بگوزەرێنم.) لەو دەوروبەرە چوومە فڕۆشگایەک کە نوودڵزی سۆبایان دەفڕۆشت^٣ و ژەمێکی سادەم لەوێ خوارد. یان دەبوو ئەوە بخۆم یانیش هیچ، ئاخر چێشتخانەیەکی دیکەی کراوە لەو دەوروبەرە بە دی نەدەکرا. بۆ خۆم بیرەیەکم نۆشی، هەندێکم لە مەزەی باڕەکە خوارد لە پاڵ ژەمەسۆبایەکی گەرم. سۆباکە دەخورا، نە هێندە خراپ بوو نە هێندەش باش، سوپەکەشی نیمچەگەرم بوو، بەڵام دیسان، هیچ گلەیی و گازندەیەکم نەدرکاند. خەوتن بە گەدەی بەتاڵەوە شکستە. دوای ئەوەی فرۆشگای سۆباکەم جێ هێشت، ویستم هەندێک سووکەژەم و بوتڵێکی بچکۆلەی ویسکی بکڕم، بەڵام هیچ سووچەفرۆشگایەکم^٤ نەدۆزییەوە. کات هەشت لایدابوو، تەنها سەنتەری یارییەکانی ساچمەتەقاندن کرابوونەوە کە ئاسایی ئەو جۆرە کاتبەسەربردنە لە شارۆچکەی کانیاوە گەرمەکاندا باو بوو. ئیدی بە پێ گەڕامەوە بۆ میوانخانەکە، لەوێ پۆشاکم گۆڕی و ڕۆبێکی یوکاتام^٥ پۆشی و چوومە خوارەوە بۆ گەرماو.

بەراورد بە باڵەخانە و کوچەکانی، گەرماوی کانیاوە گەرمەکانی نێو میوانخانەکە بە ڕادەیەکی سەرسووڕهێنەر نایاب بوو. ئاوە بەهەڵمبووی گەرماوەکە ڕەنگێکی سەوزباوی تۆخی هەبوو، ئاوەکە ڕوون نەکرابووەوە، بۆنی گۆگردەکە لە هەموو ئەو شتانەی تا ئێستا بۆنم کردوون تیژتر بوو، لەنێو ئاوەکەدا خۆم خوساند، تا سەر ئێسقان خۆم گەرم کردەوە. هیچ خۆشۆرێکی تری لێ نەبوو (پێم وا نەبوو هیچ میوانێکی دیکە لە میوانخانەکە ژووری گرتبێت)، بۆ خۆم پڕ بە دڵ چێژم لە گەرماوە پشوودرێژ و ئەهوەنکەرەوەکە وەرگرت. دوای ماوەیەک هەستم بە کەمێک لە سەرسووڕان کرد، بۆیە لە ئاوەکە هاتمە دەرێ تا خۆم وشک بکەمەوە، ئینجا چوومەوە ناو حەوزەکە. دواجار پێم وا بوو ڕەنگە ئەم میوانخانە بە سەروسیما وێرانە هەڵبژاردەیەکی باش بووبێت. بێگومان ئێرە ئارامبەخشتر بوو وەک گەرماوکردن لەگەڵ گرووپێکی گەشتیاریی بەنازونووز، کە ئاسایی لە میوانخانە گەورەکان بەو شێوەیە بوو.

بۆ جاری سێهەمین سەرقاڵی خۆلفکەشۆری بووم وەختێک مەیموونەکە بە خشەخشە دەرگا شووشەیییەکەی خزاندە ئەولاوە و کردیەوە، ئینجا هاتە ژوورەوە. “ببەخشە،” بە دەنگێکی نزمەوە وای گوت. ماوەیەکی پێ چوو تا درکم کرد بەوەی خۆ ئەوە مەیموونە. ئەم ئاوە چڕوپڕ و گەرمە نەختێک سەرمی گێژ کردبوو، جا هەرگیز چاوەڕێی ئەوە نەبووبووم گوێم لە مەیموونێک بێت قسە بکات، سا بۆیە نەمتوانی دەسبەجێ پەیوەندی دروست بکەم لەنێوان ئەوەی دەمبینی و ئەو ڕاستییە ئاشکرایەی کە ئەمە مەیموونێکی ڕاستەقینەیە. مەیموونەکە دەرگاکەی لە پشت خۆیەوە داخست، ئەو سەتڵانەی لە چواردەوری پەرشوبڵاو بوون ڕێکی خستنەوە، ئینجا گەرمیپێویکی خستە نێو حەوزی گەرماوەکەوە تا پلەی گەرمییەکەی بپێوێت. بە وردی لە ژمارەگری سەر گەرمیپێوەکەی ڕوانی، چاوەکانی بەیەکدا هاتنەوە، وەک بڵێیت بەکتریاناسێک بێت کە سەرقاڵی جوداکردنەوەی چەشنێکی نوێ لە وردەزیندەوەرانێکی نەخۆشخەرە.

“گەرماوەکە چۆنە؟” مەیموونەکە لێمی پرسی.

گوتم “زۆر خۆشە. سوپاس”. وشەکانم لەنێو هەڵمەکەدا بە چڕی و لەسەرخۆ دەنگیان دایەوە. زۆر ئەفسانەئاسا بوو، وەک دەنگی خۆم نەبوو، بەڵام لەباتیی ئەوە، وەک زایەڵەیەکی ڕابردوو وا بوو کە لە قووڵاییی دارستانێکەوە سەر باتەوە. جا ئەو زایەڵەیەش . . . ئادەی خولەکێک بوەستە. مەیموونێک لێرە چی دەکات؟ وە بۆچی بە زمانی من دەپەیڤێت؟

“بە لفکە پشتت بۆ بشۆم؟” مەیموونەکە ئەو پرسیارەی لێ کردم، دەنگی هێشتا نزم بوو. دەنگێکی ڕوون و فریودەری هەبوو وەک ئەو کەسەی لە گرووپی دوو-ۆپ دەنگە باریتۆنەکەی^٦ هەبوو. هەموو ئەمانە شتانێک نەبوون مرۆ پێشبینیی ڕێتێچوونیان بکات. بەڵام هیچی سەیر سەبارەت بە دەنگی نەبوو؛ گەر چاوت بقوچانایە و تەنها گوێگر بووبایت، وات دەزانی کە کەسێکی ئاسایییە قسە دەکات.

وەڵامم دایەوە “بەڵێ، سوپاس”. مەبەستێکم نەبوو لەوەی لەوێ دابنیشم تا چاوەڕێی کەسێک بم بێت و پشتم بۆ بشوات، بەڵام گەر دەستم بە ڕوویەوە بنایە دەترسام وا بیر بکاتەوە کە من دژی ئەوەم مەیموونێک ئەو کارە بکات. زانیم کە پێشنیازەکەی لە میهرەبانیی خۆیەوە هەڵقوڵاوە، بێگومان نەشمدەویست هەستی بریندار بکەم. بۆیە بە شێنەیی لە حەوزەکە هەڵسام و لەسەر سەکۆیەکی دارین لێی ڕۆنیشتم، پشتیشم لە مەیموونەکە بوو. 

مەیموونەکە هیچ جلوبەرگێکی لەبەردا نەبوو. ئەمەش بۆ مەیموونەکان شتێکی ئاسایییە، بۆیە بۆم پرسێکی هێندە جێی بایەخ نەبوو. پێ دەچوو تا ڕادەیەک پیرەمەیموونێک بێت، تاڵی سپی بە سەریەوە زۆر بوون. لفکەیەکی نەرمونۆڵی بچووکی هێنا، سابوونی لێ خشاند، بە دەستێکی مەشقپێکراوانەش پشتمی وەستایانە شێلا.

مەیموونەکە سەرنجێکی خستە ڕوو “ئەم ڕۆژانە ساردی کردووە، ئەی وا نییە؟”

“وەک ئەوەی لێ هاتووە کە دەیڵێیت.”

“ماوەیەکی زۆری نەماوە ئەم شوێنە بەفر دایپۆشێت. ئینجا دەبێت بە پێمەڕە بەفر لە سەربانەکانەوە ڕاماڵن، جا بڕوام پێ بکە ئەمە ئەرکێکی هێندە ئاسان نییە.” دوای گوتنی ئەمە وەچانێکی کورت هاتە ئاراوە، ئینجا بە قسە خۆم پێدا کرد.

“کەوایە دەتوانیت بە زمانی مرۆڤ قسە بکەیت؟”

مەیموونەکە بە گورجی وەڵامی دایەوە “هەڵبەتە دەتوانم.” وا پێ دەچوو چەندبارە ئەم پرسیارەی لێ کرابێت. “لە تەمەنێکی بچووکەوە لەلایەن مرۆڤەکانەوە گەورە کراوم، جا بێ ئەوەی خۆم پێی بزانم لە پڕێکدا دەستم بە قسە کرد. بۆ ماوەیەکی زۆر لە تۆکیۆ دەژیام، لە شیناگاوا.”

“چ جێیەکی شیناگاوا؟”

“لە دەوروبەری گۆتێنیاما.”

“ئەوێ جێیەکی خۆشە.”

“بەڵێ، هەر وەک دەزانیت، بۆ ژیانکردن شوێنێکی دڵگیرە. جا لە نزیکییەوە باخچەی گۆتێنیامای لێیە، چێژم لە دیمەنە سرووشتییەکانی ئەوێ وەردەگرت.”

لەم خاڵەوە گفتوگۆکەمان وەستا. مەیموونەکە لە پیاخشاندنی لفکەکە بە قایمی بە پشتمدا بەردەوام بوو (هەستێکی نایابی هەبوو)، لە پاڵ هەموو ئەمانەدا دەمویست مەتەڵەکان بە ئاوەزمەندانە هەڵبهێنم. مەیموونێک لە شیناگاوا بەخێو کراوە؟ پاڕکی گۆتێنیاما؟ زمانزانێکی وەها ڕەوانیش؟ ئاخر ئەمە چۆن ڕێی تێ دەچێت؟ بۆ خاتری خوا، ئەمە تەنها مەیموونێکە. مەیمونێکە و هیچی تر.

گوتم “لە میناتۆ-کو دەژیم.” بە کورتی و پوختی ئەمە دەربڕینێکی بێمانا بوو لە منەوە.

“خۆ هێندە لێک دوور نەبووین، وا دانێ دراوسێ بووین.” مەیموونەکە ئەمەی بە تۆنێکی دۆستانەوە پێ گوتم.

لێم پرسی “چ جۆرە کەسێک تۆی لە شیناگاوا گەورە کردووە؟”

“سەردارەکەم پڕۆفێسۆری کۆلێژ بوو. شارەزای بواری فیزیا بوو، لە زانکۆی تۆکیۆ گاکوگێی پلەیەکی بەرزی هەبوو.”

“کەوایە کەسێکی زۆر زیرەک بووە.”

“بێگومان وا بوو. زیاد لە هەر شتێک شەیدای موزیک بوو، بە تایبەتی ئاوازەکانی بروکنەر و ڕیچارد ستراوس. هەر ئەوەش بووە هۆی ئەوەی منیش ئارەزوو بۆ موزیک پەیدا بکەم. بەردەوام گوێم لە موزیک دەبوو. هەڵە نابێت گەر بڵێیت، تێگەیشتنێکی باشم دەربارەی موزیک بۆ درووست بوو تەنانەت بەبێ ئەوەی خۆم درکی پێ بکەم.”

“حەزت لە بروکنەرە؟”

“بەڵێ. حەوتەمین سیمفۆنیای. هەمیشە پێم وا بووە جوڵەی سێیەمی بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر لێوانلێوە لە گەشبینی.”

منیش خۆم تێ هەڵقورتاندە باسەکەوە “بە زۆری گوێ لە سیمفۆنیای ژمارە نۆی دەگرم.” دیسان ڕستەیەکی دیکەی بێمانا.

مەیموونەکە گوتی “بەڵێ، ئەوەشیان موزیکێکی دڵڕفێنە.”

“کەوایە ئەو پڕۆفیسۆرە تۆی فێری زمان کردوە؟”

“ئەو فێری کردم. خاوەنی هیچ منداڵێک نەبوو، ڕەنگە بۆ قەرەبووکردنەوەی ئەمە، هەر کاتێکی بەتاڵیی هەبووایە پڕ بە دڵ ڕاهێنانی پێ دەکردم. زۆر ئارامگر و دانبەخۆگرتوو بوو، ڕێکوپێکی و بەدیسیپڵنی، لەسەروو هەموو شتێکەوە بۆ ئەو جێی بایەخ بوون. کەسێکی ڕژد بوو و پەندە دڵخوازەکەی ئەوە بوو کە چەندبارەکردنەوەی ڕاستییەکان بە بەردەوامی ڕێگە درووستەکەیە بۆ گەیشتن بە حیکمەت. هاوژینەکەشی کەسێکی کەمدوو و شیرین بوو، هەمیشە مامەڵەکردنی لەگەڵم میهرەبانانە بوو. هەردووکیان باش پێکەوە دەگونجان، جا ڕاستی کەمێک دوودڵم لە گوتنی ئەمە بە بێگانەیەک، بەڵام بڕوام پێ بکە، چالاکییەکانی کاتی شەوانیان ئەبووە گەڕەلاوژە.”

گوتم “ڕاست.”

دواجار مەیموونەکە لە شووشتن و شێلانی پشتم تەواو بوو. “سوپاس بۆ پشوودرێژیت.” ئەمەی گوت و سەری دانەواند.

گوتم “سوپاس بۆ تۆ. بە ڕاستی ئیشێکی چاکت کرد. جا هەر بەو بۆنەیەوە، ئایە لەم میوانخانەیە کار دەکەیت؟”

“بەڵێ. سوپاسگوزاریانم کە هێندە میهرەبان بوون ڕێم پێ بدەن لێرە دابمەزرێم. میوانخانە گەورەتر و کەشخەکان هەرگیز کار بە مەیموونێک نادەن. بەڵام ئەمان لێرە هەمیشە پێویستیان بە کارمەند هەیە، جا گەر سوودێکت هەبێت، گوێ نادەن بەوەی تۆ مەیموونیت یان هەر شتێکیت. بۆ مەیموون مووچەکە کەمترینە، تەنها لەو شوێنانەش ڕێگەم پێ دەدەن کار بکەم وەختێک بە زۆری لە بەرچاوان بزرم. ئیدی شتگەلێکی وەک پاککردنەوە، ڕێکخستنی گەرماوەکە و ئەم جۆرە شتانە. زۆرینەی میوانەکان تووشی شۆک دەبن ئەگەر مەیموونێک چا یان شتێکیان بۆ ببات. جا کارکردن لە چێشتخانەکەش بۆ من هەر نابێت لەبەر ڕێسای پاکوخاوێنی و تەندرووستیی چێشتخانەکان.”

پرسیم “ئایە بۆ ماوەیەکی درێژە لێرە کار دەکەیت؟”

“سێ ساڵێک دەبێت.”

“بەڵام پێ دەچێت بە زۆر شتدا تێپەڕیبیت پێش ئەوەی لێرە جێگیر ببیت؟”

مەیموونەکە بە خێرایی سەرێکی لەقاند. “زۆر ڕاستە.”

دوودڵ بووم، وەلێ دواتر خۆم یەکلا کردەوە و لێیم پرسی “گەر بە لاتەوە ئاسایی بێت، دەتوانیت زۆرترم دەربارەی باکگراوندی خۆت پێ بڵێیت؟”

مەیموونەکە کەمێک بیری لەمە کردەوە، ئینجا گوتی “بەڵێ، ئەوە ئاسایییە. پێم وا نییە هێندەی ئەوەی چاوەڕوانی دەکەن سەرنجڕاکێش بێت، بەڵام کاتژمێر ١٠ لە کار دەبمەوە و دەتوانم ئەو وەختە لە ژوورەکەت سەردانت بکەم. ئایە ئەمە بۆت گونجاوە؟”

وەڵامم دایەوە ” بە دڵنیایییەوە، سوپاسگوزار دەبم گەر بۆ ئەوکات هەندێک بیرە لەگەڵ خۆت بهێنیت.”

“زۆر باشە. کەوایە کۆمەڵێک بیرەی سارد دەهێنم بە دڵی تۆ. ئایە بیرەی ساپۆرۆت پێ باشە؟”

“هەڵبژاردەیەکی باشە. کەوایە تۆ بیرە دەخۆیتەوە؟”

“بەڵێ، جارجارە دەخۆمەوە.”

“کەوایە گەر ئەرک نەبێت دوو بوتڵی گەورە لەگەڵ خۆتدا بهێنە.”

“گەر تێگەیشتبم، تۆ لە سویتی ئارایسۆ لە نهۆمی دووەم دەمێنیتەوە؟”

گوتم “ئەوە ڕاستە.”

“ئەمە کەمێک سەیرە، ئەی تۆش پێت وا نییە؟” مەیموونەکە ئەمەی گوت. ئینجا بە حیلکەیەکەوە بەردەوامیی بە قسەکەی دا “میوانخانەیەک لەنێو چیاکان لەنێو ژوورێک بە ناوی ئارایسۆ— ‘کەنارێکی بەردەڵانیی’.” لە ژیانمدا تا ئێستا گوێبیستی پێکەنینی هیچ مەیموون نەبووبووم. بەڵام پێم وایە مەیموونەکانیش پێدەکەنن، تەنانەت جارجارەش  دەگرین. نەدەبوو ئەمە سەرم بسووڕمێنێت، لەوەتەی ئەو دەیتوانی قسە بکات.

لێم پرسی “بە هەرحاڵ، تۆ ناوت هەیە؟”

“خۆی لە خۆیدا نەخێر، هیچ ناوێکم نییە. بەڵام هەمووان بە مەیموونەکەی شیناگاوا بانگم دەکەن.”

مەیموونەکە دەرگا شووشەیییەکەی کردەوە، ڕووی وەرگێڕا، بە ڕێزەوە سەری دانەواند، ئینجا بە هێواشی دەرگاکەی قەپات کرد.

کەمێک دوای کاتژمێر دە بوو وەختێک مەیموونەکە هات بۆ سویتی ئارایسۆ، سینییەکی پێ بوو کە دوو شووشەبیرەی گەورەی لەسەر بوو. لە پاڵ شووشەمەیەکان، سینییەکە کلیلێکی بوتڵکەرەوە، دوو پەرداخ و هەندێک سووکەژەمی لە خۆ گرتبوو: سکویدی^٧ وشککراو و خۆشکراو و کیسەیەک کاکیپی- بستە و توێشووی برنج^٨. ئەمانە خۆئاسایی مەزەی نەریتیی باڕەکان بوون. ئەم مەیموونە گەلێک وریا و زیتەڵە بوو.

مەیموونەکە ئێستا جلی پۆشیوە، شەڕواڵێکی وەرزشانەی خۆڵەمێشی و کراسێکی ئەستووری قۆڵدرێژ کە “INY”ـی لەسەر نەخشێنرابوو، وەک هیی دەستی دوو وەها بوو ها وەختێک جلوبەرگی منداڵێک بۆ هیی نەوەی دوای خۆی دەمێنێتەوە.

ژوورەکە هیچ مێزێکی لێ نەبوو، بۆیە لە پاڵ یەکتریەوە لەسەر هەندێک سەرینی زابوتۆنی^٩ تەنک لە زەوییەکە و پشتمان بە دیوارەکەوە، لێی دانیشتین. مەیموونەکە دەستی دایە کلیلی هەڵپچڕانی سەری بوتڵەبیرەکان و سەری دانەیەکیانی شکاند و دوو پەرداخی پڕ کرد لە بیرە. بێ نقە زرنگێکمان لە پەرداخەکانمان هێنا و دەستمان بە مەینۆشین کرد.

مەیموونەکە گوتی “سوپاس بۆ بیرەکان”، بە خۆشحاڵییەوە بیرەکەی دەنۆشی. منیش هەندێکم خواردەوە. با سەرڕاستانە بڵێم؛ هەستێکی نائاشنا و سەمەرە بوو لە تەک مەیموونێک دابنیشیت و پێکەوە مەی بنۆشن، بەڵام ئیدی پێم وایە لەسەری ڕادێیت.

“خواردنەوەی بیرەیەک لە دوای کار هەرگیز نائومێدت ناکات.” بە پشتی دەستە تووکنەکەی، دەمی سڕی. “بەڵام، بۆ مەیموونێک، هەڵڕەخسانی دەرفەت بۆ خواردنەوەی بیرەیەکی وەکوو ئەمە دەگمەنە.”

“لێرە لەم میوانخانەیەدا دەژیت؟”

“بەڵێ، ژوورێک هەیە. جۆرێکە لە ژوورەبەیتوونەیەک^١٠، ڕێگەیان پێ داوم لەوێ بخەوم. جاروبار مشک دێن و دەچن، بۆیە قوڕسە بتوانیت لەوێ پشوو بدەیت، بەڵام من مەیموونم، سا دەبێت بەنمەک بم کە جێخەوێکم هەیە و ڕۆژی سێ ژەمی پڕاوپڕیش دەخۆم. مەبەستم نییە لەوەی ئێروکانە بەهەشت بێت یان شتێکی لەو چەشنە.”

مەیموونەکە نۆشینی یەکەم پێکەمەی تەواو کرد، سا پێکەکەیم پڕ کردەوە لە مەی.

بە ڕێزەوە گوتی “خەجاڵەتم.”

“ئایە لەگەڵ جۆری خۆت ژیاویت واتە نەک تەنها مرۆڤەکان؟ مەبەستمە بڵێم لەگەڵ مەیموونەکانی تر؟” ئەوەم لێ پرسی، ڕاستی شتانێکی دەمویست بیانپرسم.

“بەڵێ، چەند جارێک،” ئەمە وەڵامی مەیموونەکە بوو، کەمێک نیگەرانی ڕوخساری پۆشی. چرچولۆچییەکانی لاچاوی قووڵتر چەمانەوە. “لەبەر هۆکاری جۆراوجۆر، بە زۆرەملێ لە شیناگاوا دەربەدەر کرام و لە تاکاساکییاما بەریان دام، ئەو ناوچەیەی باشوور کە بە پاڕکی مەیموونەکانی بەناوبانگە. سەرەتا پێم وا بوو دەتوانم لەوێ بە ئاسوودەیی بژیم، بەڵام بەو شێوەیە شتەکان نەڕۆیشتن بە ڕێوە. مەیموونەکانی دیکە هەڤاڵانی ئازیزی من بوون، بە هەڵە لە قسەکانم مەگە، بەڵام، چونکە لە ناوماڵی مرۆڤدا گەورە بووم لەسەر دەستی پڕۆفیسۆر و خێزانەکەی، نەمدەتوانی هەستەکانم بە باشی بۆیان دەرببڕم. شتانێکی هاوبەشی کەم لە نێوانماندا هەبوون، پەیوەندیبەستنیشم لەگەڵیان ئاسان نەبوو، پێیان دەگوتم ‘تۆ قسەی قۆڕ دەکەیت،’ سا گاڵتەیان پێ دەکردم و شەڕیان پێ دەفرۆشتم. مەیموونە مێیینەکان حیلکەحیلکیان بوو وەختێک دەیانبینیم. مەیموونەکان زۆر هەستیارن بەرانبەر جیاوازییە وردیلەکان. ئەوان ڕەفتار و هەڵسوکەوتەکانی منیان بە گاڵتەجاڕانە لێک دەدایەوە، ئەمەش ئەوانی وەڕەس دەکرد، هەندێک جاریش توڕەی دەکردن. مانەوەم لەوێ سەختتر بوو، دواجار هەر خۆم ئەوێم جێ هێشت و سەری خۆم هەڵگرت. بە واتایەکی تر، بوومە مەیموونێکی سەرەڕۆ.”

“پێ دەچێت تەنیایییەکی زۆرت چەشتبێت.”

“هەر بە ڕاستی بەو جۆرە بوو. کەس پارێزگاریی لێ نەدەکردم، ناچار بووم بە تەنها خۆم بە دوای خواردندا وێڵ بم و بە جۆرێک لە جۆرەکان بەرگەی مانەوە لە ژیاندا بگرم. وەلێ لە هەمووی خراپتر ئەوە بوو کە کەسێکت دەست نەدەکەوت پەیوەندیی لەگەڵدا ببەستیت. نەمدەتوانی نە لەگەڵ مەیموونەکان یاخود مرۆڤەکان قسە بکەم. گۆشەگیرییەکی بەم ڕادەیە ئێجگار بەسوێیە. تاکاساکییاما پڕە لە مرۆڤە سەردانکەرەکان، بەڵام خۆ نەمدەتوانی کتوپڕ لەگەڵ هەر کەسێکدا کە دێتە سەر ڕێم  دەست بکەم بە گفتوگۆ. ئەوە بکە و قوڕبەسەرییەکی بێپایان بە دەست بخە. ئاکامەکەی ئەوە بوو لە هیچ کام لایان، نە لێرە نە لەوێ، ئۆقرەم نەگرت، نامۆ بووم بە جیهانی مرۆڤەکان، نامۆ بووم بە جیهانی مەیموونەکان. ژیوارێکی^١١ تژی لە پەژارە بوو.”

“نەشتدەتوانی گوێ لە بروکنەر بگریت.”

“ڕاستە. ئەوە چیتر پارچەیەکی ژیانم نییە.” مەیموونەکەی شیناگاوا ئەمەی گوت و نەختێکی تر بیرەی نۆشی. لە ڕوخساری ورد بوومەوە، بەڵام، لەبەر ئەوەی سوور هەڵگەڕابوو، تێبینیم نەکرد گەر سوورتر هەڵبگەڕێت. زانیم ئەم مەیموونە زوو مەی نایگرێت و بەدمەست نییە. یانیش ڕەنگە نەتوانیت لە مەیموونەکاندا بە هۆی ڕوخساریانەوە ئەو پێشداوەرییە هەڵبهێنیت وەختێک کە مەستن.

“شتێکی تر کە بە ڕاستی ئەشکەنجەی دام گرێدانی پەیوەندی بوو لەگەڵ مێیەکان.”

گوتم “تێدەگەم، بەڵام لە ‘گرێدانی پەیوەندی’ مەبەستت لە…؟”

“بە کورتی، هیچ پریشکەئارەزوویەکی سێکیسم بۆ مەیموونە مێینەکان نەبوو. زۆر هەلم بۆ ڕەخسا تا لەگەڵیاندا ڕابوێرم، بەڵام هەرگیز مەیلم لێی نەبوو.”

“کەواتە مەیموونە مێیەکان نەیاندەورووژاندیت، هەرچەندە لەوەی خۆت مەیموونیت؟”

“بەڵێ. مەبەستەکەمت چاک پێکا. ئەمە زۆر شەرمەزارکەرە، بەڵام، بە ڕاستی تەنها دەتوانم مێی مرۆڤم خۆش بوێت.”

بێدەنگ بووم و دڵۆپەم لە پێکەکەم نەهێشت. کیسەی سووکەژەمە بەخرمەخرمەکەم هەڵپچڕی و چنگێکم دەرهێنا. “پێم وایە ئەم شتە بۆ هەندێک کێشەگەلی ڕژد سەر دەکێشێت.”

“بەڵێ، ڕێک وایە، کێشەگەلێکی ڕاستەقینە. ئیدی بە خۆم و مەیموونێتیمەوە، هیچ چاوەڕوانییەکی ئەوەم نەبوو مرۆڤە مێیەکان بەرسڤی ئارەزووەکانم بدەنەوە. وێڕای ئەمەش، ئەمە پێچەوانەی زانستی بۆهێڵناسییە.”

چاوەڕێی ئەو بووم بەردەوام بێت. مەیموونەکە بە توندی پشتەگوێی دەخوراند و دواجار بەردەوام بوو.

“سا ناچار بووم ڕێگایەکی تر بدۆزمەوە بۆ ڕزگاربوون لە حەز و ئارەزووە بەدینەهاتووەکانم.”

“مەبەستت لە ‘ڕێگەیەکی تر’ چییە؟”

“ڕەنگە بڕوام پێ نەکەیت.” مەیموونەکە بەوە دەستی کرد بە وەڵامدانەوەم. “دەبێت بڵێم لەوانەیە بڕوام پێ نەکەیت. بەڵام، ئیتر لە خاڵێک لە خاڵەکان دەستم کرد بە دزینی ناوی ئەو ژنانەی دەکەوتمە داوی خۆشەویستییانەوە.”

“دزینی ناوەکانیان؟”

“ڕاستە. دڵنیا نیم بۆچی، بەڵام پێ دەچێت بە بەهرەیەکی تایبەتەوە لە دایک بووبم کە توانای ناودزینم هەبێت. گەر بمەوێت، دەتوانم ناوی کەسێک بدزم و بیکەم بە هیی خۆم.”

شەپۆلێک لە سەرکوێری ڕووی تێ کردم.

“دڵنیا نیم کە لێت تێبگەم. وەختێک دەڵێیت دزینی ناوی خەڵک، مەبەستت ئەوەیە کە هەر بە یەکجاری ناوەکانیان لە دەست دەدەن؟”

“نەخێر. ئەوان بە تەواوەتی ناوەکانیان لە دەست نادەن. بەشێک لە ناویان دەڕفێنم، تەنها پارچەیەک. بەڵام کاتێک ئەو پارچەناوە دەبەم، ناوەکە کەمتر مایەدار دەبێت، لە جاران کاڵتر دەبێتەوە. وەک چۆن کاتێک خۆر بە هەورەکان دادەپۆشرێت سێبەرەکەی تۆش لەسەر زەوییەکە کز دەبێت. جا، ئیدی دەکەوێتە سەر کەسەکە، هەیە هەر ئاگای لێ نییە ناوەکەی لە دەست داوە. تەنها ئەو هەستەیان دەبێت کە شتێک لەسەر ڕێڕەوی خۆی نییە.”

“بەڵام هەندێکیان بە ڕوونی درکی پێ دەکەن، وایە؟ لەوەی کە پارچەیەک لە ناویان دزراوە؟”

“بەڵێ، بێگومان. هەندێک جار بۆیان دەردەکەوێت کە ناتوانن ناوەکەی خۆیان بێتەوە یاد. زۆر نالەبارە، بە ڕاستی وەڕەسکەرە، وەک ئەوەی دەشێت بە ئەندێشەتدا بێت. تەنانەت ڕەنگە ناوەکەی خۆیان وەک خۆی چۆنە نەناسنەوە. لە هەندێک باردا، دەناڵێنن بە شتێکی نزیک لە قەیرانی شوناس. ئەمەش هەمووی خەتای منە، ئاخر ئەوە منم کە ناوەکانیانم دزیون. زۆر بەداخم بۆ ئەمە. زۆر جار هەست بە قوڕساییی ویژدانی تاوانبارم دەکەم کە پانم دەکاتەوە. دەزانم ئەمە کارێکی هەڵەیە، کەچی ناتوانم ڕێ لە خۆم بگرم. هەوڵ نادەم پاساو بۆ ڕەفتارەکانم بهێنمەوە، بەڵام ئاستی دۆپامینی^١٢ جەستەم ناچارم دەکات وا بکەم. وەک ئەوەی دەنگێک پێم بڵێت ‘هێی، بڕۆ دەی، ناوەکە بدزە. خۆ کارێکی نایاسایی نییە.’

قۆڵەکانم بە ناو یەکدا بردن و لە مەیموونەکە ورد بوومەوە. دۆپامین؟ دواجار دەستم کرد بە قسەکردن “ئەو ناوانەی دەیاندزیت تەنها ناوی ئەو خانمانەن کە بەدڵتن یان ئارەزووی سێکسیت بۆیان هەیە. ئایە تێگەیشتنەکەم تەواوە؟”

“ڕێک. خۆ من لەخۆڕا و هەڕەمەکییانە ناوی هەموو کەسێ نادزم.”

“تا ئێستا چەند ناوت دزیوە؟”

بە سیمایەکی ڕژدەوە مەیموونەکە پەنجەکانی خۆی کۆ کردەوە. لەگەڵ ئەوەی خەریکی ژماردن بوو، بە بەر خۆیەوە شتانێکی دەچرپاند. جا سەری بڵند کرد. “تێکڕا حەوت ناون. ناوی حەوت ژنم دزیوە.” 

ئایە ئەمە زۆر بوو یان کەم؟ چما کێ دەزانێت؟

پرسیم “جا چۆن ئەوە دەکەیت؟ گەر پێت ناخۆش نەبێت پێمی بڵێیت.”

“پتر بە هێزی ویست ئەوە دەکەم. هێزی سەرنجدان، وزەی دەروونی. بەڵام ئەمە بەس نییە. شتێکم دەوێت کە ناوی کەسەکەی لەسەر نووسرا بێت. ناسنامە زۆر نموونەیییە. مۆڵەتی شۆفێری، ناسنامەی زانکۆ، پێناسی بیمە، یان پاسپۆڕت؛ شتی هاوشێوەی ئەمانە. ناوەلەزگەش کێشەی نییە. بە هەرحاڵ، پێویستە شتەکە هاوشێوەی ئەوانەی ئاماژەم پێ دان، بە دەستمەوە بگرم. زۆر جار دزی تاکەڕێگەیە بۆ بەدەستهێنانی شتێکی ناولەسەرنووسراو. زۆر کارامەم لە بە-خشکەیی-چوونە-ناو-ژووری خەڵک وەختێک لەوێ نین. ئینجا بە دوای شتێکدا دەگەڕێم ناویانی لەسەر بێت و دەیبەم.”

“کەوایە ئەو شتەی ناوی ژنەکەی لەسەر نووسراوە، لە پاڵ هێزی ویستی خۆت، بە کار دەهێنیت ئینجا ناوەکەی دەدزیت؟”

“خۆیەتی. بۆ ماوەیەکی درێژ سەیری ناوە نووسراوەکە دەکەم، سەرنج لەسەر هەست و سۆزەکانم چڕ دەکەمەوە، ناوی کەسەکەی خۆشم دەوێت هەڵدەمژم. کاتێکی زۆر دەخایەنێت، ئاوەز و جەستەت تەواو ماندوو دەکات. وا بە سەراپایی بەنێویدا ڕۆدەچم، بە جۆرێک لە جۆرەکان بەشێک لە ژنەکە دەبێتە بەشێک لە من. ئیدی خرۆشی و ئارەزووەکانم کە تا ئەوکات بێدەرچە بوون، بێ گیروگرفت دادەمرکێنەوە و تێر دەبن.”

“کەواتە هیچ دەسبازییەکی فیزیکی نییە؟”

مەیموونەکە بە توندی سەری ڕاوەشاند. “دەزانم من مەیموونێکی بێئەرزشم، بەڵام هیچی نەشیاو ناکەم. ناوی ئەو ژنەی خۆشم دەوێت دەیکەمە بەشێک لە خۆم- ئەمە بۆ من بەسە. هاوڕام لەوەی ئەمە کەمێک خوێڕییانەیە، بەڵام هاوکات تەواو ڕەفتارێکی پاک و پلاتۆنیکە^١٣. بە کورتوپوختی، خۆشەویستییەکی بێئەندازەم هەیە بۆ ئەو ناوەی لە ناخمدا هەڵمگرتووە، هەڵبەت بە نهێنی. وەک شنەبایەکی فێنک وایە بە شێنەیی بەسەر مێرگێکدا گوزەر بکات.”

بە گوتنی “هممم” سەرسامیم دەربڕی “پێم وایە دەتوانیت بەوە بڵێیت باڵاترین چەشنی خۆشەویستییەکی ڕۆمانسی.”

“هاوڕاتم. بەڵام باڵاترین چەشنی تەنیاییشە. وەک دوو ڕووی یەک دراو. هەردوو ئەم لایەنە پەڕگرانە پێکەوە لکاون و هەرگیز لە یەکتری جیا ناکرێنەوە.”

گفتوگۆکەمان لێرەوە وەستا، من و مەیموونەکەش بە بێدەنگییەوە بیرەکەمان دەنۆشی، مەزەی کاکیپی و وشکەسکویدەکەشمان دەخوارد.

لێم پرسی “بەم دوایییانە هیچ ناوێکت دزیوە؟”

مەیموونەکە سەری بەملاوئەولادا ڕاتەکاند. دەستی برد بۆ مووە ڕەقەکانی سەر قۆڵی و هەندێکی گرتن، وەک ئەوەی بڵێیت بیەوێت دڵنیا بێت کە مەیموونێکی ڕاستەقینەیە. “نەخێر لەم ئاخروئۆخریانەدا ناوی هیچ کەسم نەدزیوە. پاش ئەوەی هاتمە ئەم شارۆچکەیە، بڕیارم دا چیتر لەو جۆرە هەڵسوکەوتە نابەجێیە تێوە نەگلێم. ئەمەش خۆشبەختانە بەهۆی ئەوەی ئەم مەیموونە بچووکە توانی ئارامی و ئاسوودەیی بدۆزێتەوە. ناوەکانی ئەو حەوت ژنەی لە دڵمدا هەڵمگرتوون گەنجینەی منن و بۆ خۆم ژیانێکی هێمن و خامۆش دەژیم.”

گوتم “خۆشحاڵم کە ئەوە دەبیستم.”

“دەزانم کە ئەمە لەلایەن منەوە زۆر بێشەرمانەیە، بەڵام بەتاسم گەر لە چاکیی خۆتەوە مۆڵەتم بدەیت بیروبۆچوونی خۆم دەرببڕم سەبارەت بە بابەتی خۆشەویستی.”

گوتم “بێگومان.”

مەیموونەکە چەند جارێک چاوەکانی بەربڵاوانە ترووکاند. برژانگە ئەستوورەکانی بۆ سەر و خوار شەپۆلیان دەدا وەک ئەوەی شنەبایەک بیانجوڵێنێت. بە هێواشی هەناسەیەکی قووڵی هەڵمژی، چەشنە هەناسەیەک وەک ئەوەی بازدەرەکان هەڵیدەمژن پێش ئەوەی ڕابکەن بەرەو ناوچەی بازدانەکە.

“باوەڕم وایە خۆشەویستی سووتەمەنییەکی بنچینەیییە بۆ بەردەوامبوون لە ژیان. ڕەنگە ڕۆژێک لە ڕۆژان ئەو خۆشەویستییە کۆتاییی پێ بێت، یان ڕەنگە بە هیچ کوێیەک نەگات، بەڵام تەنانەت گەر کاڵ ببێتەوە، تەنانەت گەر تاکلایەنە بێت، هێشتا دەتوانیت دەست بەو یادەوەرییەوە بگریت کە کەسێکت خۆش ویستووە. یادەوەریی ئەوەی کەوتبوویتە داوی ئەڤینی کەسێکەوە. ئەمەش سەرچاوەیەکی بەهاداری گەرموگوڕییە. بەبێ ئەو سەرچاوە گەرمە، دڵی کەسێک- دڵی مەیموونیش- سەرماوسۆڵەیەکی سەخت دەیبات و دەیبەستێت، دەبێتە وێرانەخاکێکی بێپیت. دەبێتە شوێنێک کە هیچ تیشکێکی خۆری پێ ناگات، شوێنێک کە گوڵەکێوییەکانی ئاشتی، دارەکانی هیوا، هیچ هەلێکیان نییە بڕوێن. ئا لێرە لە دڵمدا، ناوی ئەو حەوت ژنە شۆخوشەنگەی خۆشم ویستوون بەرز هێشتوونەتەوە.” مەیموونەکە لەپی دەستێکی خستە سەر سینگە تووکنەکەی. “بە نیازم ئەم یادگارییانەم وەک سەرچاوەی سووتەمەنییەکی چکۆلانە لە لای خۆم بهێڵمەوە تا ئاگری شەوانی تەزیومی پێ خۆش بکەم، تا گەرموگوڕ بمهێڵێتەوە لەگەڵ ئەوەی بەردەوامی بەو ماوەیە بدەم کە ماومە لە ژیانی کەسیی خۆم.”

مەیموونەکە دیسانەوە حیلکەیەکی کرد و چەند جارێک بە هێواشی سەری بەملاوئەولادا بزواند.

“ئەوە ڕێگەیەکی سەیرە بۆ دەربڕینی ئەوەی ئێستا گوتم، ئەی وا نییە؟” ئەمەی گوت. “ژیانی کەسیی. سەرەڕای ئەوەی من مەیموونم، کەس نیم، هیی هیی!”

کات یانزدە و نیو بوو کە دوایین دڵۆپەی دوو بوتڵەبیرەکەمان تەواو کرد. “دەبێت بڕۆم،” مەیموونەکە گوتی “هێندە هەستم بە باشی و ئاسوودەیی کرد، دەترسم زۆربڵێیی و زماندرێژیم کردبێت. بمبەخشە.”

“نەخێر، پێم وا بوو چیرۆکێکی زۆر سەرنجڕاکێشە،” وام گوت. ئیدی لەوانەیە “سەرنجڕاکێش” وشە دروستەکە نەبووبێت. مەبەستم ئەوەیە، هاوبەشیپێکردنی بیرەیەک و گفتوگۆکردن لەگەڵ مەیموونێک خۆی لە خۆیدا ئەزموونێکی ڕیزپەڕ بوو. لە سەروو ئەمانەشەوە، ئەم مەیموونە شەیدای بروکنەر بوو و هاوکات ناوی ژنانیشی دەدزی لەبەر ئارەزووە سێکسییەکانی (یان ڕەنگە لەبەر خۆشەویستی)، سا ”سەرنجڕاکێش” پەیڤێکی دەسپێک نەبوو وەسفی ئەم هەلومەرجە بکات. ئەمە باوەڕپێنەکراوترین شتێک بوو تا ئێستا بیستبێتم. بەڵام نەمدەویست زیاد لە پێویست هەستوسۆزەکانی مەیموونەکە ببزوێنم، هەر بۆیە ئەم وشە ئەهوەن و بێلایەنەم هەڵبژارد.

لەگەڵ ئەوەی ماڵئاواییمان کرد، دراوێکی هەزار یێنیم^١٤ دایە دەستی. گوتم “زۆر نییە، بەڵام تکایە شتێکی شیاوی پێ بکڕە و بیخۆ.”

سەرەتا مەیموونەکە ڕەتی کردەوە، بەڵام پێداگریم کرد و دواجار پەسەندی کرد. پارەکەی قەد کرد و بە وریایییەوە خستییە ناو گیرفانی شەڕواڵەکەیەوە.

گوتی “ئەمە لە چاکیی خۆتە. تۆ گوێت گرت لە چیرۆکە پووچەکەی ژیانم، بانگهێشتی بیرەنۆشینت کردم، ئێستاش ئەم دڵگەورەیییەم لەگەڵ دەنوێنیت. نازانم کە چۆن پێزانینە بێپایانەکەم دەرببڕم بۆت.”

مەیموونەکە شووشەبیرە بەتاڵەکان و پێکەکانی خستنە سەر سینییەکە و هەڵیگرتن بۆ دەرەوەی ژوورەکە.

بەیانیی ڕۆژی دواتر، میوانخانەکەم جێ هێشت و گەڕامەوە تۆکیۆ. لە مێزی پێشوازییەکە، نە پیاوە پیرە سەیرە لووسکە و بێبرۆکە لە هیچ کوێیەک دەبینرا، نە پشیلە پیرەکەش کە کێشەی لووتی هەبوو. لەجیاتیی ئەو ژنێکی قەڵەوی ڕووگرژی چلساڵانی لێ بوو. کاتێک گوتم دەمەوێت پارەی زیاتر بدەم بۆ بوتڵەبیرەکانی دوێنێ شەو، بە ڕوونی پێی گوتم هیچ خەرجییەکی زیادە لەسەر پسووڵەنامەکەم نییە. “هەموو ئەوەی لێرە هەمانە بیرەی قوتووی نێو ئامێری فرۆشتنەکەیە،” لەسەر قسەکانی پێداگر بوو “ئێمە هەرگیز بوتڵەبیرە نافرۆشین.”

دووبارە سەرم لێ شێوا. هەستم دەکرد دەتگوت پارچەکانی ڕاستەقینەیی و ناڕاستەقینەیی هەڕەمەکییانە جێگۆڕکێ لەگەڵ یەکتریدا دەکەن. بەڵام ئەوەی هیچ گومانێک هەڵناگرێت دوو بوتڵی گەورەی بیرەی ساپۆرۆم لەگەڵ مەیموونەکەدا خواردووەتەوە بەدەم گوێگرتن لە چیرۆکی ژیانیەوە.

بە نیاز بووم باسی مەیموونەکە لەگەڵ ژنە چلساڵانەکەدا بهێنمە بەر باس، بەڵام دژی ئەو نیازە بڕیارم دا وا نەکەم. لەوانەیە مەیموونەکە بە ڕاستی بوونی نەبووبێت، هەموو ئەو ماوەیەش زیاتر نەبووبێت لە وەهمێک، بەرهەمێکی مێشکمەوە بووبێت بەهۆی سەرمەستبوونی بە خۆشۆردنی ماوەدرێژ لەنێو کانیاوە گەرمەکان. یان ئەوەی من بینیم خەونێکی سەمەرەی لەڕاستیچووە. ئەگەر شتێکی وەک ئەمەم بگوتایە “ئێوە پیرەمەیموونێکی کارمەندتان لێرە هەیە و دەشتوانێت قسە بکات، وایە؟” ڕەنگ بوو شتەکان بە ئاقارێکی دیکەدا گوزەر بکەن، لە خراپترین سیناریۆشدا، ژنە پێی وا دەبوو من مێشکم لە دەست داوە. ئەگەری زۆر بوو مەیموونەکە لەوێ بە ڕەشی^١٥ کار بکات بۆیە لە تۆماری کارمەندەکان ناوی نەبێت، میوانخانەکەش نەیەوێت بە شێوەیەکی بە ئاشکرا دانی پێدا بنێت لە ترسی ئاگادارکردنەوەی دەزگای باج یان دەزگای تەندروستی.”

وەختێک سەرنشینی ئەو شەمەندەفەرە بووم کە بەرەو ماڵەوە دەیبردمەوە، لە مێشکمدا هەموو ئەو شتانەی مەیموونەکە پێمی گوتبوون سەرلەنوێ لێم دانەوە. هێندەی لە توانامدا بوون بیرەوەرییەکانم هێنایەوە یاد و لەو پەڕاوەی بۆ کارکەم بە کارم دەهێنا هەموویم نووسینەوە، وا بە نیاز بووم هەر کە گەیشتمەوە تۆکیۆ سەراپای ئەو ئەزموونە لە دەسپێکەوە تا کۆتایی بنووسمەوە.

گەر مەیموونەکە بە ڕاستی بوونی هەبوو بێت- ئەمەش تاکە لێکدانەوە بوو باوەڕم پێی بوو- هێندە دڵنیا نەبووم باوەڕ بە چەندی قسەکانی بکەم کە بەدەم خواردنەوەی بیرەوە لەگەڵم کردبوونی. تا ڕادەیەک سەخت بوو بڕیار لەسەر چیرۆکەکەی بدەم. ئایە بەڕاست دەکرا ناوی ژنان بدزیت و بیانکەیت بە هیی خۆت؟ ئایە ئەمە جۆرە بەهرەیەکی تایبەت بوو کە تەنها ئەم مەیموونەی شیناگاوا هەیبوو؟ ڕەنگە مەیموونێکی دەردەدرۆگۆ^١٦بووبێت. جا کێ دەزانێ؟ خۆی، پێشووتر هەرگیز نەمبیستووە مەیموونێک درۆی بەترشوخوێ و پێوەنراو بکات، وەلێ، گەر مەیموونێک هێندە بە زمانپاراوانە و لێهاتوویییانەوە بتوانێت بە زمانی مرۆڤ بدوێت، ئەگەری ئەوە دوور نییە خووی بە درۆکردنەوە گرتبێت.

وەک بەشێک لە پیشەکەم چاوپێکەوتنم لەگەڵ چەندان کەسد کردووە، زۆر باش ڕاهاتبووم لەسەر ئەوەی بزانم کێ جێی متمانەیە و کێش جێی متمانە نییە. کاتێک کەسێک بۆ ماوەیەک سەرگەرمی قسەکردنە، بە سەرنجدان لێی، دەتوانیت هەندێک ئاماژە و سەرەداوی وردبینانە خڕ بکەیتەوە و هەستی پێ بکەیت کە ئایە کەسەکە جێی باوەڕە یان نا. بە هیچ شێوەیەک ئەم هەستەم نەبوو لەوەی ئەو چیرۆکەی مەیموونەکەی شیناگاوا بۆی گێڕامەوە ساختە و هەڵبەستراو بێت. نیگای چاوەکانی و دەربڕینەکانی، بەو شێوازەشی کە ناوەناوە بە قووڵی بیری بۆ هەندێ شت دەچوو، وچانەکانی، ئاماژەی دەستەکانی، بەو شێوەیەی کە زمانی بە گیری دەهێنا بۆ پەیداکردنی وشەیەکی گونجاو- هیچ وا پێ نەدەچوو قسەکانی ساختەچێتی بن یان زۆری لە خۆی کردبێت ئەو چیرۆکە هەڵبەستێت. بگرە لە سەروو هەموو شتێکەوە، ڕاستگۆیییەکی بەئازار لە پشت دانپێدانانەکانییەوە هەبوو. گەشتە تاکەکەسییە ئارامەکەم کۆتاییی پێ هات، گەڕامەوە بۆ نێو گێژەڵووکەی ڕۆتینیاتی ڕۆژانەی شار. تەنانەت کاتێک هیچ ئەرکێکی زێدە گرینگی پەیوەست بە پیشەکەمەوە نییە و دەستبەتاڵم، بە جۆرێک لە جۆرەکان، لەگەڵ ئەوەی بە تەمەندا دەچم، دەبینم تا دێت سەرقاڵتر دەبم. کاتیش هەر وا بەردەوام خێرا دەبێت. لە کۆتاییدا هیچم سەبارەت بە مەیموونەکەی شیناگاوا بە کەس نەگوت، هیچیشم لەسەر نەنووسی. وەختێک کەس باوەڕم پێ نەکات بۆچی هەوڵ بدەم؟ مەگەر بتوانم بەڵگە بخەمە ڕوو-  بەڵگەی سەلماندنی ئەوەی مەیموونەکە بوونی هەیە- دەنا خەڵک پێم دەڵێن کە من “دیسان لە گیرفانی خۆمەوە ئەم قسانە دەردەهێنم.” خۆ گەر سەبارەت بەو مەیموونەش بە شێوەی وێژە بمنووسیایە، چیرۆکەکە سەرنج و مەبەستێکی ڕوونی نەدەبوو. دەمتوانی وەک ڕۆژی ڕووناک خەیاڵ بکەم کە چۆن ئێدیتۆرەکەم سەری لێ دەشێوا و چاوی دەچووە پشتی سەریەوە “دوودڵم پرسیارێکت لێ بکەم، چونکە تۆ خۆت نووسەرەکەیت، بەڵام تێمای ئەم چیرۆکە چییە؟”

تێما؟ خۆشم نازانم گەر یەکێکی هەبێت. چیرۆکەکە تەنها سەبارەت بە مەیموونێکە کە زمانی مرۆڤ گۆ دەکات، ئەوەی پشتی میوانەکان دەشوا لە کانیاوە گەرمەکانی شارۆچکەیەکی بچکۆلەی سەر بە ناوچەی گونما، ئەوەی بیرە چێژ لە بیرەنۆشین دەبینێت، دەکەوێتە داوی خۆشەویستیی مرۆڤە مێیینەکان، ناویشیان دەڕفێنێت. چ تێمایەک لەمەدا هەیە؟ یان چیرۆکێکی وا چ پەیامێکی تێدایە؟

لەگەڵ ئەوەی کات تێدەپەڕی، بیرەوەرییەکانی شارۆچکەی کانیاوە گەرمەکانیش دەستیان کرد بە کاڵبوونەوە. گرنگ نییە بە چ ئەندازەیەک بیرەوەرییەکان ڕوونن، ناتوانن کات ببەزێنن. 

بەڵام ئێستا، کە پێنج ساڵ تێپەڕیوە، دەخوازم لەسەری بنووسم، بە کۆمەکی ئەو تێبینیانەی وەختی خۆی نووسیبوومن لەناو شەمەندەفەرەکە. ئەمەش لەبەر ئەوەی لەم ماوانەی دواییدا شتێک ڕووی داوە و وای لێ کردووم لێی ڕابمێنم. گەر ئەم ڕووداوە ڕووی نەدایە، پێ نەدەچوو ئەمەی ئێستا بنووسم.

چاوپێکەوتنێکی پەیوەست بە کارەکەمەوەم هەبوو لە هۆڵی قاوەخانەی هۆتێلێک لە ئاکاساکا. ئەو کەسەی چاوم پێی دەکەوت سەرنووسەری گۆڤارێکی گەشتیاری بوو. ژنێکی زۆر جوان بوو، سیساڵان دەبوو، وردەڵە بوو، قژێکی ڕەشی درێژیشی هەبوو، ڕەنگوڕوویەکی خوێنشیرینی هەبوو لەگەڵ دوو چاوی گەورە و دڵڕفێن. سەرنووسەرێکی بەتوانا بوو. هێشتاش خانمێکی سینگڵ^١٧ بوو. چەند جارێک ئیشوکار کۆی کردبووینەوە، لەگەڵ یەکتریش دەگونجاین. دوای ئەوەی لە ئیش بووینەوە، لەسەر ئەسکەمیلەکانمان پاڵمان دایەوە و بۆ ماوەیەک قسەمان کرد.

مۆبایلەکەی زەنگی لێ دا و بە سیمایەک وەک ئەوەی داوای بەخشین بکات لێی ڕوانیم. ئاماژەیەکم بۆ کرد تا وەڵامی پەیوەندییەکە بداتەوە. سەیرێکی ژمارە هاتووەکەی کرد و وەڵامی دایەوە. پێ دەچوو پەیوەندییەکە سەبارەت بە دابینکردن و پێشوەختەگرتنی شتێک یان شوێنێک بێت. ڕەنگە ڕێستۆرانت، یان هۆتێل، یان پسووڵەی فڕۆکە، ئیدی شتێکی وا. ئیدی بۆ ماوەیەک قسەی کرد، پەڕاوە چکۆلانەی پلانەکانی نێو گیرفانی پشکنی، ئینجا بە سیمایەکی ئارێشەدارەوە سەیری کردم.

“زۆر داوای لێبووردن دەکەم،” ئەمەی پێ گوتم بە دەنگێکی نزم، بە دەستیشی مۆبایلەکەی داپۆشیبوو. “دەزانم ئەمە پرسیارێکی سەیرە، بەڵام ناوم چییە؟”

بە هەناسەبڕکێوە، بەڵام تا پێم کرا بەبێ خۆشپرزەکردن، ناوی تەواویم پێ گوت. سەری لەقاند و زانیارییەکەی بۆ کەسی نێو هێڵی پەیوەندییەکە پاتە کردەوە. ئینجا پەیوەندییەکەی داخستەوە و دیسان داوای لێبوردنی لێم کرد.

“بە ڕاستی بۆ ئەمە داوای لێبوردن دەکەم. لە ناکاو نەمتوانی ناوی خۆم بیر بێتەوە. زۆر خەجاڵەتبارم.”

پرسیم “جاروبار ئەوە ڕوو دەدات؟”

دڕدۆنگ دیار بوو، بەڵام دواجار سەری لەقاند. “بەڵێ، ئەم ماوەیە زوو زوو ئەمەم بەسەردا دێت. ناتوانم ناوەکەم بێنمەوە یاد. وەک ئەوە وایە کتوپڕ هۆشم لە دەست بدەم.”

“ئایە شتەکانی دیکەشت لە یاد دەچن؟ وەک لەبیرچوونەوەی ڕێکەوتی لەدایکبوونت یان ژمارەی مۆبایلەکەت یان ژمارەی نهێنی کارتبانکیت؟”

یەکەودەست سەری ڕاوەشاند. “نەخێر، هەرگیز. هەمیشە یادەوەرییەکی باشم هەبووە. ڕۆژی لەدایکبوونی هەموو هاوڕێکانم دەزانم. تەنانەت بۆ تاقەجارێکیش ناوی کەسم لە بیر نەچووەتەوە. بەڵام، هێشتا هەندێک جار ناتوانم ناوی خۆم بیر بێتەوە. ناتوانم سەری لێ دەربکەم. دوای چەند خولەکێک، یادەوەریم کارا دەبێتەوە، بەڵام ئەو چەند خولەکە زۆر نیگەرانکەرە، ئیدی تووشی پەشێوی دێم. ئەوە وەک ئەوە وایە چیتر خۆم نیم. پێت وایە ئەمانەی نیشانەت دەسپێکی نەخۆشیی ئەلزەهایمەر بن؟”

ئاهێکم هەڵکێشا. “بە شێوەیەکی پزیشکی نازانم، بەڵام کەی دەستی پێ کرد، هەر کتوپڕ ناوی خۆت بیر نەکەوتەوە؟”

ژنە چاوەکانی ورد کردەوە و بیری لە پرسیارەکەم کردەوە. “پێم وایە نزیکەی نیو ساڵێک پێش ئێستا بوو. لە یادمە چوومە دەرەوە بۆ پیاسە تا چێژ لە بینینی گوڵە قەیسییەکان ببینم. ئەوە یەکەم جار بوو کە ناوەکەم نەهاتەوە یاد.”

“ڕەنگە پرسیارێکی سەیر بێت، بەڵام ئەو کات هیچت بزر کردبوو؟ شتێکی وەک ناسنامە، مۆڵەتی شۆفێری، پاسپۆرت، کارت بیمە؟”

لێوی خۆی گەست، بۆ ماوەیەک ڕۆچووە نێو بیرکردنەوە، ئینجا وەڵامی دایەوە ” دەزانی چی، ئێستا کە تۆ ئاماژەت بەوە دا، لە بیرمە ئەوکات مۆڵەتی شۆفێرییەکەم بزر کرد. کاتی نانی نیوەڕۆ بوو و لەسەر ئەسکەمیلێکی باخچەکان دانیشتبووم، وەختی پشوو بوو، جانتای دەستییەکەمم لە پاڵ خۆم دانابوو لەسەر ئەسکەمیلەکە. سەرقاڵی تۆخکردنەوەی سووراوەکەم بووم، جا کاتێک ئاوڕم داوە جانتا دەستییەکەم دیار نەمابوو. بە ڕاستی تێنەگەیشتم، بە هەمووی چرکەیەک بوو ئاگام  لێ نەبوو، هەستم بە کەسیش نەکرد و گوێشم لە شەقای هیچ کەسێک نەبوو. لە دەوروبەری خۆمم ڕوانی، بەڵام هەر خۆم بە تەنێ بووم. پاڕکەکە هێمن بوو، دڵنیاش بووم گەر کەسێک بهاتبا و هەوڵی دزینی جانتاکەمی بدایە بێشک دەمزانی.”

چاوەڕێم کرد تا لە قسەکردن بەردەوام بێت.

“بەڵام ئەمە هەموو شتە نامۆکە نییە. هەمان ئەو پاشنیوەڕۆیە لەلایەن پۆلیسەوە پەیوەندیم پێوە کرا، پێیان گوتم جانتاکەم دۆزراوەتەوە. لە نزیک بنکەیەکی پۆلیسی پاڕکەکە دانرابوو. پارە و کارتی بانکییەکانم و مۆبایلەکەم لە ناو جانتاکەدا بوون. هیچیان دەستیان لێ نەدرابوون. تەنها مۆڵەتی شۆفێرییەکەمی تێدا نەبووبوو. پۆلیسەکە زۆر حەپەسابوو. کێ هەیە تەنها مۆڵەتەکە بەرێت و دەست نەبا بۆ پارەکە، جانتاکەش لە بەردەرگای بنکەی پۆلیس جێ بهێڵێت؟”

بە ئەسپایی ئاهێكم هەڵکیشا، بەڵام هیچم نەگوت.

“ئەمە کۆتایی ماڕچ بوو. دەسبەجێ چووم بۆ ئۆفیسی ئۆتۆمبێلەکان لە سامێزو و مۆڵەتێکی نوێم دەرکرد. هەموو پێشهاتەکە زۆر سەیروسەمەرە بوو، بەڵام خۆشبەختانە هیچ زیانێکی وەهای نەبوو.”

“سامێزو لە شیناگاوایە، وایە؟”

گوتی “ئەوە ڕاستە. لە هیگاشیۆیە. کۆمپانیاکەم لە تاکاناوایە، بە تەکسی ماوەیەکی کورتی دەوێ.” بە شێوەیەکی گوماناوی لێمی ڕوانی “پێت وایە ئەمە پەیوەندییەکی بەوەوە هەبێت؟ واتە لە نێوان لەبیرچوونەوەی ناوەکەم و گومکردنی مۆڵەتی شۆفێرییەکەم؟”

بە پەلە سەرم ڕاوەشاند. نەمتوانی مەیموونەکەی شیناگاوا بهێنمەوە بەرباس.

“نەخێر، بڕوا ناکەم پەیوەندییان بە یەکدییەوە هەبێت،” ئەوەم پێی گوت “ئەوە لە پڕێکدا بە مێشکمدا هات، چونکە بە ناوەکەتەوە گرێ دراوە.”

وا پێ نەدەچوو قەناعەتی بە پاساوەکەم هێنابێت. دەمزانی کەمێک مەترسیدارە پرسیاری تر بکەم، وەلێ یەک دانە پرسیاری تری گرنگ هەبوو.

“هەرچۆنێک بێت، لەم ماوانەدا چاوت بە هیچ مەیموونێک نەکەوتووە؟”

گوتی “مەیموون؟ مەبەستت لە ئاژەڵە؟”

گوتم “بەڵێ، مەیموونی ڕاستەقینە.”

سەری ڕاوەشاند “ماوەی ساڵانێکە پێم وا نییە هیچ مەیموونێکم دیبێت. نە لە باخچەی ئاژەڵان، نە لە هیچ شوێنێکی تر.”

ئایە مەیموونەکەی شیناگاوا گەڕاوەتەوە سەر فێڵ و تەڵەکە کۆنەکانی پێشووی؟ یان ئەمە مەیموونێکی ترە و هەمان ڕێگەکانی ئەو بە کار دەهێنێت بۆ ئەنجامدانی هەمان تاوان؟ (مەیموونێکی کۆپی؟) یان تەواو شتێکی دیکە بوو، جیا لە مەیموون، ئەمە بکات؟

بە ڕاستی نەمدەویست بیخەمە مێشکمەوە کە مەیموونەکەی شیناگاوا دەستی داوەتەوە ناودزین. پێی گوتم بە دڵنیایییەکی زۆرەوە کە ناوی ئەو حەوت ژنە لە ناخیدا بەس بوون بۆی، ئاسوودەش بوو بەوەی ئەو ماوەیەی لە ژیانیدا ماوە لەو شارۆچکە چکۆلەیەی کانیاوە گەرمەکان بەسەر بەرێت. واش پێ دەچوو کە بە ڕاستی مەبەستی ئەوە بووبێت کە لە زاری دەهاتە دەرەوە. بەڵام ڕەنگە مەیموونەکەی شیناگاوا دۆخێکی سایکۆلۆژیی درێژخایەنی هەبووبێت، بارێک کە ئاوەز بە تەنها نەیدەتوانی جڵەوی بگرێت. ڕەنگە ئەم نەخۆشییە، پێکڕا لەگەڵ دۆپامینەکەشی، پاڵیان پێوە نابێت وا بکات! لەوانەیە هەموو ئەم شتانە هێنابێتیانەوە بۆ ڕاوەناوەکانی لە کوچەوکۆڵانەکانی شیناگاوا لەپێناو دامرکاندنەوەی خووە دزێوەکانی جارانی.

ڕەنگە خۆشم هەوڵبدەم یەک دوو جارێک تاقی بکەمەوە. لە شەوە بێدارەکانم ئەم بیرۆکە خەیاڵاوییە خۆی دەخزێنێتە نێو مێشکمەوە. ناسنامە یان لەزگەناوی ژنێک کە خۆشم دەوێت دەڕفێنم، وەکوو لەیزەرێک سەرنجمی لەسەر خڕ دەکەمەوە، ناوەکەی ڕادەکێشمە نێو ناخم، دەست بەسەر بەشێک لە ئەودا دەگرم بۆ خۆم. دەبێت ئەو هەستە چۆن بێت؟

نەخێر. ئەوە هەرگیز ڕوو نادات. من هەرگیز دەستڕەنگین و تەڕدەست نەبووم، هەرگیز ناشتوانم شتێک بدزم کە هیی کەسێکی ترە. تەنانەت گەر ئەو شتە هیچ بوونێکی دەستلێدراوی نەبێت، دزینیشی پێچەوانەی یاسا نەبووبێت.

خۆشەویستیی لەڕادەبەدەر، تەنیاییی لەڕادەبەدەر. تەنانەت لەو کاتەوە کە گوێ لە سیمفۆنیایەکی بروکنەر ڕادەدێرم، بیر لە ژیانی تایبەتیی ئەو مەیموونەی شێناگاوا دەکەمەوە. وێنای ئەو پیرەمەیموونە دەکەم لەو شارۆچکە چکۆلانەیەی کانیاوە گەرمەکان لە ژوورەبەیتوونەی میوانخانە کەلاوەئاساکەوە، لەسەر دۆشەکێکی تەنک نووستوە. بیریش لەو سووکەژەمانە دەکەمەوە- کاکیپی و سکویدی وشککراوە- کە پێکەوە چێژمان لێ وەردەگرت، ئەو بیرانەشی پێکەوە دەماننۆشین، پاڵیشمان بە دیوارەکەدا دابووەوە.

لەو کاتەوە ئەو ژنە شۆخوشەنگەی کە سەرنووسەری گۆڤاری گەشتیاری بوو نەمدیوەتەوە، بۆیە نازانم چ چارەنووسێک بەسەر ناوەکەیدا هاتووە. هیوادارم تووشی هیچ کوێرەوەرییەک نەهاتبێت. ئیدی ئەو ژنێکی بێتاوانە. هیچ کام لەمانە خەتای ئەو نین. لەبارەیەوە هەستێکی ناخۆشم هەیە، بەڵام هێشتا ناتوانم پاڵ بە خۆمەوە بنێم تا باسی مەیموونەکەی شیناگاوای بۆ بکەم.

پاشکۆ:

*فیلیپ گابریێل لە ژاپۆنییەوە وەریگێڕاوە بۆ سەر زمانی ئینگلیزی. دەقە ڕەسەنەکە لە نویۆڕک تایمز بڵاو کراوەتەوە:

*کانیاوی گەرم [hot-spring]، بە ژاپۆنی پێیان دەگوترێت ئۆنسێن، چەشنێک لە کانیاون کە ئاوەکەی ناویان گەرمە بە ڕادەی دەوروبەری کوڵان. هەندێک لە شارۆچکە هەن کە ئەم جۆرە کانیاوە گەرمانەیان زۆرن و گەشتیاران و خەڵکانێکی زۆر بەمەبەستی پشوودان سەردانیان دەکەن، باوەڕیش وایە کە بەهایەکی چارەسەرکاری و پزیشکیشیان هەیە.

*ئەم وەرگێڕانە پێشکەشە بە ماریای ئازیز.

^١تاتامی حەسیری ژاپۆنییە و جێگەی خەوی لەسەر ڕا دەخرێت.

^٢بارەسەفەر=luggage

^٣نوودڵز [noodles] زۆر لە سپاگێتی دەچێت. ئەو ئیندۆمیەی پێی ئاشناین نودڵزە. دەکرا دەستەواژەی ماکەرۆنی یان سپاگێتی بەکار بهاتبانایە یان تەنانەت شەعریەی درێژکۆلە، وەلێ بە گونجاوم نەزانین، بە کوردییش دەستەواژەی پڕواوپڕم نەدۆزیەوە و وشە ئینگلیزییەکەم بە گونجاوتر زانی.

سۆباش چەشنێکە لە نودڵزی ژاپۆنی.

^٤دەستەواژەکە بە ئینگلیزی convenience storeـە، corner shopـیشی پێ دەگوترێت، کە گۆڤار، مەی، ئایسکرێم، سووکەژەم و ئەو جۆرە کاڵایانە دەفرۆشن. بە کوردی وشەیەکی پڕ بە پێستم بۆی نەدۆزییەوە. بە ژاپۆنییش هەر بە ئینگلیزی دەیڵێن بەڵام بە گونجاندن لەگەڵ سیستەمی دەگی ژاپۆنی: کۆنبینیەنس سوتۆا.

^٥یوکاتا پۆشاکێکی ژاپۆنییە، ناوی خۆی بە خۆیەوەیەتی و واتە پۆشاکی گەرماو.

^٦گرووپی دوو-ۆپ doo-wop باندێکی موزیکی ڕەشپێستی ئەمەریکی-ئەفریکایی بوون لە ١٩٥٠ـاکانی سەدەی ڕابردوو لە ژانری پۆپ ڕۆک گۆرانیان دەچڕی. لە گۆرانی چڕیندا، باریتۆن چەشنێکە لە دەنگی پیاوان کە دەکەوێتە نێوان تۆنی باس و تێنۆر.

^٧سکوید جۆرە ئاژەڵێکی ژێر دەریایە، ئەم بوونەوەرە وەختێک هەست بە مەترسی نێچیرگرێک بکات مەرەکەب دەپرژێنێت و خۆی قوتار دەکات. لە وڵاتانی باشووری کیشوەری ئاسیا وشک دەکرێنەوە و خۆشەدەکرێن و وەک سووکەژەم دەفرۆشرێن.

^٨کاکیپی سووکەژەمێکی ژاپۆنییە و تێکەڵەیەکە لە بستە و کریسپی برنج کە خۆشەکراوە بە سۆسی سۆیا؛ توێشوو لە بەرانبەر cracker بەکار هاتووە.

^٩لە نەریتی ژاپۆنییەکاندا زابوتۆن گۆشە یان سەرینێکی تاکنەفەرییە و وەختێک کەسێک لەسەر زەوییەکە دادەنیشێت بە کاری دەهێنێت.

^١٠ژوورەبەیتوونە وەرگێڕانە بۆ attic.

^١١بەگوێرەی فەرهەنگی خاڵ ژیوار وشەیەکی ئەردەڵانییە بۆ گوزەران و ژیان. لەم وەرگێڕانە بەرانبەر بە وشەی بوون/وجود/existenceوەگەڕ خراوە.

^١٢دۆپامین ڕژێنێکی مێشکە کە بەرپرسیارە لە بەخشینی هەستی چێژ لە مرۆڤەکان.

^١٣پلاتۆنیک [یان ئەفڵاتونیانە؛ بە ئینگلیزی platonic]

^١٤یێن دراوی وڵاتی ژاپۆنە. ١٠٠٠ یێن بە نزیکەیی دەکاتە ١٠٧٥٠ دیناری خۆمان.

^١٥بە ڕەشی وەرگێڕانە بۆ off-the-books واتە وەختێک کەسێک بە نایاسایی یان بە شێوەیەکی نافەرمیانە کار لە شوێنێک دەکات. بۆ نموونە ئەو کوردە پەنابەرانەی لە وڵاتانی ڕۆژئاوا بە نایاسایی کار دەکەن دەگوترێت کە بە ‘ڕەش’ ئیش دەکەن.

^١٦دەردەدرۆگۆ وەرگێڕانە بۆ pathological liar، کە جۆرە نەخۆشییەکی دەروونییە، کەسی نەخۆش هەمیشە تەنانەت بۆ چکۆلەترین شتیش درۆ دەکات.

^١٧.دەکرا وشەیەکی کوردی لەباتیی سینگڵ بە کار بهێنرێت بەڵام وا دیارە ئەو دەستەواژەیە ئێستا لەنێو کۆمەڵگەدا جێی خۆی گرتووە.

The post <strong>دانپێدانانەکانی مەیموونێکی شیناگاوا</strong> appeared first on ژنەفتن.

جگە لە ناوی خۆی هیچ شتێکی دیکەی بیر نەدەچووەوە؛ ناوی ئەو مرۆڤانەی دەوروبەری، ناوونیشان، ژمارەی تەلەفۆن، بەرواری لەدایکبوون، ژمارەی ناسنامەی خۆیشی لە بیر بوو. تەنانەت ژمارەی تەلەفۆنی هاوڕێکان و کڕیارە گرنگەکانیشی لە بیر بوو. یادگەی هەمیشە باش بووە، تەنیا لە بیرهاتنەوەی ناوی خۆیدا کێشەی هەبوو. ئەو ئاریشە نزیکەی ساڵێک پێشێ دەستی پێ کردبوو، پێش ئەوکاتە هەرگیز شتی وای بەسەردا نەهاتبوو.

ناوی دوای هاوسەرگیریی، میزوکی ئاندو بوو، ناوی کچێنییشی ئاوزاوا بوو. 

هیچ یەک لەو ناوانە نائاسایی و جیاواز نەبوون، تێنەدەگەیشت بۆچی بیری دەچووەوە. پێش سێ ساڵان کاتێک لەگەڵ پیاوێک بە ناوی تاکاشی ئاندو هاوسەرگیریی کرد، پاشناوی ئاندوی بۆ ناوەکەی زیاد بوو، بووە میزوکی ئاندو. سەرەتا ڕاهاتن بەو ناوە نوێیە کەمێک سەخت بوو، شێوازی دەربڕینی ناوەکە بە لایەوە بێمانا بوو، بەڵام دوای ئەوەی چەند جارێک لەبەر خۆیەوە گوتییەوە، خووی پێوە گرت و پێی ڕاهات. بە بەراوردکردن بە هەندێک ناوی تری وەک میزوکی میزوکی، یان میزوکی میکی کە سەردەمانێک هاوڕێیەکی هەبوو خانەوادەکەی ناوی میکی بوو، میزوکی ئاندو هێندەش خراو دیار نەبوو. ماوەیەک درێژەی کێشا بەڵام وردە وردە بە ناوە نوێکەی ڕاهات.

ساڵێک پێشتر بیرچوونەوەی ناوەکەی دەستی پێ کردبوو. سەرەتا مانگی جارێک بوو، بەرەبەرە ژمارەی بیرچوونەوەکان هەڵکشا، تا وای لێ هات هەفتەی جارێک ناوی خۆی بیر دەچووەوە. کاتێک میزوکی ئاندو لە هزریدا نەدەما دەبووە ژنێکی بێکەس و بێناوونیشان. هەتا جزدانەکەی پێ بوو، کیشەیەکی وای نەبوو، بەڵام کاتێک جانتاکەی ون کرد، هیچ بەڵگەیەکی بە دەستەوە نەما. وەکو بیرچوونەوەی فیلمی هیندی[2] نەبوو، هێشتا دەیتوانی ناوونیشان یان ژمارەی تەلەفۆنی بیر بکەوێتەوە و بە یەکجاری بزر نەبێت. سەرباری ئەوەش، بیرچوونەوە ئازاری دەدا، هەستی دەکرد وەک ئەوە وایە لە خەوێکی قووڵدا بێت و خەبەری نەبێتەوە. میزوکی ڕۆیشتە زێڕەنگەرێک و بازنگێکی بچکۆلەی کڕی، داوای لە زێڕەنگەرەکە کرد کە ناوی خۆی، واتە: میزوکی  ئاوزاوای لەسەر بنەخشێنێت. هەستی دەکرد وەک ئەو سەگ و پشیلانەی لێ هاتووە کە هەمیشە پەتێکیان بە ملەوەیە. لەگەڵ ئەوەشدا هەمیشە هەوڵی دەدا لە کاتی ڕۆیشتنەدەرەوە ئەو بازنگە لەگەڵ خۆیدا ببات. هەر ساتێک ناوی خۆی بیر چووەوە تەنیا نیگایەکی لە مەچەکی بکردبا بەس بوو، ئیدی پێویستی بە دەرهێنانی ناسنامە نەبوو، لە تەماشاکردنە عەنتیکەکانی ئەوانی دی ڕزگاری دەبوو.

هیچ شتێکی لەبارەی ئەو کێشەیەوە بە هاوسەرەکەی نەگوت. دەیزانی ئەگەر پیاوەکەی ئەوەی بزانیبا یەکسەر بە هاوسەرگیرییەکەیانی دەبەستەوە.  پیاوێک بوو لەبارەی هەموو شتێکەوە سەربەگێچەڵ بوو، ویستی ئازاردانی کەسی نەبوو، بەڵام ئەوە سروشتی وی بوو، هەمیشە لێکدانەوەی زۆری بۆ شتەکان دەکرد. پیاوێکی زۆریش چیڕەدرێژ[3] بوو کاتێک دەستی بە قسان دەکرد. لەبەر ئەوە بوو میزوکی هیچی پێ نەگوت. پێی وابوو ئەگەر بۆ مێردەکەی باس بکات، مێشکی دەبات و سەری لێ دەشێوێنێت. میزوکی لە پیاوەکەی دڵگران نەبوو، سەبارەت بە خانەوادەکەشی هەستی خراپی نەبوو، جگە لەو خووە کنجکۆڵییەی کە وەخت و ناوەختی بۆ نەبوو، لە هیچ شتێکی تر بێزار نەبوو. خەزووری میزوکی دکتۆرێک بوو نۆرینگەیەکی بچووکی لە شاری ساکاتا لە ناوچەی پارێزگای ناماگاتا بەڕێوە دەبرد. خەسوو و خەزووری کەسانێکی خۆپارێز بوون، بەڵام لەبەر ئەوەی مێردی میزوکی کوڕی دووەمیان بوو، زۆر دەستیان لە ژیانی وەرنەدەدا. میزوکی خەڵکی ناگۆیا بوو، ژبەر هەندێ زستانە سەرما و سەختەکەی ساکاتا ئازاری دەدا. بەڵام لە پاش عەیامێک، ساڵی چەند جارێک لەوێ دەڕۆیشت، وردە وردە شارەکەی بە دڵدا چوو. میزوکی و پیاوەکەی دوو ساڵ دوای هاوسەرگیرییان قەرزیان وەرگرت و لە باڵەخانەیەکدا لە شینگاوا شوقەیەکیان کڕی. پیاوەکەی سیساڵان بوو، لە تاقیگەی کۆمپانیایەکی دەرمان کاری دەکرد. میزوکی بیستوشەشساڵان بوو، لە کۆمپانیای هۆندا کاری دەکرد. وەڵامی پێوەندییەکانی دەدایەوە، قاوەی بۆ کڕیارەکان دەبرد، مامەڵەکانی لەبەر دەگرتنەوە و وێنەیەکی لێ ئەرشیڤ دەکردن. مامەڵەی کڕیارەکانی ڕایی دەکرد. مامی میزوکی یەکێک لە بەڕێوەبەرە جێبەجێکارەکان بوو، دوای ئەوەی میزوکی لە زانکۆی ژنان دیبلۆمی باڵای وەرگرت، ئەو ئیشەی بۆ دۆزییەوە. ئیشێکی زۆر سەرنجڕاکێش نەبوو، بەڵام هەندێک بەرپرسیارێتیی تێدا بوو، هێندەش خراو نەبوو. هەر کاتێک فرۆشیارەکان لە دەرەوەب بوونایە، ئەو بە کڕیارەکان ڕادەگەیشت و وەڵامی پرسیارەکانی دەدانەوە. فرۆشیارەکانی لە کاتی مامەڵەدا بینیبوو، لێیانەوە شێوازی بەڕێکردنی کڕیار بە زوویی فێر ببوو. خێرایی و خاسیەتەکانی هەموو خۆڕەوەکانی لەبەربوو، دەیتوانی بە ئاسانی باوەڕ بە کڕیار بهێنێت کە لێخوڕینی ئەو ماشێنەیان وەک ئۆتۆمبێلێکی ئاسایی نییە، سواربوونی ئەمەیان زۆر ئاسوودەترە. میزوکی زۆر خۆشمەشڕەب[4] بوو، هەمیشە خەندەیەکی سەرنجڕاکێشی لەسەر لێو بوو، کە هۆکار بش بۆ ئەوەی کڕیارەکان لەگەڵیدا هەست بە ئاسوودەیی بکەن. بە هەمان شێوە زیرەکانە و بە ئاسانی دەیتوانی بیری کڕیارەکان بخوێنێتەوە و ڕایان بگۆڕێت. بە داخەوە سەرباری ئەوهەموو شتەش هێشتا بۆی نەبوو داشکان بۆ کڕیارەکان بکات، یان مامەڵەکە تەواو بکات، یان شتێکی خۆڕایی بە کڕیارەکان بدات، لەبەر ئەوە بوو هەر کاتێک کڕیار ڕازی دەبوو مامەڵەکە ئیمزا بکات، دەبووایە میزوکی بانگی یەکێک لە فرۆشیارەکان بکات و ڕێژەیەک لە خێرەکەی بەر ئەو دەکەوت. ئەوەی بۆ میزوکی دەمایەوە تەنیا داوەتی جەمێک بوو لەلایەن ئەو فرۆشیارەی قازانجەکەی بردبوو.

جارجار بیری لەوە دەکردەوە ئەگەر بەڕێوەبەرانی کۆمپانیا ڕێگەیان بەو دەدا وەک فرۆشیار کار بکات، ئەوا فرۆشی ماشێنەکانیان زۆرتر دەبوو، بەڵام ئەوانی تر وەک ئەو لە شتەکەیان نەدەڕوانی[5]. کۆمپانیاکە هەر ئاوا بوو. بەشی فرۆش جیا بوو لە بەشی بەڕێوەبردن، جگە لە هەندێک حاڵەتی دەگمەن نەدەتوانرا سنووری ئەو دوو ئیشە لێک تێپەڕێندرێن. ئەوەش بە لایەوە گرنگ نەبوو، کەسێکی  زۆر بەتەماح نەبوو، بە دوای کارێکی هەمیشەییدا وێڵ نەبوو، تەنیا دەیویست کاتەکانی دەوامی بە ڕێ بکات و لە پشووەکانی سوودمەند بێت.

لەسەر کار هێشتاش هەر ناوی کچێنیی خۆی بە کار دەهێنا، لەبەر خاتری گۆڕینی ناوەکەی دەبووایە تەواوی زانیارییەکانی لە سیستەمی کۆمپیووتەری کۆمپانیادا بگۆڕێت. ئەو سەرئێشەیەی نەدەهێنا. لەبەر هۆکاری دارایی ناویان لەنێو شووکردووەکان نووسیبوو، بەڵام ناوەکەیان وەک خۆی هێشتبووەوە. خۆیشی دەیزانی ئەوە کارێکی دروست نییە، بەڵام لە شوێنی کارەکەی هیچ کەسێک لەو بارەیەوە گلەییی نەکرد. ئەوان لەوە سەرقاڵتر بوون بپەرژێنە سەر ئەو چشتانە. لەبەر ئەوە ناوی لەسەر کارتی سەر سنگی و سیستەمی هاتنەژوورەوەی، هەر میزوکی ئۆزاوا بوو. نەیدەویست لە پاشناوی هاوسەرەکەی ڕابکات، بەڵام گۆڕینی، ڕێوڕەسمی زۆری دەویست، ژبەر هەندێ وازی لێ هێنا. ئەگەر یەکێکی بدۆزیبایەوە ئەو کارەی لەباتیی ئەو بکردبا، خۆشحاڵ دەبوو ناوی میزوکی ئاندو بە کار بهێنێت. پیاوەکەی لەوە ئاگادار بوو، بەڵام پێنەدەچوو کێشەیەکی لەگەڵ ئەوەدا هەبێت. چونکە هۆکارەکەی میزوکی دەزانی، گلەییی نەبوو و لەسەری قوڕس نەدەکرد.

میزوکی بەرەبەرە نیگەران دەبوو، پێی وابوو لەبیرکردنی ناوی خۆی لەوانەیە نیشانەی نەخۆشییەکی کوشندە بێت، لەوانەیە نیشانە سەرەتایییەکانی زەهایمەر بێت. دونیا پڕ لە نەخۆشیی لە ناکاو و مەرگهێن بوو، ئەو تازە ئەوەی زانیبوو نەخۆشیی هانتینگتۆن و لاوازیی ماسوولکە هەیە. جگە لەوەی نەخۆشیی تریش هەبوو کە ئەو هیچی لەبارەیانەوە نەژنەفتبوو. نیشانە سەرەتاییەکانی ئەو نەخۆشییانە زۆر ئاسایی بوون، یان هەندێک نیشانەی لاوەکی، بەڵام نائاسایی بوون وەک لەبیرچوونەوەی ناو…

میزوکی بۆ نەخۆشخانەیەکی گەورە ڕۆیشت و کێشەکەی بۆ دکتۆر ڕوون کردەوە، بەڵام پزیشکی لاوی ڕەنگزەرد و لێوبەبار کە زیاتر لە نەخۆش دەچوو نەک دکتۆر، ئەوەی بە هەند وەرنەگرت، لە میزوکیی پرسی: “جگە لە ناوەکەت هیچ شتێکی دیکەت بیردەچێتەوە؟”

میزوکی وەڵامی دایەوە: “نەخێر، تەنیا ناوی خۆم بیر دەچێتەوە.”

پزیشک بە دەنگێکی بێهەست کە هیچ هاوخەمییەکی تێدا نەدەخوێندرایەوە گوتی: “ئەهاااا زیاتر بە نەخۆشیی دەروونی دەچێت، ئەگەر شتی تریشت بیر چووەوە سەردانمان بکەوە تا هەندێک پشکنینت بۆ بکەین. ئێمە لێرە نەخۆشانێکی زۆرمان هەیە کە کێشەی گەورەتریان هەیە لەوەی تۆ، لەبیرچوونەوەی ناو کێشەیەکی هێند زەلام[6] نییە.” وا دیار بوو بە تانەوە ئەو قسەیەی پێ دەگوت. ڕۆژێکیان میزوکی لە هەواڵنامەی قەزاکەدا چاوی بە هەواڵێک کەوت کە ڕایگەیاندبوو بنکەیەکی ڕاویژکاری لە شاردا کراوەتەوە. لە ستوونێکی یەکجار بچووکدا کە دەکرا بە ئاسانی چاوی هەر کەسێک بەسەریدا گوزەر بکات و نەیبینێت، تێیدا نووسرابوو: بنکەکە دوو جار لە مانگێکدا لەلایەن کەسی شارەزاوە دانیشتنی تایبەت، بە پارەیەکی کەم بە ڕێوە دەبات. تەواوی دانیشتووانی سەرووی هەژدەساڵی شینگاوا دەتوانن سەردان بکەن و نهێنییەکانیشیان پارێزراو دەبێت. میزوکی پێی وابوو ئەو بنکەیە کە لەلایەن ئیدارەی قەزاکەوە بە ڕێوە دەبرا، دەتوانێت لە کێشەکەیدا یارمەتی بدات.  لەگەڵ ئەوەشدا لە ماوەی هەفتەکەدا وەرگرتنی مۆڵەت بۆ سەردانیکردنی بنکەکە بە لای کرێکارانی دیکەوە سەخت بوو و بۆ ئەو ئاسان بوو. پێویست بوو پێشتر تەلەفۆنیان بۆ بکات و کاتی سەردانیکردنی بۆ دیاری بکەن. بۆ هەر دانیشتنێکی نیوکاتژمێری، دووهەزار دیناریان[7] وەردەگرت کە پارەیەکی زۆر نەبوو. چاوپێکەوتنیان لە کاتژمێر یەکی چوارشەمەی داهاتوو بۆ دانا.

کاتێک گەیشتە بنکەی ڕاوێژکارییەکە، لەوە گەیشت خۆی تاقە سەردانیکەریانە. بەرپرسی پرسگەکە گوتی:  “ئەو بەرنامەیە تازەیە، هێشتا خەڵک شتێکی وا لەبارەیەوە نازانن، دڵنیام دوای ئەوەی لەبارەیەوە دەزانن زۆر قەرەباڵغ دەبێت.”

ڕاوێژکار ناوی تتسوکی ساکاکی بوو. ژنێکی کەڵەگەتی میهرەبان بوو، پێدەچوو پەنجاساڵان بێت. پرچی کورتی بە قاوەییی کاڵ ڕەنگ کردبوو. خەندەیەکی دۆستانەی لەسەر دەموچاوە خرپنەکەی بوو. چاکەت و پانتۆڵێکی زستانەی کاڵ و بلووزێکی ئاوریشمی بریقەداری پۆشیبوو. ملوانکەیەکی لە مرواری دروستکراوی لە مل بوو، پێڵاوێکی پاژنەنزمی لە پێدا بوو. زیاتر وەک دراوسێیەکی خۆشەویست دەردەکەوت نەک ڕاوێژکار.

ژنەکە بۆ کردنەوەی قسان گوتی: “پیاوەکەم لێرە لە بەڕێوەبەرایەتی کار دەکات. بەڕێوەبەری نووسینگەی خزمەتگوزاریی گشتییە، بەهۆی ئەوەوە توانیمان بە یارمەتیی بەڕێوەبەرایەتی، ئێرە بکەینەوە. ڕاستییەکەی تۆ یەکەم سەردانیکەرمانی، زۆر خۆشحاڵین کە هاتییە ئێرە، ئەمڕۆ چاوپێکەوتنم لەگەڵ کەسی تردا نییە، بۆیە با سوود لە کاتەکەمان وەرگرین و بە شێنەیی دەست بە قسان بکەین.”

میزوکی گوتی: “خۆشحاڵ بووم بە بینینتان.” لە خەیاڵی خۆیدا بیری لەوە دەکردەوە ئایا کەسێکی ئاوا دەتوانێت هاوکاریی بکات یان نا.

ژنەکە وەک ئەوەی بیری ئەوی خوێندبێتەوە، گوتی: “بێخەم بە من بڕوانامەی ڕاوێژکاری دەروونیم هەیە و لە ئیشەکەی خۆمدا لێهاتووم.” خاتوو ساکاکی لە سەر کورسییەکی ئاسنین دانیشت و میزوکی لەسەر قەنەفەیەک کە پێدەچوو تازە لە کۆگا هێنابێتیانە دەرەوە، دانیشت. سپرینگەکانی لەملاولایەوە هاتبوونە دەرەوە و بۆگەنێکی لێ دەهات کە لووتی دەچووزاندەوە.

“هیوادارم زوو بتوانین کەلوپەلی نوێ بۆ ئێرە بکڕین، تاکو زیاتر لە نووسینگەیەکی ڕاوێژکاری بچێت. لە ئێستادا دەبێت خۆمان بگونجێنین. ئێرە موڵکی شارەوانییە و یەک دونیا مامەڵەی فەرمیی هەیە. جێیەکی بێزارکەرە. بەڵێن دەدەم جاری داهاتوو شتێکی شیاوتر بۆ دانیشتن پەیدا بکەم. ئومێدەوارم وتوێژی ئەمڕۆمان زۆر خراپ نەبێت.”

میزوکی شانی دادا و تەواوی بەسەرهاتەکەی بۆ باس کرد. ژنەکە هیچ سەرسامییەکی پیشان نەدا و پرسیاریشی نەکرد، تەنیا بە وردی گوێی بۆ بەسەرهاتەکەی ڕاگرتبوو، ڕوخساری بێجووڵە بوو، تەنیا جارجار بیرکردنەوەی پێوە دیار بوو. خەندەیەکی کاڵ وەکوو مانگی شەوانی بەهار ڕوخساری جێ نەدەهێشت. دوای ئەوەی میزوکی قسەکانی تەواو کرد، ژنەکە گوتی: “بیرۆکەیەکی زۆر باش بوو کە ناوەکەت لەسەر بازنگەکە هەڵکۆڵیوە. زۆر خۆشحاڵم کە بابەتەکەت بەو جۆرە ڕوون کردەوە. گرنگترین ئیش ئەوەیە ڕێیەکی کرداری پەیدا بکەیت بۆ ئەوەی هەندێک لە کێشەکانت چارە بکەیت. لەجێی نیگەرانبوون باشترە بە شێوەیەکی واقیعییانە بیر لە کێشەکە بکەیتەوە. دەزانم ژیریت و ئەو بازنگەشت زۆر لێ دێت.”

میزوکی پرسی: “بە ڕای ئێوە دەشێ لەبیرکردنی ناوم پێوەندیی بە نەخۆشییەکی خراپەوە هەبێت؟ تا ئێستا حاڵەتی وات بینیوە؟”

خاتوو ساکاکی گوتی: ‘پێم وانییە هیچ نەخۆشییەک ئەو نیشانە سەرەتایییانەی هەبێت، بەڵام من لەوە دڵگرانم کە نیشانەکانت لە پارساڵ زیاتر بووە. لەوانەیە لە دوای ئەو نیشانانە هیی تریشت لێ دەرکەوێت، یان بیرچوونەوەکەت بۆ شتی تریش پەرە بستێنێت. باشترە بەرەبەرە لەگەڵیدا بچینە پێش و لە بنەڕەتی نەخۆشییەکە بکۆڵینەوە. پێم وایە لەبەر ئەوەی لە دەرەوە کار دەکەیت، بیرچوونەوەی ناوت کێشەی زۆرت بۆ دروست دەکات.” خاتوو ساکاکی بە هەندێک پرسیاری پێشەکی دەربارەی ژیانی میزوکی دەستی پێ کرد: چەند دەبێت هاوسەرگیریت کردووە؟ ئیشت چییە؟ تەندروستیت چۆنە؟ دواتر دەربارەی سەردەمی منداڵی، خانەوادە و سەردەمی قوتابخانە، دواتر دەربارەی شتانێک کە حەزی لێیانە و شتانێک کە ڕقی لێیانە، کارگەلێک کە باش دەیتوانی ئەنجامیان بدات و کارگەلێک کە لێیان خراپ بوو. میزوکی هەوڵی دەدا تا دەتوانێت بە خێرایی و ڕاستگۆیی وەڵام بداتەوە. میزوکی لە خانەوادەیەکی ئاساییدا گەورە ببوو، باوکی لە کۆمپانیایەکی گەورەی بیمەدا کاری دەکرد، خانەوادەکەی زۆر دەوڵەمەند نەبوون، بەڵام میزوکی بیری نەبوو هەرگیز لەبەر پارە دووچاری کێشە بووبێتەوە. باوکی پیاوێکی ڕژد بوو دایکیشی هەستیار و کەمێک گرینۆک. خوشکی گەورەی هەمیشە یەکەمی پۆلەکەی بوو، بەڵام میزوکی هەستی دەکرد کەسێکی ڕووکەش و دزێوە. سەرباری هەموو ئەو چتانەش میزوکی کێشەیەکی وای لەگەڵ خانەوادەکەیدا نەبوو، قەت مشتومڕی لەگەڵدا نەکردبوون. میزوکی خۆیشی لەو منداڵانە بوو کە زۆر بەرچاو نەبوو. هیچ کاتێک نەخۆش نەدەکەوت، قیافەیەکی ڕێکی هەبوو، بەڵام هەرگیز کەسێکیش پێی نەگوتبوو جوانکیلە. تا ڕادەیەک خۆی پێ ژیر بوو، لایەنە زیرەکییەکانی زیاتر بوو لە تەمبەڵییەکانی. وەلێ لە هیچ بارێکدا کەسێکی تایبەت نەبوو. لە قوتابخانە چەند هەڤاڵێکی هەبوو، زۆربەیان هاوسەرگیرییان پێک هێنابوو و گواستبوویانەوە شاری تر و هەواڵێکی لێیانەوە نەبوو. لەبارەی هاوژینییەکەیەوە شتێکی تایبەتی بۆ گوتن پێ نەبوو. سەرەتاکان زۆرێک لەو دەمەقاڵێیانەیان هەبوو کە زۆربەی تازەهاوسەرەکان دەیانبێت. بەڵام بەرەبەرە توانییان ژیانێکی ڕازیکەر بۆ خۆیان پێک بێنن. پیاوەکەی کەسێکی کامڵ نەبوو بەڵام تایبەتمەندیی زۆر باشیشی تێدا بوو؛ میهرەبان، بەرپرسیار، شیک، هەموو خواردنێکی دەخوارد، هەرگیز گلەییی نەدەکرد، لەگەڵ هاوکاران و بەرپرسانی کاریشی زۆر باش بوو، هەڵبەتە هەندێک جار لەسەر کارەکەشی بەهۆی بەردەوامی و زۆربەرکەوتنی لەگەڵ خەڵکانێکی زۆر، هەندێک شتی ناخۆشی تووش دەبوو، بەڵام بەهۆی ئەو شتانەوە جڵەوی خۆی لە دەست نەدەدا و تووڕە نەدەبوو. کاتێک میزوکی وەڵامی هەموو پرسیارەکانی دایەوە، لەوە تێگەیشت چ ژیانێکی یەکڕیتمی هەبووە. هیچ شتێکی سەرنجڕاکێش لە ژیانیدا ڕووی نەدابوو. ئەگەر لە ژیانی ئەو فیلمێکیان بەرهەم بهێنایە، یەکێک لەو فیلمانە دەبوو کە کەمترین تێچووی دەبوو، هەڵبەتە خەڵک لە ناوەڕاستی فیلمەکەدا خەونووچکە دەیبردنەوە. دیمەنی یەکڕەنگ درێژ دەبووەوە، نە دیمەنەکە دەگۆڕا، نە دووری و نزیکی کامێرا، نە هیچ شتێکی خراو یان سەرنجڕاکێش  ڕووی دەدا. خۆیشی لەوە تێگەشتبوو کە ڕاوێژکار ناچارە گوێ لە بەسەرهاتە وەڕسکەرەکەی ئەو بگرێت. دڵی بۆ ڕاوێژکار دەسووتا، دڵنیا بوو لەوەی تا کۆتایی ناتوانێت جڵەوی باوێشکەکانی بگرێت. بیری لەوە دەکردەوە ئەگەر ئەو لە جێی ڕاوێژکارەکە گوێی لە بەسەرهاتێکی بێکۆتایی و یەکڕەنگ و یەکڕیتمی وەک ئەوەی خۆی بگرتبا، لە کۆتاییدا ڕۆژێک لە داخی سواویی بەسەرهاتەکە شەقی دەبرد. تسوکی ساکاکی بە ڕژدی گوێی لە قسەکانی میزوکی دەگرت. جارجار هەندێک شتی لای خۆی یاداشت دەکرد. کاتێک دەهاتە گۆ، ماندووێتی و بێزاری پێوە دیار نەبوو، تەنیا هەست بە گەرمی و تامەزرۆیی دەکرا. میزوکی هەستی بە ئارامییەکی سەیر دەکرد. تا ئەوکاتە هیچ کەسێک هێندە بە حەوسەڵەوە گوێی بۆ قسەکانی ڕانەدێرابوو. کاتی چاوپێکەوتنیان تەواو بوو، کە نزیکەی کاتژمێرێکی خایاندبوو. هەستی دەکرد باری سەرشانی سووک بووە.

خاتوو ساکاکی خەندەیەکی خستە سەر لێوی و پرسی: “خاتوو ئاندو دەتوانن چوارشەممەی هەفتەی داهاتوو لە هەمان کاتدا بێن.”

میزوکی وەڵامی دایەوە: “بە دڵنیایییەوە. بۆ ئێوە کێشەی نییە؟”

“بە دڵنیاییەوە نەخێر، هەر کاتێک حەزت لێ بوو وەرە، چەند دانیشتنێکی دەوێت تا بزانیت چەندت سوود لێی بینیوە. وەکوو تەلەفۆنی بەرنامەی ڕادیۆیی نییە بیانەوێت تەنیا کاتت لێ بە هەدەر بدەن. وەرە با سوود لە کاتەکەمان وەرگرین و هەوڵ بدەین کارەکەمان ئەنجامی هەبێت.”

لە دانیشتنی دووەم بوو کە خاتوو ساکاکی پرسی: “با سەیر بکەین بزانین هیچ شتێک بە ناوەوە پەیوەست بێت، جا ناوی خۆت یان ئەوانی تر بێت، یان ناوی ئاژەڵان، یان هیی ئەو شوێنانەی بۆی ڕۆیشتوویت، یان ناسناو یان هەر شتێکی لەو بابەتە بیرت نایاتەوە؟ هەر شتێک بە ناوەوە پەیوەست بێت، هەر شتێکت بیر دێتەوە بیڵێ، تەنانەت ئەگەر زۆر گرنگیش نەبێت، هەر شتێک دەربارەی ناو بێت، هەوڵ بدە بیرت بێتەوە.”

میزوکی چەند ساتێک چووە خەیاڵەوە، دواتر گوتی: “پێم وانییە شتێکم بیر بێتەوە، ئێستا هیچ شتێکم بە خەیاڵدا نایا… ئەها بوەستە! شتێکم دەربارەی ناونیشان بیر هاتەوە!”

“ناونیشانێک؟ زۆر نایابە!”

میزوکی گوتی: “بەڵام ئەو ناونیشانە هیی خۆم نەبوو، هیی کەسێکی دی بوو.”

خاتوو ساکاکی گوتی: “کێشە نییە، بۆم باس بکە.”

میزوکی دەستی پێ کرد: “هەروەک هەفتەی ڕابردوو گوتم، من سەرەتایی و دواناوەندییشم لە قوتابخانەی تایبەتی خوێندووە. ئێمە لە ناگۆیا دەژیاین و قوتابخانەمان لە یۆکۆهاما بوو، لەبەر ئەوە لە بەشەناوخۆیی دەماینەوە و کۆتاییی هەفتە دەگەڕاینەوە ماڵێ. شەوانی شەممە بە شەمەندەفەری شینکانس دەڕۆیشتین و پێنجشەممان دەگەڕاینەوە[8]. تا ناگۆیا تەنیا دوو کاتژمێر کاتی دەویست، هەر لەبەر ئەوە زۆر هەستم بە تەنیایی نەدەکرد.”

خاتوو ساکاکی سەری ڕاوەشاند و گوتی: “ئەرێ لە ناگۆیا قوتابخانەی تایبەتیی باش نەبوو؟ بۆچی ناچار بوویت ئەو هەمووە ڕێیە تا یوکۆهاما ببڕیت؟”

“دایکم خۆی لەو قوتابخانەیە خوێندبووی، حەزی دەکرد یەکێک لە کچەکانی بنێرێ بۆ ئەوێ. منیش پێم وابوو ژیان لە دووریی خانەوادەکەم شتێکی باشە. ئەوێ قوتابخانەیەکی ئایینی بوو، بەڵام ئاسوودە بووین. چەند هاوڕێیەکم پەیدا کرد، هەموویان منیان خۆشدەویست، تێکڕاشیان کچانێک بوون لە جێی دیکەوە هاتبوون و دایکیان پێشتر لەوێ خوێندبووی. من شەش ساڵ لەوێ بووم. لەوێ زۆر خۆشم ڕابوارد، تەنیا خواردنەکانیان نەبێت هەندێک ناجۆر بوو.”

خاتوو ساکاکی خەندەیەکی کرد و گوتی: “گوتت خوشکێکی گەورەتریشت هەیە؟”

“بەڵێ! ئەو دووساڵ لە من گەورەترە.”

“بۆچی ئەویان نەناردە ئەو قوتابخانەیە؟”

“خوشکم لەو مرۆڤانەیە کە مانەوەی لە ماڵەوە پێ باشترە. کەسێکی تەندروستیش نییە، لەبەر ئەو چتانە ئەو لە ماڵێ مایەوە و لە شاری خۆمان ڕۆیشتە قوتابخانە. من هەمیشە لەو سەربەخۆتر بووم. کاتێک سەرەتاییم تەواو کرد، دایبابم لێیان پرسیم ئایا پێم خۆشە بۆ قوتابخانە بچمە یوکۆهاما یان نا؟ منیش ڕازی بووم. بەو هۆیەوە کۆتاییی هەفتانیش سواری شەمەندەفەری شینکانس دەبووم کە زۆر پێم سەرنجڕاکێش بوو. زۆربەی منداڵەکان ژووریان هەبوو، بەڵام هەر کەسێک پلەی وەرگرتبا ژوورێکی نوێیان پێ دەدا. من تازە بە نوێنەری فێرخوازانی بەشەناوخۆیی هەڵبژێردرابووم، لەبەر ئەوە ژوورێکی نوێیان بە تەنیا پێ دام. هەر کەسێک لە بەشەناوخۆ تابکۆیەکی پێ دەدرا کە لەسەر لەوحەی هاتنەژوورەوەی باڵەخانەکە هەڵدەواسرا. دیوی پێشەوەی تابلۆکە بە ڕەنگی ڕەش نووسرابوو، دیوی پشتەوەی بە سوور نووسرابوو. هەر کەسێک بڕۆیشتبا دەبوو دەمەوڕووی بکردبایەوە. بەم جۆرە ئەگەر ناوی کەسێک بە ڕەنگی ڕەش بووایە، مانای ئەوە بوو لە بەشەناوخۆییە، بەڵام کاتێک سوور بووایە واتە لە دەرەوەیە. ئەگەر بڕیار بووایە کەسێک شەو لە بەشەناوخۆیی نەبووایە یان بۆ ماوەیەک جێی هێشتبا، پێویست بوو لەوحەکەی لەسەر تابلۆکە دابگرێت. کارێکی هاسان بوو، قوتابییان بە نۆرە لە پشت مێزی پرسگەوە دادەنیشتن و وەڵامی تەلەفۆنەکانیان دەدایەوە، بە سەیرکردنی لەوحەکانی سەر تابلۆکە دەیانزانی کام کچە لە بەشەناوخۆیییە و کامیان چۆتە دەرەوە. بە هەرحاڵ، ئەو ڕووداوە لە تشرینی یەکەم ڕووی دا. پێش نانی ئێوارە خەریکی موتاڵاکردنی ئەرکەکانی ماڵەوە بووم، خوێندکارێکی پۆلێکی خوار خۆم بە ناوی یوکو ماتسوناکا، سەردانی کردم. ئەو جوانترین کچی بەشەناوخۆیی بوو. پێستێکی زیوینی هەبوو، قژی درێژ و خاو بوو، ڕوخسارێکی وەک بووکەشووشەی هەبوو. دایک و باوکی لە کانازاوا چێشتخانەیەکی بەناوبانگیان هەبوو؛ خانەوادەیەکی زەنگین بوون. یوکۆ هاوپۆلی من نەبوو، لەبەر ئەوە ناتوانم بە دڵنیایییەوە لەبارەیەوە بدوێم. نمرەکانی زۆر بەرز بوون، ئەمەش سەرنجڕاکێشی کردبوو. زۆرێک لە قوتابییە بچووکەکان خەریک بوو بیپەرستن. ئەویش زۆر میهرەبان بوو، هیچ کێشەیەکی لەگەڵیاندا نەبوو. کچێکی بێدەنگ بوو، هەرگیز هەستەکانی خۆی دەرنەدەبڕی. هیچ کاتێکیش نەتدەتوانی لەوە تێبگەیت بیر لە چی دەکاتەوە. کچۆڵەکانی پۆلە نزمترەکان هەمیشە بە دوایەوە بوون، بەڵام پێموایە هاوڕێی گیانی بە گیانی نەبوو.”

میزوکی لە پشتی مێزەکەوە دانیشتبوو، گوێی بۆ ڕادیۆ ڕاداشتبوو کە گوێی لە تەقەی دەرگا بوو. کاتێک دەرگای کردەوە، یوکۆ ماتسوناکا  لە بەردەمی[9] وەستابوو. پانتۆڵێکی جینز و چاکێتێکی یەخەپانی پۆشیبوو. یوکۆ پرسی: ‘خولەکێکت کات هەیە پێکەوە قسان بکەین؟”

میزوکی بە سەرسووڕمانەوە گوتی: ‘بە دڵنیایییەوە، ئێستا دەستم بەتاڵە.”

یوکۆی دەناسی، بەڵام هەرگیز ڕێک نەکەوتبوو پێکەوە قسەیەکی تایبەت بکەن، هیچ کاتێکیش یوکۆ دەربارەی بابەتێکی تایبەت داوای یارمەتی لە میزوکی بکات. میزوکی فەرمووی لێ کرد دانیشێت، تاکو ئەویش بەو ئاوە گەرمەی نێو قۆرییەکە چایەک دێم بکات.

یوکۆ یەکسەر پرسی: “تا ئێستا هەرگیز ئیرەییت بە کەسێک بردووە؟”

ئەو پرسیارە سەری میزوکیی سووڕ ماند، بەڵام بە ڕژدەوە بیری لێ کردەوە و گوتی: “نا، پێم وانییە! تا ئێستا شتی وا نەبووە.”

“تەنانەت جارێکیش؟”

میزوکی سەری ڕاوەشاند و گوتی: “باشە، کاتێک بەبێ پێشەکی یەکسەر ئەو پرسیارە دەپرسیت ناتوانم هیچ شتێک بڵێم. بزەبت مەبەستت چ جۆرە ئیرەیییەکە؟”

“بۆ نموونە یەکێکت خۆشبوێت، بەڵام ئەو کەسێکی تری خۆشبوێت. چاوت لە شتێک بێت بەڵام کەسێکی تر بێت و بە دەستی بێنێت. یان کارێک تۆ نەتوانی ئەنجامی بدەیت بەڵام کەسێکی تر بە ئاسانی بیکات… ئیدی لەو جۆرە چشتانە.”

میزوکی گوتی: “تا ئێستا بیری وام بە خەیاڵدا نەهاتووە، ئەی تۆ؟”

“زۆر جار.”

میزوکی نەیدەزانی چی بڵێت، کچۆڵەیەکی وەک یوکۆ چی دیکەی لە خودا دەویست؟ جوان بوو، دەوڵەمەند بوو، نمرەکانی بەرز بوون، هەموو خۆشیان دەویست ، ڕۆشناییی چاوی دایک و باوکی بوو. دەنگۆی ئەوەی بیستبوو کە لەگەڵ کوڕێکی قۆزیش لە پێوەندیدایە. ئاخر چ کەسێک لەو دنیایەدا هەبوو یوکۆ ئیرەیی پێ ببات؟

میزوکی پرسی: “بۆ نموونە کەینێ ئیرەییت دەجووڵێت؟”

یوکۆ کە هەوڵی دەدا بە تەواوی ئاگای لە قسەکانی بێت، گوتی: “پێم باشە باسی وردەکارییەکان نەکەم، گوتنی هەموو وردەکارییەکان کارێکی پەسند نییە، بەڵام لەمێژە دەمویست بزانم تا ئێستا ئیرەییت بە کەس بردووە؟”

میزوکی هەر تێنەدەگەیشت یوکۆ چی لێ دەوێت، بەڵام بڕیاری دا تا جێیەک بتوانێت ڕاستگۆیانە وەڵامی بداتەوە. دووبارە گوتی: “تا ئێستا نەبووە ئیرەیی بە کەسێک بەرم، نازانم بۆ، لەوانەشە باوەڕ نەکەیت، بەڵانەکینێ مەبەستم ئەوەیە بەو جۆرەش نییە کە هەرچی ویستوومە و دڵم خواستوویەتی پێی گەیشتبم. ڕاستییەکەی زۆر شت هەن بێهیوام دەکەن، خۆیشم باوەڕ ناکەم، وەلێ هەر چۆنێک بێت تا ئێستا ئیرەییم بە کەس نەبردووە.”

یوکۆ ماتسوناکا خەندەیەکی کرد و گوتی: “باوەڕ ناکەم ئیرەیی زۆر پێوەندیی بە دۆخی مرۆڤەکانەوە هەبێت، ئەگەر بەخت یاوەرت بێت حەسوودی بە کەس نابەیت، بەڵام ئەگەر ژیان ڕووی خۆشیت نیشان نەدات، حەسوود دەبیت. ئیرەییبردن بەو جۆرە نییە، وەک ڕژێنێکە لە ناوەوەی مرۆ گەشە دەکات و گەورە و گەورەتر دەبێت. جیاوازییەکی نییە چ هۆکارێکی هەیە، تەنانەت ئەگەر پێیشی بزانیت هیچ کارێکت لە دەست نایەت، ڕێک وەکوو ئەوە وایە بڵێیت ئەوانەی  خۆشبەخت نین شێرپەنجە دەگرن، بەڵام ئەوانەی خۆشحاڵن نایگرن. ئەو قسەیە ڕاست نییە. پێت وایە دروست بێت؟”

میزوکی بێ ئەوەی قسەکانی یوکۆ ببڕێت گوێی گرتبوو، یوکۆ نەیتوانی درێژەی پێ بدات. گوتی: “زۆر سەختە دەربارەی ئیرەیی لەگەڵ کەسێکدا بدوێیت کە تا ئێستا نەیبردووە. ژیان بە بەددڵی[10] گەلێ سەختە، وەک ئەوە وایە دۆزەخێکی بچووکت لە ناوەوەی خۆتدا هەڵگرتبێت و بیبەی بۆ ئەملاولا. پێویستە سوپاسی خودا بکەیت کە تا ئێستا ئیرەییت بە هیچ کەسێک نەبردووە.”

یوکۆ ساتێک بێدەنگ بوو، شتێکی وەک بزە لەسەر لێوی نەخشا.

میزوکی بیری لەوە کردەوە چەندە ژیکەڵە و بەردڵە؛ جلوبەرگی جوان، جەستەیەکی ناوازە. ئەگەر مرۆڤێک وەک ئەو هێندە دڵڕفێن بێت بۆ هەرجێ بڕوات هەموو تەماشای بکەن، دەبێت چ هەستێکی هەبێت؟ ئەوکات لەوانەیە کەسێکی لەخۆباییی لێ دەرچێت؟ یان ئەو جوانییە زیاتر ببێتە مایەی دەردەسەر بۆی؟ سەرباری ئەو بیرۆکانەش میزوکی ئیرەییی بەو نەدەبرد.

یوکۆ لەو کاتەی چاوی لەسەر دەستەکانی میزوکی بوو کە کەوتبوونە سەر تەنوورەکەی، گوتی: “دەمەوێت بچمەوە ماڵێ، خزمێکمان مردووە دەبێت بۆ تازییەکەی لە ماڵ بم. لە بەڕێوەبەری بەشەناوخۆییش مۆڵەتم وەرگرتووە، پێویستە دووشەممە بەیانییەکەی بچمەوە. تا دەگەڕێمەوە، دەتوانیت تابلۆکەم لەلای خۆت بپارێزیت؟”

یوکۆ تابلۆی ناوەکەی لە گیرفانی دەرهێنا و دایە میزوکی.

میزوکی گوتی: “بەسەر چاو، بەڵام بۆچی ئەوەت بە من دا؟ دەتتوانی لە چەکمەجەی مێزتەوالێتەکەتدا هەڵیگریت.”

یوکۆ سەرنجی کەوتە سەر نیگاکردنی میزوکی و گوتی: “ئەمجارە تۆ بۆم هەڵگرە، لە شتێک نیگەرانم، نامەوێت ئەوە لە ژوورەکەمدا هەڵگرم.”

میزوکی گوتی: “زۆر باشە.”

یوکۆ گوتی: “نامەوێت کاتێک لێرە نیم مەیموونێک بیبات و بڕوات.”

میزوکی بە خێرایی گوتی: ‘خۆ ئێرە مەیموونی لێ نییە.” پێنەدەچوو یوکۆ گاڵتە بکات. دواتر یوکۆ چووە دەرەوە و لە دوای خۆیەوە تابلۆکەی و پیاڵەچایەکی نەخوراوە و جێیەکی چۆڵ کە پێش چەند چرکەیەک وانەبوو، بە جێ هێشت.

میزوکی بە خاتوو ساکاکی گوت: “ڕۆژی دووشەممە یوکۆ نەگەڕایەوە بەشەناوخۆیی. مامۆستا ئەو ڕۆژە بۆی نیگەران بوو، تەلەفۆنی بۆ دایبابی کرد. دڵنیا بووینەوە ئەو هەر نەشگەڕاوەتەوە ماڵێ. هیچ کەسێکیش لە خانەوادەکەی نەمردبوون. ئەسڵەن تازیەیەک لە گۆڕێ نەبوو. هەموو قسەکانی بە درۆ هەڵبەستبوو. هەفتەیەک دواتر تەرمەکەیان دۆزییەوە. شەممەی هەفتەی[11] داهاتوو کە لە ناگۆیا گەڕامەوە، بیستم لە جێیەک لە دارستانەکەدا دەماری خۆی بڕیوە. هیچ کەسێک نەیزانی بۆ ئەو کارەی کردووە. هیچ یاداشتێک یان شتێکی دوای خۆی جێ نەهێشتبوو. هاوژوورەکەی دەیگوت وەک هەمیشە بووە و هیچ ناڕەحەت دیار نەبووە. یوکۆ خۆکوژیی کردبوو بێ ئەوەی تەنانەت یەک وشەش بە کەسێک بڵێت.”

خاتوو ساکاکی پرسی: “ئەرێ کاتێک ئەو خاتوو ماتسوناکایە هاتە ژوورەکەت و تابلۆی ناوەکەی پێت دا و لەبارەی ئیرەیییەوە قسەتان کرد، نەیدەویست شتێکت پێ بڵێت؟”

“با لەبارەی ئیرەیییەوە قسەی بۆ کردم، بەڵام من زۆر گرنگیم پێی نەدا، دواتر لەوە تێگەیشتم ویستوویەتی پێش مردنی قسەی دڵی بۆ من بکات.”

“بە کەست گوتووە هاتووەتە لات؟”

“نەخێر، هەرگیز!”

“بۆچی ئەوەت نەکرد؟”

میزوکی سەری ڕاوەشاند و لە فکران ڕاچوو: “ئەگەر بمگوتبا زیاتر گێژیان دەکردم، پێم وانییە هیچ کەسێک بیتوانیبا لەو بابەتە تێبگات.”

“کەواتە پێت وایە هۆکاری خۆکوژیی یوکۆ ئیرەیی بووە؟”

“بەڵێ، ڕێک ئەوەیە کە گوتم، کێ هەبوو لەو دونیایەدا شیاوی ئیرەییی کچێکی وەکوو یوکۆ بێت؟ ئەوکات هەمووان ناڕەحەت بوون، پێم وابوو باشترین کار ئەوەیە هیچ بە هیچ کەس نەڵێم. ئەووەخت بەشەناوخۆیی شڵەژابوو، قسەکردن لەو بارەیەوە وەک شقارتەپێکردن لەنێو کۆگای بارووت وابوو.”

“تابلۆی ناوەکە چی لێ هات؟”

“هێشتاش ماومە، ئەوم لەگەڵ تابلۆکەی خۆمدا لە جانتایەکدا دانا و لە چەکمەجەی دۆڵابێکم هاوێشت.”

“بۆچی تا ئێستا پاراستووتە؟”

“قوتابخانە هێندە شڵەژابوو، دەرفەتی ئەوەم نەبوو بیگەڕێنمەوە، هەتا درەنگتریش دەبوو گەڕاندنەوەی لە لام سەختتر دەبوو. نەشمتوانی خۆم ڕازی بکەم و فڕێی بدەم. بیرۆکەی ئەوەشم بۆ هات کە لەوانەیە یوکۆ ویستبێتی لای خۆم بۆی بپارێزم. نازانم بۆچی ئەو منی بۆ ئەو کارە هەڵبژارد.”

“زۆر سەیرە! تۆ و یوکۆ زۆر نزیک نەبوون، وایە؟”

“بەشەناوخۆیییەکەمان بچووک بوو، بۆیە جارجار تووشی یەک دەبووین و چەند قسەیەکمان پێکەوە دەکرد، بەڵام هاوپۆل نەبووین، هەرگیز لەبارەی شتی تایبەتییەوە نەدەدواین. لەوانەیە لەبەر ئەوەی من نوێنەری خوێندکارانی بەشەناوخۆییەکە بووم، بۆ لای من هاتبێ. هیچ شتێکی ترم بە بیردا نایەت.”

“لەوانەیە یوکۆ بە هۆکارێک کەیفی بە تۆ هاتبێت، لەوانەیە شتێک بووبێتە هۆی ڕاکێشانی ئەو بۆ لای تۆ.”

میزوکی گوتی: “من ئاگاداری هیچ شتێک نەبووم.”

خاتوو ساکاکی بێدەنگ بوو، وەک ئەوەی بیەوێت لە شتێک دڵنیا بێتەوە، چەند چرکەیەک سەرنجی لە میزوکی دا: “بە ڕاستی تۆ لە هەموو ئەو شتانە هەرگیز تەنانەت یەک جاریش ئیرەییت بە کەسێک نەبردووە؟”

میزوکی ساتێک قڕوقەپی[12] کرد، دواتر گوتی: ‘نا، پێم وانییە، تەنانەت جارێکیش.”

“ئەو قسەیە واتە تۆ تەنانەت نازانیت ئیرەیی چییە؟”

“با، بە تەواوی دەزانم چۆنە، لانیکەم دەزانم چ شتێک دەبێتە هۆی ئیرەییبردن، بەڵام ئەوەی چ هەستێک بە مرۆڤ دەدات و چەندە درێژە دەکێشێت، چەند بەتوانایە، یان لەوانەیە بتوانێت چەندە مرۆڤ ئازار بدات، ناتوانم لەوانە حاڵی بم.”

خاتوو ساکاکی گوتی: “حەقی تۆیە، حەسوودییش وەک هەموو هەستەکانی مرۆڤان قۆناغی هەیە، کاتێک زۆر بەهێز نەبێت لەنێوان حەسوودیبردن و حەسوودبوون جیاوازی هەیە. زۆربەی مرۆڤەکان حەسوودیبردن تاقی دەکەنەوە، بۆ نموونە یەکێک لە هاوکارانت پێش دەکەوێت، یان هاوپۆلێکت دەبێتە ڕووناکیی دیدەی مامۆستاکەت، یان دراوسێیەکت تیروپشک دەباتەوە. لەو جێیانە مرۆڤ تەنیا ئیرەیی دەبات، هەموو ئەو ڕووداوانە هەندێک نادادانە دەردەکەون، هەندێک مرۆ ناڕەحەت دەکەن. ئەم کاردانەوانە ئاسایین. دڵنیایت هیچ کاتێک لەو جۆرە هەستانەت نەبووە؟ هەرگیز ئیرەییت بە کەسێک نەبردووە؟”

میزوکی وچانێکی دا و گوتی: “پێم وانییە. زۆر کەس هەن لە من خۆشبەختترن، بەڵام ئەوە نابێتە هۆکاری ئەوەی من ئیرەیییان پێ ببەم. بە بڕوای من هەرکەس ژیانی تایبەتی خۆی هەیە.”

“لەبەر ئەوەی مرۆڤەکان جیاوازن، ناکرێت پێکیان بەراورد بکەین؟”

“من بەم جۆرەی دەبینم.”

خاتوو ساکاکی هەرتک[13] دەستی لەسەر مێزەکە نوشتاندبووەوە، دەنگە هێواشەکەی سەرسامییەکەی پێشان دەدا. گوتی: “ڕوانینێکی سەرنجڕاکێشە! هەر چۆنێک بێت هەروەکوو پێم گوتیت ئەوە دەربارەی دۆخی هێواشی ئیرەیییە. لە کاتی حەسوودیی بەهێزدا دۆخەکە جیایە. ئیرەیی وەک مشەخۆر لەنێو دڵی مرۆڤدا دەمێنێتەوە، هەروەکوو یوکۆ گوتی وەک ڕژێنێکی پیس بەرەبەرە ڕۆحی مرۆ دەخوات و هەندێک کات تەنانەت دەبێتە هۆی مردنی. ئەو مرۆیەی ناتوانێت پێش لە هەستی ئیرەیی بگرێت، ژیانی وەک دۆزەخێکی ڕاستەقینەی لێ دێت.”

کاتێک میزوکی گەیشتەوە ماڵێ، ڕۆیشتە لای دۆڵابەکەی و ئەو کارتۆنە مقەبایییەی تابلۆی یوکۆ و هیی خۆشی کە تێیدا پاراستبووی، دەرهێنا. تەواوی یادگارییەکانی ژیانی: نامەکانی، ئەلبوومی وێنە و شتی تریشی لەوێ ئاخنیبوو. هەمیشە ویستبووی لە دەستی ئەو شتانە ڕزگاری بێت، بەڵام هەرگیز ئەو دەرفەتەی بۆ ڕێکنەکەوتبوو، هەر لەبەر ئەوە بۆ هەرجێ دەڕۆیشت، ئەو جانتایەی لەگەڵ خۆیدا دەبرد. بە جوانی ناو جانتاکە گەڕا، بەڵام نەیتوانی ئەو پاکەتەی تابلۆی ناوەکانی تێدابوو بدۆزێتەوە. سەری سووڕ ما! یەکەم جار کە ماڵیان باری کردبووە ئەو باڵەخانەیە، تەماشای جانتاکەی کردبوو. بە تەواوی بیریەتی پاکەتەکەی تێدا دیبوو. لەو کاتەوە جانتاکەی نەکردبووەوە، هەر بۆیە دەبوو پاکەتەکە لەوێ بووایە. پاکەتەکە لە کوێ دەیتوانی بڕوات؟ لەو کاتەوەی هەفتەی جارێک بۆ ڕاوێژ دەچووە لای خاتوو ساکاکی، زۆر نیگەرانی بیرچوونەوەی ناوەکەی نەبوو. هێشتاش وەک پێشتر ناوی خۆی بیر دەچووەوە، بەڵام وا دیار بوو زۆر ناڕەحەتی ناکات و جگە لە ناوەکەی شتی تر لە یادگەیدا نەدەڕۆیشتە دەرەوە. لەبەر بازنگەکەی زۆر شەرمەزار نەدەبوو، بەرە بەرە هەستی بەوە دەکرد بیرچوونەوەی ناوەکەی بەشێکی ئاسایی ژیانیەتی. میزوکی هیچی لەبارەی دانیشتە دەروونییەکانی بە مێردەکەی نەگوتبوو، نەیدەویست شتێک لەو بشارێتەوە، بەڵام پێی وابوو شیاوی ئەو سەرکێشییەی نییە. مەسەلەی لەبیرچوونەوەی ناوی میزوکی و هەفتەی جارێک ڕۆیشتنی بۆ لای ڕاوێژکار، بە هیچ جۆرێک پیاوەکەی ناڕەحەت نەدەکرد، تێچووی دانیشتنەکانیش زۆر نەبوو.

میزوکی دەربارەی ونبوونی تابلۆی ناوەکان هیچی بە هیچ کەس نەگوت، پێی وابوو ئەگەر خاتوو ساکاکیش هیچ لەوبارەیەوە نەزانێت جیاوازییەک لە دۆخی دانیشتنە ڕاوێژکارییەکانیان دروست ناکات.

دوو مانگ تێپەڕی، هەر چوارشەممەیەک میزوکی بۆ ڕاوێژ دەڕۆیشتە نهۆمی سێیەمی باڵەخانەی ئیدارەی قەزاکە. ژمارەی سەردانیکەران زیادی کردبوو، لەبەر ئەوە خاتوو ساکاکی کاتژمێری دانیشتنەکەی بۆ نیو کاتژمێر کەم کردبووەوە. ئەو بابەتە بە لایانەوە گرنگ نەبوو، چونکە فێر ببوون چۆن سوود لە کاتەکەیان وەرگرن. هەندێ جار میزوکی حەزی لێ بوو زیاتر قسان بکەن، بەڵانەکینێ بە لەبەرچاوگرتنی ئەو پارە کەمەی دەیدا، نەیدەتوانی گلەیی بکات. پێنج خولەک پێش تەواوبوونی دانیشتنەکە خاتوو ساکاکی گوتی: “ئەمڕۆ نۆیەمین دانیشتنمانە، لەبیرکردنی ناوت کەمی نەکردووە، بەڵام بە بەراورد بە پێشتر زیادیش نەبووە، وایە؟”

میزوکی گوتی: “نا، زیاد نەبووە.”

خاتوو ساکاکی گوتی: “نایابە!”

پێنووسە ڕەشەکەی خستە نێو جانتاکەیەوە و دەستەکانی لێک گرێ دا و خستییە سەر مێزەکە. بۆ ساتێک بێدەنگ بوو، دواتر گوتی: “لەوانەیە، دەڵێم لەوانەیە، دانیشتنی داهاتوومان دەربارەی گفتوگۆکانمان بە شتێک بگەین.”

“دەربارەی لەبیرکردنی ناوەکەم؟”

“ڕێک، ئەگەر هەموو شت بەپێی بەرنامە بڕواتە پێش، دەتوانم هۆکاری سەرەکی دەستنیشان بکەم، تەنانەت پێشانیشتی بدەم.”

“دروستە.”

میزوکی تێنەدەگەیشت خاتوو ساکاکی بە چ ئەنجامێک گەیشتووە، بۆیە پرسی: “واتە مەبەستتان ئەوەیە هۆکارەکە شتێکە دەکرێ بیبینین؟”

خاتوو ساکاکی لەکاتێکدا دەستەکانی لێک هەڵدەسوو، گوتی: “بە دڵنیایییەوە دەبینرێت، شتێکە دەکرێ لەسەر لاپەڕەیەک بینووسین و بڵێین فەرموو ئەوەیە. هەڵبەتە تا هەفتەی داهاتوو ناتوانم دەربارەی وردەکارییەکان هیچت پێ بڵێم، لە ئێستادا ناتوانم بە دڵنیایییەوە بڵێم بە ئەنجام دەگەم یان نا، بەڵام هیوام وایە ئەنجامەکەم دەست بکەوێت. ئینجا هەموو شتێکت بە تێروتەسەلی پێ دەڵێم.”

میزوکی سەری لەقاند.

“بە هەرحاڵ دەمەوێت بڵێم ئێمە هەوراز و نشێوی زۆرمان تێپەڕاندووە، وا ئێستا خەریکە بە ڕێگەچارەیەک دەگەین، بیستووتە دەڵێن: ژیان سێ هەنگاو دەتباتە پێشەوە و دوو هەنگاو بەگت پێ لێ دەدا؟ پێویست ناکات خۆت دڵتەنگ بکەیت، تەنیا بڕوا بەم خانمە پیرە؛ ساکاکی، بکە. هەفتەی داهاتوو دەتبینم، بیرت نەچێت لە کاتی ڕۆیشتنت نۆرە بنووسە.” چاوێکی لە میزوکی داگرت.

هەفتەی داهاتوو کاتێک میزوکی گەیشتە نێو نووسینگەی ڕاوێژکاری، خاتوو ساکاکی بە خەندەیەک کە تا ئەوکات میزوکی لێی نەدیبوو، پێشوازیی لێ کرد.

خاتوو ساکاکی بە خۆنازینەوە گوتی: “لە هۆکاری لەبیرچوونەوەی ناوەکەت گەیشتم، ڕێگەچارەیەکیشم بۆت پەیدا کردووە.”

میزوکی پرسی: “واتە لەمە بە دوا ناوی خۆم لە بیر ناکەم؟”

“نا، ئیدی ئیتر ناوی خۆت بیر ناچێتەوە، کێشەکە چارە کرا.”

میزوکی بە دوودڵییەوە گوتی: “هۆکارەکەی چی بووە؟”

خاتوو ساکاکی لەو جانتا ڕەشەی لە تەنیشت خۆی دانابوو، شتێکی دەرهێنا. لەسەر مێزەکەی دانا و گوتی: “وا بزانم ئەوە هیی تۆیە.”

میزوکی لەسەر قەنەفەکە بەرزەپێ بوو. ڕۆیشتە لای مێزەکە، شتەکانی سەر مێزەکە دوو تابلۆ بوون، لەسەر ڕووی یەکێکیان نووسرابوو میزوکی ئاوزاوا و لەسەر ئەوەکەی تریان[14] یوکۆ ماتسوناکا. میزوکی ڕەنگی پەڕی، بۆ لای قەنەفەکە ڕۆیشت و لەسەری دانیشت. بۆ ساتێک بێدەنگ بوو، وەک ئەوەی بیەوێت جڵەوی وشەکانی بکات، هەرتک دەستی بەرامبەر دەمی ڕاگرت.

خاتوو ساکاکی گوتی: “پێم وایە سەرت سووڕ دەمێنێ، بەڵام خەفەتی لێ مەخۆ.”

میزوکی گوتی: “چۆن بوو ئێوە…”

“چۆن تابلۆکەی ئێوەم دۆزییەوە؟

میزوکی بە سەر، وەڵامی بەڵێی دایەوە.

خاتوو ساکاکی گوتی: “یەکێک لێی دزیبووی، منیش لێم سەندەوە، بە هۆی ئەوەوە بوو تۆ لە بیرهاتنەوەی ناوی خۆت کێشەت بۆ دروست بووبوو.”

“بەڵام کێ…”

خاتوو ساکاکی گوتی: “چ کەسێک هاتە نێو ماڵەکەت و ئەو تابلۆیانەی دزی و بۆچی، باشترە لەجێی ئەوەی ئەو پرسیارانە لە من بپرسیت، لەو کەسەی بپرسیت کە ئەو کارەی کردووە.”

میزوکی بە سەرسووڕمانەوە پرسی: ‘مەگەر ئەو لێرەیە؟”

“هەڵبەتە. ئێمە دۆزیومانەتەوە و تابلۆکانمان لێی سەندووەتەوە. هەڵبەتە خۆم ئەو کارەم نەکردووە، پیاوەکەم و یەکێک لە هاوکارانی ئەو کارەیان کردووە. بیرتە پێم گوتیت پیاوەکەم لە ئیدارەی خزمەتگوزاریی گشتی بەڕێوەبەری بەشە؟”

میزوکی بێ ئەوەی بیر بکاتەوە سەری دەجووڵاند.

“باشە، پێت باشە بچین تاوانبارەکە ببینین؟ دواتر دەتوانیت خۆت ڕووبەڕوو هەرچیت ویست پێی بڵێیت.”

میزوکی بە دوای خاتوو ساکاکی کەوت. لە نووسینگەکە چوونە دەرەوە، تا کۆتاییی داڵانەکە ڕۆیشتن و سواری باڵاڕۆکە[15] بوون. ڕاڕەوی چۆڵی ژێرزەمینەکەیان هێند بڕی، تا گەیشتنە دەرگایەک.

لە ژوورەکەدا، پیاوێکی باریکەڵەی درێژی پەنجاساڵان لەگەڵ گەنجێکی کەتەی[16] دەوروبەری بیست و کسوور ساڵ، لەوێ وەستابوون. هەردووکیان جلوبەرگی ڕەنگخاکیی کاڵی دەوامیان لەبەردا بوو. پیاوە بەتەمەنەکە تابلۆیەک لەسەر سینگی هەڵواسرابوو کە لێی نووسرابوو «ساکاکی» و لە تابلۆی گەنجەکەشدا نووسرابوو «ساکورادا». ساکورادا دارێکی ڕەشی لە دەستیدا بوو.

کاکی ساکاکی پرسی: “دەبێت ئێوە خاتوو ئاندو بن؟ من یوشیوو ساکاکیم، هاوسەری تتسوکی. ئەوەش کاک ساکورادای هاوکارمە.”

میزوکی گوتی: “خۆشحاڵم بە ناسینتان!”

خاتوو ساکاکی لە پیاوەکەی پرسی: “خۆ دەردەسەریی بۆ دروست نەکردوون؟”

کاکی ساکاکی وەڵامی دایەوە: “نەخێر، پێم وابێت بە مەرجەکانمان ڕازی بووە. ساکورادا تەواوی بەیانی ئاگای لێی بووە. بە ڕوواڵەت زۆر بەئەدەب ڕەوتار دەکات. زۆر باشە با خەریکی ئیشی خۆمان بین.”

ساکورادا کەمێک ناهومێدانە* گوتی: “تا ئێستا بێدەنگە، پێم خۆش بوو هەندێک ئاژاوەگێڕی بکات تا وانەیەکی باشی پێ بدەم، حەیف وای نەکرد.”

کاکی ساکاکی گوتی: “ساکورادا ڕاهێنەری تیپی کاراتێی زانکۆی میجییە. یەکێکە لە باشترین کەسەکانمان.”

میزوکی پرسی: “ئەو کەسەی هاتە نێو ماڵەکەمان و تابلۆکانی دزی کێ بوو؟”

کاکی ساکاکی گوتی: “باشترە بڕۆین، تا خۆت بیبینیت.”

لە بەشی پشتەوەی ژوورەکەدا دەرگایەکی تری لێ بوو. ساکورادا ئەو دەرگەیەی کردەوە، گڵۆپی هەڵکرد. چاوێکی خێرای بە ژوورەکەدا گێڕا و ڕووی تێ کردن و گوتی:  “پێناچێ کێشەیەک هەبێت، فەرموون.”

سەرەتا کاکی ساکاکی، دواتر هاوسەرەکەی و کۆتا کەسیش میزوکی چوونە ئەو ژوورەی لە کۆگا دەچوو. لە ژوورەوە ئەسکەمیلێک* دانرابوو، مەیموونێک لەسەری دانیشتبوو، گەورەتر لە مەیموونێک و گچکەتر لە مرۆڤێکی پێگەیشتوو بوو. بە نزیکەیی کەمێک لە منداڵێکی سەرەتایی گەورەتر بوو. مووەکانی کەمێک درێژتر بوون لە مەیموونی ئاسایی، ڕەنگی خۆڵەمێشی بوو. زەحمەت بوو تەمەنی بزانرێت، بەڵام دیار بوو زۆر گەنج نییە. دەست و پێی مەیموونەکە بەهێز بە کورسییە دارینەکەوە بەسترابوونەوە. کلکی لەسەر زەوییەکەدا ڕاخرابوو. کاتێک میزوکی هاتە ژوورەوە، مەیموون تەماشایەکی کرد و سەری لەبەر خۆی نا.

میزوکی بە سەرسووڕمانەوە پرسی: “مەیموونێک؟”

خاتوو ساکاکی وەڵامی دایەوە: “بەڵێ. مەیموون بوو تابلۆکانی لە ماڵەکەت دزی، ڕێک لەو کاتەدا تۆ دەستت کرد بە لەبیرکردنی ناوی خۆت.”

میزوکی بیری هاتەوە کە یوکۆ گوتبووی: “نامەوێت مەیموونێک ئەوەم لێ ببات و بڕوات.” مووچرکێک بە بڕبڕەی پشتی میزوکیدا هات.

میزوکی بە سەرسووڕمانەوە پرسی: “ئەی ئێوە چۆن…”

خاتوو ساکاکی گوتی: “چۆن من لەو بابەتە تێگەیشتم، هەروەکوو پێم گوتی من پیشەگەرم و بڕوانامەی ئیش و ئەزموونێکی زۆریشم هەیە. هەرگیز بە ڕووکاری مرۆڤەکان هەڵیانمەسەنگێنە. قەت پێت وانەبێت توانای ڕاوێژکارێک کە بە پارەیەکی کەم لە دەزگایەکی حکوومی کار دەکات، لەوە کەمترە کە لە نووسینگەیەکی زۆر گەورە کار دەکات.”

میزوکی گوتی: “هەڵبەتە. تەنیا سەرم سووڕ ماوە و…”

خاتوو ساکاکی بە خەندەوە گوتی: “خەمێ مەخۆ گاڵتەم کرد، ڕاستییەکەی من هەندێک عەنتیکەم، ژبەرهەندێ من و زانکۆ و دەزگاکان ناتوانین پێکڤە هەڵکەین. هەر بۆیە پێم باشترە لە جێیەکی وەک ئێرە کاربکەم. هەروەکوو دیتیشت، من شێوازی تایبەت بە خۆمم هەیە.”

کاکی ساکاکی زیادی کرد: “بەڵام بە تەواوی کاریگەرە.”

میزوکی پرسی: “کەواتە ئەم مەیموونە کە تابلۆکانی دزیوە!”

“بەڵێ ئەو هاتە ماڵەکەتان و تابلۆکانی لە دۆڵابەکەدا دزی. نزیکەی ساڵێک پێش ئێستا بوو، پێم وایە هەمان کات بیرچوونەوەکەت دەستی پێ کرد؟”

“بەڵێ ئەوکاتانە بوو.”

“مەیموون گوتی: “خەجاڵەتم!” دەنگی ئارام، بەڵام چالاک بوو. هاوسەنگی لە تۆنیدا بوو.

میزوکی بە سەرسووڕمانەوە زیڕاندی: ‘قسەش دەکا!”

مەیموون کە دۆخی ڕوخساری هیچ نەگۆڕابوو، وەڵامی دایەوە: “بەڵێ من دەتوانم قسان بکەم. شتێکی تریش هەیە پێویستە لەسەری داوای لێبوردنتان لێ بکەم؛ کاتێک هاتمە ماڵەکەتان، نەمدەویست جگە لە تابلۆکان هیچ شتێکی دی ببەم، بەڵام زۆر برسیم بوو، هەردوو مۆزەکەی سەر مێزەکەم برد، زۆر خۆش دیار بوون، نەدەکرا جێیان بێڵم.”

ساکورادا لەکاتێکدا بە دارەکەی بە ناولەپی خۆیدا دەکێشا، گوتی: “هەی حەیوانی[17] بێچاووڕوو. کێ دەتوانێت کردەوەی تر ئاشکرا بکات کە کردووتە. دەمانەوێ لێکۆڵینەوەی زیاترت لەگەڵ بکەین تا لەوە تێبگەین.”

کاکی ساکاکی گوتی: “بە قوڕسی وەری مەگرە، خۆی ویستی بابەتی مۆزەکەمان پێ بڵێت، پێناچێت دڕندە بێت. تا کاتێک بە تەواوی لە بابەتەکە تێنەگەین پێویست ناکات ئاوا توند بین لەگەڵی. ئەگەر بزانن لەگەڵ ئاژەڵێک خراو ڕەفتارمان کردووە تووشی دەردەسەرییەکی گەورەمان دەکەن.”

میزوکی لە مەیموونەکەی پرسی: “بۆچی تابلۆکانت برد؟”

مەیموون وەڵامی دایەوە: “ئەوە ئیشی خۆمە، من مەیموونێکم کە ناوی مرۆڤەکان دەدزم، ئەوە وەک نەخۆشییەکی کوشندەیە بۆم. کاتێک چاوم بە ناوێک دەکەوێت، ناتوانم جڵەوی خۆم بگرم، هەڵبەتە هەموو ناوێک نا، هەر کاتێک چاوم لە دووی ناوێک بێت دەبێت بە هەر نرخێک بووە بە دەستی بێنم. خۆیشم دەزانم ئەوە کارێکی ڕاست نییە، بەڵام بە دەست خۆم نییە.”

“تۆ دەتویست بێیتە بەشەناوخۆیییەکەی ئێمە و تابلۆکەی یوکۆ بدزیت؟”

“بەڵێ، من عاشقی جوانکیلە ماتسوناکا بووبووم، هەرگیز لە ژیانمدا کەسێک هێندە سەرنجمی ڕانەکێشابوو، بەڵام کە نەمتوانی شتێک بکەم بە دەستی بێنم، بڕیارم دا بە هەر نرخێک بووە ناوەکەی بە دەست بێنم. ئەگەر تەنیا ناوەکەشیم دەست کەوتبایە ڕازی بووم، بەڵانەکینێ پێش ئەوەی نەخشەکەم جێبەجێ بکەم، کیژۆڵە ماتسوناکا دونیای جێ هێشت.”

“ئەدی تۆ دەستت لە خۆکوژییەکەی ئەودا نەبووە؟”

مەیموونەکە بە ناڕەحەتی سەری ڕاوەشاند و گوتی: “نەخێر، نەمبووە، ئەو ڕووداوە هیچ دەستی منی تێدا نییە، تاریکییەک ناخی ئەوی پڕ کردبوو.”

“ئەی چۆنچۆنی دوای ئەو هەموو ساڵە زانیت تابلۆکەی لای منە؟”

“زۆری ویست تا توانیم لەوە تێبگەم. کاتێک ماتسوناکا مرد، ویستم ناوەکەی لەسەر لەوحەکە بدزم، بەڵام لەوێ نەبوو، هیچ کەسێکیش نەیدەزانی تابلۆی ناوەکەی لە کوێیە. بۆ دۆزینەوەی شوێنەوارێک هەوڵی زۆرم دا و بەدبەختیی زۆرم کێشا، بەڵام نەمتوانی پەیدای بکەم. لەبەر ئەوەی تۆ و ماتسوناکا زۆر لێکەوە نزیک نەبوون، هەر بە خەیاڵیشمدا نەدەهات تابلۆکەی لای تۆ جێ هێشتبێت.”

میزوکی گوتی: “ڕاست دەکەیت!”

“بەهاری پار بوو بیرۆکەیەک لە مێشکمدا بڵاچەی کرد، کە لەوانەیە، تەنیا لەوانەیە، ئەو تابلۆکەی دابێتە ئێوە. کاتێکی زۆری ویست تا توانیم شوێنەوارتان بدۆزمەوە، بزانم هاوسەرگیریتان کردووە و ناوی نوێتان میزوکی ئاندوە، لە باڵەخانەیەک لە شینگاوا دەژین. خۆشتان دەزانن، مەیموونبوون ئەو کارە زۆر هێواش دەکاتەوە. بە هەر شێوەیەک بووە توانیم ئەوانە بدزم.”

“ئەدی بۆ تابلۆکەی منت برد؟ بۆچی تەنیا ئەوەی یوکۆت نەبرد؟ من لەبەر ئەو ئیشەی تۆ تووشی دەردەسەریی زۆر بوومەوە.”

مەیموونەکە بە شەرمەزارییەوە سەری لەقاند و گوتی: “زۆر زۆر داوای لێبوردن دەکەم. کاتێک چاوم لە سەر ناوێک بێت هەر دەبێ بیدزم. ئەوە شەرمەزارکەرە، بەڵام ناوی ئێوە بەڕاستی دڵی بچکۆڵەی منی بزواند. هەروەکوو گوتم ئەوە نەخۆشییەکە، جۆرێک وەسوەسەیە کە ناتوانم بەسەریدا زاڵ بم. خۆیشم باش دەزانم کارێکی دروست نییە، بەڵام هیچم لە دەست نایەت. لە ناخی دڵمەوە لە هەموو ئەو کێشانەی بۆ ئێوەم دروست کردووە داوای لێبوردن دەکەم.”

خاتوو ساکاکی گوتی: “ئەو مەیموونە لە زێرابەکانی شینگاوا خۆی شاردبووەوە، بۆیە داوام لە مێردەکەم کرد داوای یارمەتی لە هاوکارە گەنجەکەی بکات، تا بیگرن.”

کاکی ساکاکی گوتی: “ساکورادا زەحمەتییەکەی کێشا.”

ساکورادا بە خۆنازینەوە گوتی: “کارمەندی حکوومەت دەبێت ئامادە بێت تاکو ئەگەر حەیوانی وەک ئەمە لە زێرابەکان خۆی شاردەوە دەست بە کارەکەی بکات. ئەو حەشارگەیەکی لە تاکاناوا هەیە وەک بنکەی چالاکییەکانی لە تۆکیۆ بە کاری دێنێت.”

مەیموونەکە گوتی: “لە شاردا جێیەک بۆ ژیانی ئێمە نییە، دارستانەکان گەلێک کەمن و بە ڕۆژ جێیەک بۆ خۆشاردنەوە نییە. ئەگەر لەسەر زەوییش بڕۆین، خەڵک هێرشمان دەکەنە سەر و دەیانەوێت دەستگیرمان بکەن. منداڵەوردکە بە دوامان دەکەون، لەبەر ئەوە ناچارین لە ژێرزەمینەکان خۆمان وەشێرین.”

میزوکی لە خاتوو ساکاکیی پرسی: “ئەی ئێوە چۆن توانیتان لەوە تێبگەن مەیموونەکە لە زێرابەکان خۆی شاردووەتەوە؟”

“دوو مانگ پێشتر کە پێکەوە قسەمان کرد، لەگەڵ بابەتەکەدا ڕۆیشتم، زۆر شت وردە وردە بۆم ڕۆشن دەبوونەوە. لەوە گەیشتم دەبێت شتێک هەبێت ناوەکەتی دزیبێت. هەر چییەک بووایە دەبوو لە ژێرزەوی بژیایە. جێگەلێکی کەم هەبوون ئەو دەیتوانی لێیان بژی. یان دەبوو لە زێرابەکان بێت یان تونێلەکانی میتڕۆ. ژبەر هەندێ بە مێردەکەمم گوت گیانەوەرێک هەیە لە زێرابەکان بژی و داوام لێ کرد ئەوێم بۆ بگەڕێت. ئەویش ئەو مەیموونەی دۆزییەوە.”

میزوکی ماوەیەک نەیتوانی قسان بکات، دواتر پرسی: “بەڵام چۆن بە گوێگرتن لە قسەکانی من ئەوەتان بۆ دەرکەوت؟”

کاکی ساکاکی کە زۆر ڕژد دەردەکەوت، گوتی: “لەوانەیە بۆ من کە مێردی ئەوم، باش نەبێت ئەو قسەیە بکەم، بەڵام هاوسەرەکەم مرۆڤێکی زۆر تایبەتە و توانای نائاساییی هەیە. لە ماوەی بیستودوو ساڵی هاوسەرگیریمان زۆر شتی سەیرم لێی دیوە. لەبەر ئەوە ئەوەندە هەوڵێکی زۆرم دا تا ئەم نووسینگەیەی ڕاوێژکاری لێرەدا بۆ بکەمەوە، بەم جۆرە دەتوانێت سوود بە هەموو خەڵکی شینگاوا بگەیەنێت.”

میزوکی پرسی: “دەتانەوێت چی لە مەیموونەکە بکەن؟”

ساکورادا یەکسەر گوتی: “نابێت لێگەڕێین زیندوو بێت. گرنگ نییە خۆی چی دەڵێت، کاتێک ئەو جانەوەرانە خووی ئاوایان تێدا دروست دەبێت ئیتر ناتوانن دەستەبەرداری بن. زۆری پێ ناچێت دەگەڕێنەوە سەر خووە کۆنەکەیان، قوونەک فێر بوو بە تڕین تەرکی ناکا بە بەڕین[18]، دڵنیابن لەوە.”

کاکی ساکاکی گوتی: “بوەستە، گرنگ نییە ئێمە چ بەڵگەیەکمان بۆ کوشتنی ئەو هەیە، ئەگەر کۆمەڵەکانی مافی ئاژەڵان بەوە بزانن ئێمە مەیموونێکمان کوشتووە، شکاتمان لێ دەکەن، ئەو وەختەش دەبێت دونیایەک پارە ببژێرین. بیرتە کاتێک قەلەڕەشەکەمان کوشت، چ هەرایەکیان نایەوە؟ نامەوێت شتێکی وا ڕوو بداتەوە.”

مەیموون لەکاتێکدا سەری بۆ دادەنواند، گوتی: “داواتان لێ دەکەم نەمکوژن. دەستم دامانتان من کردم و ئێوە نەیکەن[19]، ڕاستە من کێشەی زۆرم ناوەتەوە، دانی پێدا دەنێم کارەکەم دروست نەبوو، بەڵام هەندێک ئەنجامی باشیشی هەبووە.”

کاکی ساکاکی بە توندی پرسی: “وەڵام بدەوە! دزینی ناوی مرۆڤەکان دەبێت چ ئەنجامێکی باشی هەبێت؟”

“من ناوی مرۆڤەکان دەدزم، قسەی تێدا نییە و ڕاستە، بەڵام بەو کارەم خراپییەکانیشی لەگەڵ ناوەکەیدا دەبەم. نامەوێ بە خۆمدا هەڵبڵێم، بەڵام ئەگەر ئەوکات دەمتوانی تابلۆی ناوی ماتسوناکا بدزم، لەوانەیە ئێستا زیندوو بووایە.”

میزوکی پرسی: “چۆن ئاوا دڵنیای؟”

مەیموون گوتی: “دەمتوانی لەگەڵ ناوەکەیدا هەندێک لە تاریکییەکانی ناخیشی لەگەڵ خۆمدا ببەم.”

ساکورادا گوتی: “من باوەڕ بەو چەڵتەچەڵتانە ناکەم، ئەو دەزانێت گیانی لە مەترسیدایە بۆیە دەیەوێت لێکدانەوەی ئاوا بۆ کارەکەی بکات.”

خاتوو ساکاکی لەکاتێکدا دەستەکانی لێک گرێ دابوو، گوتی: “لەوانەیە ئاواش نەبێت، دەکرێ باشییشی هەبێت. دواتر ڕووی لە مەیموونەکە کرد و گوتی: کاتێک ناوەکان دەدزیت باشی و خراپییەکانیش پێکەوە دەبەیت؟”

مەیموون گوتی: “بەڵێ وا دەکەم، من چارەیەکی ترم نییە، هەموو شتێک وەک ئەوەی هەن لەگەڵ خۆمدا دەبەمە شوێنێک.”

میزوکی لە مەیموونەکەی پرسی: “باشە، چ شتانێکی خراپ لەگەڵ ناوەکەی مندایە؟”

مەیموونەکە گوتی: “پێم باشترە هیچ شتێک لەو بارەیەوە نەڵێم.”

میزوکی پێداگریی کرد و گوتی: “تکایە بیڵێ!” دواتر ساتێک وچانی دا و گوتی: “ئەگەر وەڵامی پرسیارەکەم بدەیتەوە، لێت دەبوورم و لە هەموو ئەوانەی لێرەن داوا دەکەم بتبەخشن.”

“بەڕاستیتە؟”

میزوکی لە کاکی ساکاکیی پرسی: “ئەگەر ئەو مەیموونە ڕاستییەکەم پێ بڵیت، ئێوە دەیبەخشن؟ ئەو گیاندارێکی خراپ نییە. لەو ماوەیەدا زۆر ئازاری کێشاوە، لێگەڕێن بزانم دەیەوێت چیم پێ بڵێت. دوای ئەوە دەیبەین لە شاخی تاکۆ یان شوێنێکی ئاوایی بەڕەڵای دەکەین، پێم وانییە ئیتر کێشە بۆ کەسێکی دی دروست بکات، ئێوە چی دەڵێن؟”

کاکی ساکاکی گوتی: “ئەگەر ئێوە ئەوەتان دەوێ، من کێشەیەکم نییە.”

دواتر ڕووی لە مەیموونەکە کرد و گوتی: “ها چ دەڵێی، سوێند دەخۆیت ئەگەر لە چیاکان بەڕەڵات بکەین ئیدی گۆڕت گوم دەکەیت و نایەوە تۆکیۆ؟”

مەیموونەکە بە دڵتەنگی بەڵێنی دا: “بەڵێ قوربان، قەسەم دەخۆم، ئیتر کێشە بۆ هیچ کەسێک دروست ناکەم، ئیدی هێندەش گەنج نیم، هەوڵ دەدەم لەمەودوا ژیانێکی نوێ دەست پێ بکەم.”

ساکورادا گوتی: “بۆ ئەوەی دڵنیا بینەوە دەتوانین نێوشانەکانی داغ بکەین و نیشانی بکەین، تا ئەمجارە بیناسینەوە. پێم وایە ئەو چرایەی بۆ مۆری قەزاکە سوودی لێ دەبینین، لەو دەوروبەرە بێت.”

مەیموونەکە پاڕایەوە: “تخوا قوربان گیان ئەوەم لەگەڵدا مەکەن. ئەگەر داغم بکەن ئیدی مەیموونەکانی تر ناهێڵن تێکەڵیان بم، هەرچیتان دەوێت پێتان دەڵێم، بەس داغم مەکەن.”

کاکی ساکاکی گوتی: “باشترە هەندێک نیانتر بین، واز لە داغکردن بێنین. ئەگەر مۆرەکەی قەزاکە بە کار بهێنین بۆ بەستنی بەڵێنەکەی نێوانمان باشترە.”

ساکورادا بە نائومێدی گوتی: “حەقی ئێوەیە.”

میزوکی لە چاوە بچووک و سوورەکەی مەیموونەکە ڕاما و گوتی: “باشە بۆچی ناڵێیت چ شتانێکی خراپ لەگەڵ ناوەکەی مندایە؟”

“ئەگەر بیڵێم لەوەیە بڕەنجێیت.’

“گوتم گرنگ نییە، بیڵێ.”

بۆ ساتێک مەیموونەکە کە لۆچێکی زۆر لە نێوچەوانیدا بوو، بیری لێ کردەوە و گوتی: “پێم باشە ئەوشتانە نەزانیت.”

“گوتم گرنگ نییە، بە ڕاستی دەمەوێت ڕاستییەکە بزانم.”

مەیموونەکە گوتی: “باشە، دەیڵێم. دایکتان ئێوەی خۆش ناوێت، هەرگیز خۆشی نەویستوویت، تەنانەت بۆ چرکەیەکیش، لەو کاتەوەی لە دایک بوویت، نازانم بۆ، بەڵام ئەوە ڕاستییەکەیە. خوشکە گەورەکەشت بە هەمان شێوە تۆی خۆشناوێت. دایکتان ئێوەی بۆ قوتابخانەی یوکوهاما نارد تا لە دەستتان ڕزگاری بێت. ئەو دەیویست چەندەی دەتوانێت تۆ دوورتر بنێرێت. باوکتان کەسێکی خراپ نییە، بەڵام لەو جۆرە مرۆڤانەش نییە کە بەتوانا بێت و بتوانێت بەرگریتان لێ بکات. ژبەر هەندێ کاتێک بچووک بوون، هیچ وەختێک خۆشەویستیی تەواوتان نەدیتووە. پێم وایە خۆتان لەوە ئاگادارن، بەڵام بە ئەنقەست چاوتان لە ئاستی ئەو ڕاستییەدا بەست. ئێوە هەوڵتان دا هەموو هەستە نەرێنییەکانتان سەرکوت بکەن. ئەو بابەتە بووەتە بەشێک لە بوونتان. لەبەر هەندێ هەرگیز نەتانتوانیوە کەسێکتان لە ناخی دڵەوە خۆشبوێت.”

میزوکی بێدەنگ بوو.

“ژیانی خانەوادەی ئێوە خۆش و بێکێشە دیارە، لەوانەیە بەو جۆرەش بێت، بەڵام ئێوە لە ناخی دڵتانەوە هاوسەرەکەتان خۆشناوێت، ڕاستی ناڵێم؟ تەنانەت ئەگەر منداڵیشتان ببێت، بابەتەکە ئەوەندە ناگۆڕێت.”

میزوکی نوتقی لێوە نەهات. سەری دانەواند و چاوانی داخست. هەستی دەکرد جەستەی لە دۆخی شیبوونەوەدایە. پێست و ئەندامەکانی و ئێسکیشی لە دۆخی وردوخاشبووندا بوون. تەنیا شتێک دەیژنەفت* دەنگی هەناسەهەڵکێشانی خۆی بوو.

ساکورادا لەکاتێکدا سەری ڕادەوەشاند، گوتی: “کارەساتە مەیموونێک بوێریی هەبێت ئەو قسانە بکات. سەرۆک ئیدی من ناتوانم بەرگە بگرم. ڕێگەم بدەن بە سزای کارەکەی بگەیەنم.”

میزوکی گوتی: “هێدی بن. ئەوەی مەیموونەکە گوتی ڕاستە. ماوەیەکی زۆرە ئەوانە دەزانم. بەڵام هەمیشە چاوم لە ئاستیان داخستووە. ئەو ڕاستی گوت. تکا دەکەم بیبەخشن. بیبەنە شاخەکان و بەڕەڵای بکەن.”

خاتوو ساکاکی دەستی لەسەر شانی میزوکی دانا و گوتی: “دڵنیایت ئەوەت دەوێت؟”

“ئیتر ناوەکەی خۆم وەرگرتووەتەوە، گرنگ نییە، ئیدی دەمەوێت لەگەڵ هەموو ئەو شتانە بژیم. ئەوە ناوی منە، ژیانی منە.”

خاتوو ساکاکی ڕووی لە هاوژینەکەی کرد و گوتی: “ئازیزەکەم! وا باشترە پشووی کۆتاییی هەفتە مەیموونەکە ببەیتە کێوی تاکۆ و بەڕەڵای بکەیت. پێت چۆنە؟”

کاکی ساکاکی گوتی: “بە ڕای من کێشەی نییە، دەتوانین خۆڕەوە[20] تازەکەشمان تاقی بکەینەوە.”

مەیموون گوتی: “نازانم چۆن سوپاستان بکەم.”

کاکی ساکاکی گوتی: “خۆ لە ئۆتۆمبێلدا تێک ناچیت؟”

مەیموون گوتی: “بەڵێن دەدەم کوشنی ماشێنە نوێکەتان پیس نەکەم. بە درێژاییی ڕێگاکە ئاگام لە ڕەوتارەکانم دەبێت. بێزاریشتان ناکەم.”

کاتێک میزوکی خواحافیزیی لە مەیموونەکە دەکرد، تابلۆی ناوی یوکۆ ماتسوناکای پێ دا و گوتی: “ئەوە با لای تۆ بێت. لای خۆت بیپارێزە و ئیتر ناوی کەسی تر مەدزە.”

مەیموون لەکاتێکدا زۆر ڕژد دەردەکەوت، گوتی: “وەک چاوم دەیپارێزم. ئیدی هەرگیز دزییش ناکەمەوە، بەڵێن دەدەم.”

“دەزانیت بۆچی یوکۆ پێش مردنی ئەو تابلۆیەی لە لای من جێ هێشت؟ بۆچی منی هەڵبژارد؟”

مەیموون گوتی: “نازانم بۆ، بەڵام ئەگەر ئەو کارەی نەکردبووایە، من و تۆ نەماندەتوانی یەکتری ببینین، پێم وایە یاریی چارەنووس بووە.”

میزوکی گوتی: “ڕاست دەکەیت حەقی تۆیە.”

“ئەو شتەی گوتم ئێوەی ڕەنجاند؟”

میزوکی گوتی: “بەڵێ، زۆر ناڕەحەتی کردم.”

“خەجاڵەتم! نەمدەویست ئەو شتانەتان پێ بڵێم.”

“پێویست ناکات، خۆم بە جۆرێک ئەو شتانەم دەزانی، لە کۆتاییدا دەبوو ڕۆژێک ڕووبەڕووی ڕاستییەکان ببوومایەوە.”

مەیموونەکە گوتی: “خەیاڵم ئاسوودە بوو.”

میزوکی گوتی: “خوات لەگەڵ، پێم وانییە ئیتر بتوانین یەکتری ببینین.”

مەیموون گوتی: “ئاگاتان لە خۆتان بێت، زۆر سوپاس کە ڕۆحی خراپی منت ڕزگار کرد.”

ساکورادا لەکاتێکدا دارەکەی لە ناولەپی دەستی دەدا، گوتی: “باشترە ئیدی لەو دەوروبەرە نەتبینین. ئەمجارە دەتبوورم، لەبەر ئەوەی سەرۆکم وای دەوێت، بەڵام ئەگەر یەک جاری دی لێرە بتبینم، بە ئاسانی ڕزگارت نابێت.”

مەیموونەکە لەوە گەیشت ئەوە تەنیا هەڕەشەیەکی بێبنەما نییە.

دوای ئەوەی میزوکی و خاتوو ساکاکی گەڕانەوە نووسینگەی ڕاوێژکارییەکە، خاتوو ساکاکی پرسی: “باشە! بۆ هەفتەی ئایندە چی بکەین؟ هیچ شتێکی تر هەیە بتەوێت لەبارەیەوە لەگەڵمدا بدوێیت؟”

میزوکی سەری ڕاوەشاند و گوتی: “نەخێر، مەمنوونم، پێم وایە کێشەکەم چارە بووە، بۆ هەموو ئەو کارانەی بۆ منتان کردووە سوپاستان دەکەم.”

“ناتەوێت لەبارەی ئەو شتانەوەی کە مەیموونەکە پێی گوتیت پێکەوە قسان بکەین؟”

“نەخێر، پێویستە خۆم لەگەڵ ئەو شتانە ڕابێم. پێویستە بۆ ماوەیەک خۆم بیریان لێ بکەمەوە.”

خاتوو ساکاکی گوتی: “دڵنیام ئەو کارە توانایەکی زیاترت پێ دەبەخشێت.”

میزوکی پرسی: “ئەگەر نەمتوانی، دەتوانم دیسان بێمەوە لاتان؟”

خاتوو ساکاکی بزەیەکی کرد و گوتی: “هەڵبەتە، دیسان دەتوانین پێکەوە خەریکی شتانێکی دی بین.” دەستی یەکتریان گوشی و ماڵئاوایییان لە یەکتری کرد.

کاتێک میزوکی گەیشتەوە ماڵێ، بازنگ و تابلۆی ناوەکەی لەنێو پاکەتێکی قاوەیی دانا، پاکەتەکەی خستە نێو جانتا مقەباکەی کە لەنێو دۆڵابەکەدا بوو. ئێستا کە ناوەکەی خۆی وەرگرتبووەوە، دەیتوانی ژیانێکی ئاساییی خۆی بژیت. لەوانە بوو ژیانێکی شیاوی هەبێت، یان دیسان شتەکانی لێ تێکوپێک بچێتەوە، بەڵام لانیکەم ناوەکەی خۆی لە کن بوو، ناوێک کە بە تاقی تەنیا هیی خۆی بوو.

…..

پەراوێز:

* A shingawa monkey

ئەو سەرچاوەیەی ئێمە لێیەوە وەرمانگێڕاوە:

میمون شینگاوا

– دیدن دختر  صد در صد دلخواه در صبح زیبای ماه آوریل/  ترجمە: محمود مرادی/ چاپ سوم

ئەم چیرۆکەی هاڕوکی هیی ماوەیەکی زۆر لەمەوپێشە، لەم ساڵانەی دوایی چیرۆکێکی تری نووسیوە لێرە ناو و لینکی چیرۆکەکە دادەنێم پێشنیازی وەرگێڕەکانی دی دەکەم وەریبگێڕن.

ناونیشانی چیرۆکەکە بە کوردی دەبێتە (دانپێدانانەکانی مەیموونێکی شینگاوا)

ئەمەش ناوە ئینگلیزییەکەی و لینکی چیرۆکەکەیە

Confessions of a Shingawa monkey

by Haruki Murakami

لینکی چیرۆکەکە بە ئینگلیزی:

[1] لە وەرگێڕانە فارسییەکەدا نووسراوە فروشندە واتە فرۆشیار، بەڵام لەبەرئەوەی لە ژینگەی ئێرەدا مرۆ دەچیتە لای بەرگدروو بۆ دەستکاری کردنی جلەکانی بۆیە گۆڕیومانە بە بەرگدروو.

[2] ئیدیۆمی (خۆ فلیمی هیندی نییە) لەناو ژینگەی ئێمەدا باوە بۆ شتێک زۆر گەورەکرابیتەوە و درۆی زۆری تێداکرابێت، وەرگێڕی فارسی تەنیا نووسیویەتی وەک فیلمەکان نییە، بەڵام ئێمە بەو ئیدیۆمەمان گۆڕی.

[3] چیڕەدرێژ: زۆربڵێ، چەنەدرێژ، درێژدادڕ، زۆربڵێ( فەرهەنگی ئاناهیتا)

[4] لە وەرگێڕانە فارسییەکەدا هاتووە(خیلی خوب  صحبت می کرد) ئێمە بە خۆشمەشڕەب وەرمانگێڕاوە.

[5] لێرەدا لەجێی فکر نمی کردند لێیان نەدەڕوانیمان بەکارهێناوە، چونکە پێمان وایە ڕوانین تەنیا بۆ تەماشاکردنێکی رووکەشی بەکارنایەت و پێوەندی بە بیرکردنەوە و تەماشاکردنیشەوە هەیە.

[6] زەلام: شتی گەورە(فەرهەنگی خاڵ)

[7] نووسەر (دووهەزار ینی) بەکارهێناوە کە دراوی یابانە، ئێمە لیرەدا بە دینار گۆڕیومانە.

[8] لە کتێبی تریشدا بینیومانە وەرگێڕە فارسەکان لە وەرگیڕانی پشووی کۆتاییی هەفتەدا وەرگێڕانی وشەیی دەکەن کە بەڕای ئێمە گونجاوترە یان لە پەراوێز روونکردنەوە بدەیت یان بیگۆڕین لەگەڵ ژینگەی خۆمان بیگونجێنین، وەرگێڕی فارسی نووسیویەتی (هر شب جمعە با قطار شیکانس می رفتم و یکشنبه بر می گشتم)  ئێمە لێرە کردوومانەتە شەوانی شەمە بە شەمەندەفەری شینکانس دەڕۆیشتین و پێنجشەممان دەگەڕاینەوە. لەبەرئەوەی لەزۆربەی قوتابخانە تایبەتیەکانی ئێرە هەینی و شەممان پشووە.

[9] لە وەرگێرانە فارسییەکە نووسراوە لەدەرگا درا دەرگای کردەوە و لە بەردەرگا وەستابوو، ئەوەندە وشەی دەرگا دووبارە کردووەتەوە بە بروای ئێمە ئەوەندە دووبارەکردنەوەی وشەیەک بەبێ هۆکارێکی شیاو چێژی ڕستەسازی دەکوژێت، بۆیە ڕستەی کۆتاییمان گۆڕیوە و نووسیومانە کاتێک دەرگای کردەوە لەبەردەمیدا وەستابوو، لەجێی ئەوەی بنووسین لەبەردەرگا وەستابوو.

[10] بەددڵ: حەسوود فەرهەنگی مەردۆخ، لێرەدا هێناومانەتەوە تا وشە زۆر دووبارەنەکەینەوە و دەرفەتێکیش بێت بتوانین ڕەخنەیەکی ئەو هاوواتایەی بەددڵ لە فەرهەنگی مەردۆخدا بکەین، وشەیەکی ترمان لە کوردیدا هەیە لەڕووی پێکهاتە و ماناوە زۆر لە بەددڵ نزیکە و ماناکەشی لەڕووی لۆژیکییەوە جیاوازە لە حەسوودی هەروەک لە فەرهەنگی خاڵیشا هاتووە(دڵپیسی: بریتییە لە گومان پەیاکردن دەربارەی یەکێک بەخراپی) دڵپیس زۆر نزیکە لە بەددڵ یان دڵخراپ.

[11] وەرگێڕە فارسەکە یکشنبەی نووسیوە ئێمە بەقەسد گۆڕیومانە بە شەممە تا لەگەڵ پشووی خوێندنگاکانی خۆمان ڕێکی بخەین.

[12] قڕوقەپ: بێدەنگی و قسەنەکردن(فەرهەنگی خاڵ): بیصدا(هەنبانە بۆرینە)

[13] هەرتک: هەردووکیان، هەردک: هردو(مەردۆخ، هەنبانەبۆرینە)

[14] تر: دی: دیکە

ئێمە هەموویان بەکار دێنین و هەمووشیان بەپێی فەرهەنگە ناسراوەکانی زمانی کوردی هەمان مانا دەدەن لەوانە(فەرهەنگی خاڵ، هەنبانەبۆرینە)، تەنیا پێویستە ئاگاداربین لەو هەڵەیەی لەگەڵ (تر)ی پاشگر بۆ پلەی بەراورد بەکاردێت، ئەمیان بە کۆتایی وشەکەوە دەنووسێندرێت، بەڵام ئەوەی بەمانای (دی، دیکە) دێت دەبێت لە وشەکەی پێش خۆی جیابکرێتەوە.

[15] باڵاڕۆ: مصعد(گۆفەند و زنار)

[16] شتی زلی قەبە(خاڵ)

[17] حەیوان: گیاندار، جانەوەر(مەردۆخ، هەنبانەبۆرینە) بۆچی وشەی حەیوان بەکارهینراوە؟ لەبەرئەوەی زیاتر لە زمانی ئاخاوتن هەی حەیوان وەک جنێو یان سووکایەتی بەکاردێت و خۆشگۆترە لەسەر زمان.

[18] پەندێکی کوردی گونجاوە بۆ ئەو شوێنە.

[19] من کردم ئێوە نەیکەن، لە وەرگیڕانە فارسییەکە لە ڕووی پیکهاتەی رستەوە ڕێک شتێکی ئاوایی ناڵێت، بەڵام ئێمە بەو ئیدیۆمە کوردییە گۆریومانە و گونجاندوومانە.

[20] خۆڕەو: ئۆتۆمۆبیل

The post <strong>مەیموونی شینگاوا </strong> appeared first on ژنەفتن.

لەوکاتەدا هیچ بیرۆکەیەکم دەربارەی ئەوە نەبوو کە پیاوی بەستەڵەک دەبێت چۆن بێت، هاوڕێکەشم لەو بارەیەوە نەیتوانی کۆمەکیم بکات، هەموو ئەوەی دەربارەی دەیزانی ئەوە بوو کە پیاوێکە بە ناوی پیاوی سەهۆڵین. دواتر درێژەی پێ دا: لەوانەیە لە سەهۆڵ دروست بووبیت بۆیە وای پێ دەڵێن، بە شێوەیەک بوو، وەک ئەوەی لەبارەی پیاوێکی سەهۆڵین نەدوێت، بەڵکوو لەبارەی تارماییییەک یان پەتایەکەوە بدوێت.

پیاوی سەهۆڵین گەنج دیار بوو، هێڵی سپی وەک پاشماوەی بەفر بەدی دەکرا کە بە بەهێزی بە تاڵە مووە لوولەکانی سەریەوە بەسترابووە. باڵای بەرز بوو، چەنەگەی نووکتیژ بوو، وەک کریستاڵی شەختە. پەنجەکانی بە شەختە داپۆشرابوو وەک ئەوە بوو هەرگیز نەتوێتەوە، جگە لەم شتانە بەتەواوی ئاسایی دەهاتە پێشچاو. ئەو زۆر جوان نەبوو، بەڵام بەلای هەندێک کەسەوە سەرنجڕاکێش بوو. شتێک لەودا هەبوو کە دەیتوانی کونەودەرت بکات. بەتایبەتی چاوەکانی و ئەو تەماشاکردنە ڕوون و بێدەنگانەی وەک بەستەڵەکی دەمەوبەیانیانی زستان، وەک کازیوەی بەرەبەیان لەسەر جەستەیدا بریقەی دەدا. بۆ ساتێک لەوێ وەستام و تەماشای پیاوی سەهۆڵینم کرد لەوبەری هۆڵەکەوە لە کتێبەکەی ڕۆ چووبوو. جووڵەی لە خۆی بڕیبوو، وەک ئەوەی بیەوێت باوەڕ بە خۆی بهێنێت کە بەتەواوی تەنیایە. دوانیوەڕۆی دواتر لە هەمان جێی پێشووی دانیشتبوو، کتێبەکەی دەخوێندەوە. کاتێک ڕۆیشتمە ناندێن بۆ ئەوەی نانی نیوەڕۆ بخۆم، تەنانەت هەتا لای ئێوارێ کاتێک لەگەڵ هاوڕێیانم لە خلیسکانێی سەر بەفر گەڕامەوە، هەر لەوێ بوو، لەسەر هەمان چەرپا دانیشتبوو، هەمان کتێبی بە هەمان جۆر چاو پێدا دەخشاند. ڕۆژی دواتریش هەمان شت بوو، نزیکی نیوەڕۆ بوو لە ژوورەکەم دابەزیمە خوارەوە، بەتەنیا دانیشتبوو، بە هێمنی دەیخوێندەوە وەک ئەوە وابوو تەواوی گەردوونی دەوری بەشێک بن لە دیمەنێکی بەستوو. لە دوانیوەڕۆی چوارەم ڕۆژدا، بیانوویەکم دۆزییەوە بۆ ئەوەی خۆم لە هاوڕێیانم دابڕم و نەچم بۆ خلیسکێنە، لە جێی ئەوەدا لە هۆتێل مامەوە لە هۆڵەکەدا بە سەرگەردانی دەخولامەوە. هەموو چووبوونە خلیسکانێ، هۆتێل لە شارێکی تەریک دەچوو، هەوایەکی چەسپاو و جێگیری هەبوو، بەفری بنی پۆتینی ڕێبواران لە نزیک ئاگردانەکە توابووەوە و بۆنێکی نامۆ و وەڕەسکەری دروست کردبوو. لە نزیک پەنجەرەکەوە بینیم پەڕەی ڕۆژنامەیەکی هەڵدەدایەوە. ورەم دایە بەر خۆم لە پیاوی سەهۆڵین نزیک بوومەوە و قسەم لەگەڵدا کرد. من کەسێکی شەرمێونم و بەئەستەم دەتوانم سەری قسان لەگەڵ کەسانی نامۆدا بکەمەوە، بەڵام نەمدەتوانی بەر بە خۆم بگرم، دەبوو قسەم لەگەڵدا کردبایە. ئەوە کۆتا شەوی مانەوەم لەو هۆتێلەدا بوو، ئەگەر لێگەڕابام ئەو دەرفەتەم لەکیس بچێت، هەرگیز بەختی ئەوەم نەدەبووەوە.

لێیم پرسی: تۆ خلیسکێنە ناکەیت؟ هەوڵم دا دەنگم ئاسایی دەربکەوێت. پیاوی سەهۆڵین بە هێواشی سەری بەرز کردەوە ڕاما وەک ئەوەی گوێی بۆ دەنگی بایەکی دوور هەڵخستووە، بە وردی لێمی ڕوانی، دواتر بەخێرایی سەری بادا و گوتی: نەخێر نایکەم. تەنیا دەخوێنمەوە و سەیری بەفر دەکەم. وشەکانی وەکوو هەوری سپی لە هەوادا پەراگەندە بووبوون. هەر وشەیەکی لە پێش چاوم شکڵی وەردەگرت و دەمبینی. ئەو بە نەرمی وردە شەختەی سەر پەنجەکانی تەکاند. نەمدەزانی بەنیازە چی تر بڵێت، وەستابووم، وەک ڕەگ لەجێی خۆم چەقیبووم و سوور بووبوومەوە. تەماشای چاوەکانمی کرد و بزەیەکی خستە سەر لێوانی، ئایا بزەی کردبوو؟ ئایا بەڕاستی خەندی بوو؟ لەوانەیە تەنیا وێناکردنێکی خۆم بووبێت! گوتی: حەز دەکەیت دانیشیت؟ دەزانم دەربارەی من کونجکاویت، با هەندێک قسان بکەین. دەزانم دەتەوێت بزانیت پیاوی سەهۆڵین چۆن پیاوێکە، دروستە؟ پێکەنی و درێژەی پێ دا: ئەوە ئاسایییە، هیچ شتێک نییە لێی بترسیت، کچێ خۆ تەنیا بە قسەکردن لەگەڵمدا سەرمات نابێت!

لە گۆشەیەکی هۆڵەکەدا لەسەر قەنەفەیەک دانیشتین بە دوودڵی قسەم لەگەڵدا دەکرد و تەماشای بەفرەکەمان دەکرد، کە لە دەرەوە خولی دەخوارد. من داوای کۆکایەکی گەرمم کرد، بەڵام ئەو هیچی نەخواردەوە. ئەویش بە قەدەر من شەرمی دەکرد. لەبارەی هەندێک شتی ئاسایییەوە دواین، سەرەتا لەبارەی کەش و هەواوە، دواتر لەبارەی هۆتێلەکەوە ئاخڤین. لێم پرسی: بەتەنیا هاتوویتە ئێرە؟ وەڵامی دامەوە: بەڵێ.

پرسی: حەزت لە خلیسکێنە هەیە؟

وەڵامم دایەوە: بەتەواوی نا، هەندێک لە دەستەخوشکانم منیان هێناوەتە ئێرە. من لە خلیسکێنە خراپم.

مەراقم بوو زیاتر لەبارەی پیاوی سەهۆڵینەوە بزانم، ئایا بەڕاستی لە بەفر دروست بووبوو؟ چی دەخوات؟ لە هاوینان لە کوێ دەژی؟ ئایا خانەوادەی هەیە؟ بەداخەوە ئەو لەبارەی خۆیەوە نەدوا، منیش بوێری ئەوەم نەبوو لەبارەی ئەو پرسیارانەوە لێی بپرسم، کە لە سەرمدا دەسووڕانەوە، وامزانی حەز ناکات لەبارەی ئەو شتانەوە بدوێین.

لەجێی ئەوە لەبارەی منەوە قسەی دەکرد. لەبارەی ئەوەوەی من کێم و چیم، باوەڕنەکردەیە، بەڵام ئەو هەموو شتێکی لەبارەی منەوە دەزانی، خانەوادەکەم کێن، تەمەنم، خولیاکانم، تەندروستیم، ئەو قوتابخانەیەی لێی بووم، هاوڕێکانم، هەموو ئەو شتانەی دەزانی، تەنانەت هەندێک لەو شتانەی خۆشم بیرم نەمابوون…

من لەوە نەدەگەیشتم، سوور بووبوومەوە، هەستم دەکرد لەبەرچاوی خەڵکی ڕووتوقوت کراومەتەوە. پرسیم: تۆ چۆن ئەو هەمووە لەبارەی منەوە دەزانیت؟ تۆ پەنهانزانیت(غەیبزان)؟

وەڵامی دامەوە: نەخێر، من ناتوانم مێشک بخوێنمەوە، تەنیا کاتێک سەرنجت لێ دەدەم وەک ئەوە وایە لە قالبێک بەفری ڕوون بڕوانم و هەموو ئەو شتانەی تێدا ببینم و لەب ارەیانەوە بزانم.

پرسیم: دەتوانیت ئایندەشم ببینیت؟

بە نیگایەکی خاڵی وەڵامی دامەوە: نەخێر لەبارەی داهاتووەوە نازانم.

بە نەرمی سەری لەقاند و درێژەی پێ دا: من حەزم لە ئایندە نییە، من هیچ زانیارییەکم لەبارەی ئایندەوە نییە. بەفر هیچ ئایندەیەکی نییە، تەنیا ڕابردووی هەیە. ڕابردوویەک ڕۆیوە و بڕاوەتەوە. هەموو شت لە دونیا بە هەمان شێوە هەڵدەگیرێن ڕوون و دیاریکراو، بەفر دەتوانێت هەر شتێک بەو شێوە ڕوون و خاوێنە هەڵبگرێت، ئەوە کڕۆکی سەهۆڵە و ئاوا ڕۆڵ دەگێڕێت. خەندەیەکم بۆ کرد و وەڵامم دایەوە: خۆشحاڵم لەبارەی ئایندەمەوە نازانیت، ئاسوودە بووم، کە هیچ ڕێگەیەک نییە و نامەوێت لەبارەی ئایندەمەوە بزانم.

دوای ئەوەی گەڕاینەوە تۆکیۆش چەند جارێک یەکمان بینی. لەو ماوەیەدا هیچ ژوانێکی تایبەتیمان نەبوو، بچین بۆ بینینی فیلم، یان بچینە قاوەخانە، یان لەدەرەوە نانێک بخۆین، ئەو زۆر بەکەمی دەیتوانی شت بخوات، لەجێی ئەو شتانە کاتەکانمان لەسەر چەرپای باخچەکان بەسەر دەبرد، بەرانبەر یەکتری دادەنیشتین و قسەمان دەکرد، لەبارەی هەموو شتێکەوە گفتوگۆمان دەکرد. پیاوی سەهۆڵین تەنانەت جارێکیش لەبارەی خۆیەوە نەدوا. ڕۆژێک لێیم پرسی: بۆچی بەم شێوەیەی؟ بۆچی هەرگیز لەبارەی خۆتەوە قسانم بۆ ناکەیت؟ من دەمەوێت زیاتر لەبارەی پیاوی بەستەڵەکەوە بزانم، بزانم لە کوێ لەدایک بوویت، چ جۆرە خانەوادەیەکت هەیە، چۆن بوویتە پیاوی سەهۆڵین؟

بۆ ساتێک لێم ڕاما دواتر سەری بادا، بە ئارامی و ڕژدی وەڵامی دامەوە: من وەڵامی ئەو پرسیارانە نازانم!

هەناسەیەکی سپی سەنگینی دایەوە. درێژەی پێ دا: من ڕابردووم نییە، ڕابردووی هەموو شتێکی تر دەزانم و لەلای خۆم هەڵیان دەگرم، بەڵام خۆم ڕابردووم نییە، هیچ بیرۆکەیەکم لەبارەی شوێنی لەدایکبوونمەوە نییە، نازانم خانەوادەکەم چۆنچۆنین، ئایا من تەمەنم چەندە، یان تەنانەت تەمەنم هەیە؟ وەک پارچەیەکی بەستەڵەک بوو لە تاریکیدا. بە قووڵی هەستم بە خۆشەویستیی ئەو دەکرد. ئەویش منی خۆش دەویست. بووە ئێستام، نە ڕابردووم و نە داهاتووم. لەبەر ئەوە پیاوی سەهۆڵینم لەبەر ئەوەی ئێستا هەبوو خۆش دەویست، جیا لەهەر ڕابردوو و داهاتوویەک، پێم شتێکی جوان بوو. لەبارەی هاوسەرگیرییەوە دواین. من تازە بووبوومە بیست، پیاوی سەهۆڵین یەکەمین کەس بوو بەڕاستی خۆشم ویستبوو. ئایا خۆشەویستیی ئەو لەو کاتەدا لای من مانایەکی هەبوو؟ ئەوە ڕاستەقینە بوو تەنانەت ئەگەر پیاوی سەهۆڵین بوونیشی نەبووایە.

دایکم و خوشکە گەورەکەم بەتەواوی دژی هاوسەرگیریی ئێمە بوون، دەیانگوت: تۆ زۆر بچووکی بۆ هاوسەرگیری، تۆ تەنانەت هیچ لەبارەی ڕابردووی ئەو پیاوەوە نازانیت، تەنانەت نازانیت کەی و لە کوێ هاتووەتە دونیا! ئێمە ئەوە چۆن بۆ خزم و دۆستانمان ڕوون بکەینەوە، گوێ بگرە، درێژەیان پێ دەدا: ئەو پیاوی سەهۆڵینە، چی ڕوو دەدات ئەگەر بتوێتەوە؟ پێناچێت تۆ لەوە تێبگەیت، بەڵام کاتێک مارە کرایت هەندێک بەرپرسیاریەتیت دێتە سەر. پیاوی سەهۆڵین چۆن دەتوانێت ئەرکەکانی وەک پیاوێک بەباشی بەجێ بهێنێت؟

ترسەکانیان بێبنەما بوو، چونکە پیاوی سەهۆڵین بەڕاستی لە سەهۆڵ دروست نەکرابوو، ئەو تەنیا وەک بەفر سارد بوو، تەنانەت ئەگەر گەرمیش بووایەتەوە نەدەتاوایەوە. دروستە ئەو ساردبوو، بەڵام ئەو نیازی دزینی گەرمی جەستەی ئەوانی تری نەبوو. ئێمە هاوسەرگیریمان کرد، هیچ کەسێک بەو بۆنەیەوە ئاهەنگی نەگیڕا، نە هیچ کەسێک، نە هاوڕێیەک، نە خزمانم، تەنانەت خانەوادەکەشم، دڵخۆش نەبوون بەو هاوسەرگیرییە. ئێمەش ئاهەنگی هاوسەرگیریمان نەگێڕا… پیاوی سەهۆڵین تۆماری خێزانی نەبوو، بۆیە مارەکردنی دادگاشمان ئەنجام نەدا. هەردووکمان بەسادەیی بڕیارمان دا هاوسەرگیری بکەین، کێکێکی بچووکمان کڕی و پێکەوە خواردمان، ئاهەنگەکەی ئەوەندە بوو. لە باڵەخانەیەکدا شوێنێکی بچووکمان بەکرێ گرت. پیاوی سەهۆڵینیش لە کۆگایەکی گۆشتی بەستوودا کاری دۆزیەوە. بەڕێوەبەرەکەی زۆری بە دڵ بوو؛ چونکە ساردی بێزاری نەدەکرد، ئیشەکانی هەرچەند سەخت بووایە ئەو ماندوو نەدەبوو، ئەنجامی دەدان، هەرگیزیش زۆری نەدەخوارد، بۆیە لە هاوکارانی زیاتری پێ دەدا. پێکڤە ژیانێکی هێمنمان هەبوو، هیچ کەسێک بیزاری نەدەکردین، هیچ یەکێک کیشەی بۆ دروست نەدەکردین. کاتێک جووت دەبووین، من وێنای تۆپەڵە بەفرێکی ڕەقم دەکرد، ئەوەندە ڕەق کە لە توانای بەستەڵەکێکدا بێت، گەورەترین پارچەی سەهۆڵ لە هەموو جیهاندا، لە شوێنێکی دوور دوور. لەوانەیە پیاوی سەهۆڵین زانیبێتی ئەو پارچە بەستەڵەکە لە کوێیە، و چ جۆرە یادەورییەکی بەفری هەڵگرتووە. سەرەتاکان لە کاتی جووتبووندا من سەرم لێ دەشێوا، بەڵام بەرەبەرە پێی ڕاهاتم و توانیم چێژ لەو کاتانە وەرگرم کە لەنێو قۆڵەکانیدا منی دەگوشی. وەک هەمیشە و هەرگیز هیچی لەبارەی خۆیەوە نەگوت، تەنانەت لەبارەی ئەوەوە بۆچی بووەتە پیاوی سەهۆڵین، منیش هەرگیز لێیم نەپرسییەوە. بەسادەیی لە تاریکیدا یەکتریمان ڕادەمووسی و بەستەڵەکێکی مەزنمان لەنێوان خۆماندا بەش دەکرد، بەستەڵەکێک لە ناوجەرگەی ڕابردووی جیهانەوە، ئەوە سەرووتی ملیۆنان ساڵی ئەم زەمینە بوو ئێمە هەڵمان دەگرت و مامەڵەمان لەگەڵدا دەکرد.

ژیانی هاوسەریمان باش بوو، یەکتریمان خۆش دویست. خەڵکانی تریش ئێمەیان بەتەنیا جێ هێشتبوو. سەرەتا خەڵکی بەلایانەوە سەخت بوو، لەگەڵ پیاوی سەهۆڵین هەڵکەن، بەڵام دواتر بەرەبەرە قسەوباسیان لەگەڵدا کردەوە. پیاوی سەهۆڵین زۆر لەوانی تر جیاواز نەبوو، لە کۆتاییدا لەوە گەیشتن، بەڵام دەمزانی لە ناخی دڵیانەوە پەسندیان نەکردووە، هاوسەرگیریی منیشیان لەگەڵیدا پەسند نەکردووە. ئەوان پێیان وابوو ئێمە لێیان جیاوازین و ئەو کەندەڵانەی لە نێوانماندایە هەرگیز پڕ نابیتەوە.

ئێمە هەوڵمان دا منداڵ دروست بکەین، بەڵام سەرکەوتوو نەبووین، لەوانەیە بەهۆی جیاوازیی بۆهێلی نێوان مرۆڤێک و پیاوێکی سەهۆڵینەوە بووبێت، کە دروستکردنی منداڵ سەخت بوو. لەبەر ئەوەی منداڵمان نەبوو، هیچ شتێکی وا نەبوو پێیەوە بخافڵێم، کاتێکی زۆر دەستم بەتاڵ بوو، بەیانیان ناوماڵم ڕێک دەخست، بەڵام پاشان هیچ شتێک نەدەما پێیەوە بخافڵێم. هیچ هاوڕێیەکم نەمابوو قسەی لەگەڵدا بکەم، یان لەگەڵیدا بچمە دەرەوە، هیچ دراوسێیەکیشم نەدەناسی. دایک و خوشکم هێشتا لێم دەهری بوون، ڕەتیان کردەوە پێوەندییان لەگەڵمدا بەردەوام بێت، من مراوییە ناشیرینەکەی خێزانەکەمان بووم[1] ئەوەش شەرمەزاری دەکردن. هیچ کەسێکم شک نەدەبرد قسەی لەگەڵدا بکەم، تەنانەت بە تەلەفۆنیش.

کاتێک پیاوی سەهۆڵین لە کۆگاکەدا کاری دەکرد من بەتەنیا لە ماڵەوە بووم، دەمخوێندەوە و گوێم لە مۆسیقا دەگرت. بووبوومە ژنی ماڵەوە، گەنج بووم چیتر بەرگەی ئەو ژیانە سواوەم نەدەگرت. بێزاری لە دووبارەبوونەوەی ڕۆژەکان تەنگی پێ هەڵچنیبووم. هەستم کرد هیچ نیم جگە لە سێبەری پاتەبوونەوە لەو ڕۆژە سواوانەدا. ڕۆژێک پێشنیاری گەشتی شوێنێکم بۆ هاوسەرەکەم کرد تاکوو کەمێک لەو ژیانە دووبارەیە بێینە دەرەوە.

پرسی: گەشت؟ چاوەکانی بچووک کردنەوە: بۆچی حەزت لە گەشتە؟ لەگەڵ من خۆشحاڵ نیت؟ خۆشحاڵ نیت تەنیا خۆمان دوو قۆڵی دەژین؟ وەڵامم دایەوە: نەخێر بەو شێوەیە نییە، من بەتەواوی دڵخۆشم، پێکڤە باشین، تەنیا مەبەستم ئەوە بوو کەمێک بیزارم، حەز دەکەم گەشتێک بکەین و چەند شوێنێکی تر ببینم، لەوێ هەندێک شت ببینم پێشتر نەمبینیبێت، هەندێک شتی نوێ تاقی بکەمەوە، لە مەبەستم تێدەگەیت؟ جگە لەوەش ئێمە تا ئێستا نەڕۆیشتووینە مانگی هەنگوینی. بەپێی پێویست پارەمان پەیا کردووە و تۆیش مۆڵەتی کۆکراوەت هەیە، خۆش دەبێت بۆ جارێکیش بێت گەشتێک بکەین و کاتێکی خۆش بەسەر بەرین.

پیاوی سەهۆڵین نیگایەکی قووڵ و بەستێنەری تێگرتم، کریستاڵی بەفرم لە هەوادا دەبینی.

دواتر پەنجە شەختاوییەکەی لەنێو کۆشیدا گرمۆڵە کرد و گوتی: باشە، مادام تۆ ئەوەندە حەزت لە گەشتە، ناتوانم ڕێگر بم. پێم وا نەبوو گەشتکردن هێندە خۆش بێت، بەڵام مادام دڵخۆشت دەکات سەرچاوانم ڕێکی دەخەم. هەرکوێت دەوێت دەچین، من ماوەیەکی باشە بە ڕژدی لەو کۆگایەدا کار دەکەم، دەبێت بۆم هەیە ماوەیەک مۆڵەت وەرگرم و ئەوە نابێتە کێشە، بەڵام حەزت لێیە بۆ کوێ بچیت؟

گوتم: جەمسەری باشوورت پێ چۆنە؟

من جەمسەری باشوورم هەڵبژارد چونکە پێم وابوو پیاوی سەهۆڵین ئەوێی پێ خۆشە، ڕاستییەکەش ئەوەیە خۆشم هەمیشە حەزم کردووە بچم ئەوێ لە نزیکەوە ببینم، لە نزیکەوە شەبەنگە[2] درەوشاوەکانی ئاسمانی ئەوێ و بەتریقەکان ببینم. ئەو وێنە جوانەی خۆمم دەهێنا خەیاڵ بە قەمسەڵەیەکی فەروو لەژێر ئاسمانی ڕووناک و درەوشاوە و ڕەنگینی جەمسەری باشوور، یاری لەگەڵ بەتریقەکاندا دەکەم.

پیاوی سەهۆڵین بە قووڵی و بێ تروکان چاوی لە چاوم بڕی، ڕوانینەکەی وەک شووشەسۆڵ نووک تیژ بە قووڵی لە مێشکم ڕاچوو. بۆ ساتێک بێدەنگ بوو، بیری کردەوە، دواتر گوتی: زۆرباشە! ئەگەر تۆ بە ڕاستی دەتەوێت بچین بۆ جەمسەری باشوور، با بچین، دڵنیایت ئەوە ئەو شوێنەیە دەتەوێت بۆی بچیت؟

لەرزەیەک لە دەنگیدا بوو.

سەرم لەبەرخۆم نا.

درێژەی بە قسەکانی دا: لە ماوەی دوو هەفتەدا دەتوانم گەشتێکی دریژ ڕێک بخەم، ئەگەر ئەوە بۆ تۆ باشە پێویستە لەسەرت لەو ماوەیەدا هەموو شتێک ئامادە بکەیت بۆ گەشتەکەمان.

نەمتوانی وەڵامی بدەمەوە، نیگا شەختاوییەکەی مێشکمی بەستابوو، نەمدەتوانی بیر بکەمەوە. چەند ڕۆژێک تێپەڕی پەشیمان بوومەوە لەوەی بیرۆکەی گەشتی جەمسەری باشوورم خستە مێشکی پیاوەکەمەوە، دڵنیا نەبووم لەبەرچی، بەڵام لەو کاتەوەی ناوی جەمسەری باشوورم لەلای هێنابوو ئەو گۆڕابوو، نیگاکانی تیژترن و زیاتر لەپێشتر لە شووشەسۆڵ[3] دەچوون، هەناسەی سپیتر بوو، پەنجەکانی بە شەختەی زیاتر داپۆشرابوون، بێدەنگترە لە پێشان و کەللــەڕەقتریش بووبوو، هیچی دیکەیش خواردنی نەدەخوارد. ئەو شتانە منی نیگەران کردبوو. پێنج ڕۆژ پێش ئەوەی بڕۆین، بڕیارم دا هەندێک شتی پێ بڵیم. گوتم: وەرە با نەچین بۆ جەمسەری باشوور، ئەوێ زۆر ساردە و لەوانەیە بۆ ئێمە گونجاو نەبێت. لەوانەیە باشتر بێت بۆ هەندێک شوێنی دی بچین، ئەوروپا بێ ئیسپانیا بێ، هەرجێیەکی دی بێت. دەتوانین پایلا[4] بخۆین و شەڕاب بخۆینەوە و تەماشای شەڕەگا بکەین. هاوسەرەکەم گوێ پێم نەدا. کەمێک نیگای لە دوور بڕی. دواتر سەری بەلای مندا سووڕاند و بە قووڵی لە چاوانمی ڕوانی. نیگای زۆر قووڵ بە ناخمدا ڕۆ چوو، هەستم کرد جەستەم لە شوێنێک ون کردووە. پیاوەکەم  بێهەست وەڵامی دامەوە: نەخێر! من حەزم لە ئیسپانیا نییە. بمبەخشە، بەڵام ئەوێ زۆر گەرمە و تۆزوخۆڵی زۆرە، خواردنەکانیان زۆر تیژە و من بلیتی گەشتەکەشمانم بۆ جەمسەری باشوور بڕیوە، قەمسەڵەیەکی فەروو و پۆتینێکی خووریشم بۆ کڕیویت، نابێ ئەوانە بە فیڕۆ بدەین، ئێستا ناتوانین پەشیمان ببینەوە.

ئەگەر ڕاستیت دەوێت من دەترسام، هستم دەکرد ئەگەر بچین بۆ جەمسەری باشوور لەوانەیە شتێکی خراپمان بەسەردا بێت، من هەموو شەوێ هەمان خەونی تۆقێنەرم دەبینی؛ من لە جێیەک بەڕێدا دەڕۆیشتم کە بەر دەبوومەوە ناو چاڵێکی قووڵ، هیچ کەسێک نەیدەدۆزیمەوە و منیش ڕەق دەبمووەوە و دەیبەستام، تەماشای ئاسمانم دەکرد بەئاگا دەهاتمەوە، بەڵام نەمدەتوانی یەک تۆزقاڵ بجووڵێم، ئەوە ئەو هەستە سەیرەمە، لە هەر چرکەیەک کە تێدەپەڕێت دەبم بە بەشێک لە ڕابردوو، هیچ داهاتوویەکم نییە، تەنیا ڕابردووە و لەسەریەکتری کەڵەکە بووە. هەمووان سەیری ئەوە دەکەن کە بەسەر مندا دێت، ئەوان تەماشای ڕابردوو دەکەن تەماشای خزانی زیاتر و زیاتری من دەکەن بۆ خوارەوە.

دواتر بەئاگا دەهاتمەوە و پیاوی سەهۆڵینم لە پاڵمدا دەبینی. ئەو کاتێک دەنوێت زۆر بێدەنگە، وەک شتێکی مردووی بەستوو، خۆشم دەویست. دەستم دەکرد بە گریان، فرمێسکەکانم گۆناکانی تەڕ دەکرد. ئەو بەئاگا دەهاتەوە و لە باوەشی دەگرتم. پێیم دەگوت: خەونێکی ترسناکم بینی. ئەو لە تاریکیدا سەری دەلەراندەوە و دەیگوت: ئەوە تەنیا خەونێکە، خەون لە ڕابردووەوە دێن نەک ئایندە، خەون ناتوانێت تۆ پێبەست بکات، تۆ دەتوانیت دەستەمۆی بکەیت.

پێم دەگوت: ڕاست دەکەیت، بەڵام من ناتوانم بە تەواوی لەوە دڵنیا بم.

نەمدەتوانی هۆکارێک بێنمەوە بۆ ڕەتکردنەوەی گەشتەکەمان، بۆیە لە کۆتاییدا بە فڕۆکەیەک بەرەو جەمسەری باشوور فڕین. فڕۆکەوانەکان و بەڕێوەبەرانی فڕۆکەکە بە درێژاییی گەشتەکە وشەیەکیان نەگوت. من کاتێک بەڕێ کەوتین هیوام دەخواست چێژ لە دیمەنەکان ببینم، بەڵام هەورێکی چڕ بوو نەمدەتوانی هیچ ببینم. زۆری نەخایاند پەنجەرەی فڕۆکەکە بە چینێکی ئەستووری بەفر داپۆشرا. بە درێژاییی ئەو ماوەیە پیاوەکەم بە هێمنی دانیشتبوو، کتێبی دەخوێندەوە. من هەستم بە هیچ ورووژان و سەرگەرمییەکی ئاسایی نەکرد وەکوو چۆن ئێوە دەیکەن.

بە تەنیا هەستم بەوە دەکرد ئێمە دەمانویست یەکێک لە بڕیارەکانمان جێبەجێ بکەین.

کاتێک لەسەر پەیژەی فڕۆکەکە دابەزیم و  یەکەمجار پێم لەسەر بەستەڵەکی باشوور دانا، هەستم بە پیاوەکەم کرد تەواوی جەستەی دەلەرزێت، لەگەڵ چاوتروکانی لێکدا لێکدای. دەربڕینەکانی هیچیان نەگۆڕی، جگە لە من کەسی تر تێبینیی ئەو گۆڕانانەی نەکرد. هەندێک شت لە ناوەوە بە لەرزەیان هێنابوو. لە ڕووخساریم ڕوانی، لەوێ وەستابوو، لە ئاسمانی دەڕوان، دواتر لە دەستەکانی خۆی ورد بووەوە و هەناسەیەکی درێژی دایەوە. تەماشامی دەکرد و دەخەندی. پرسی: ئیرە ئەو شوێنە بوو دەتویست بۆی بێیت؟

وەڵامم دایەوە: خۆیەتی.

دەمزانی جەمسەری باشوور شوێنێکی چۆڵە، بەڵام ئەوێ چۆڵەوانییەک بوو کە پێشتر هەرگیز وێنایم نەکردبوو. جێی ژیان نەبوو، ئەوێ تەنیا شارۆچکەیەکی بێخاسیەت بوو، هۆتێلێکی پەڕپووتی لێ بوو. ئەوێ شوێنێکی گەشتیاری نەبوو، هیچ بەتریقێکیشی لێ نەبوو، تەنانەت هیچ ئاوڕایەکی(شەبەنگی ڕەنگینی ڕووناکی)شم لەوێ نەبینی. جارجار کەسێکم ڕادەگرت و پرسیاری شوێنی بەتریقەکانم لێی دەکرد، بەڵام ئەوان تەنیا سەریان با دەدا، هیچ لە من تێنەدەگەیشتن، بۆیە وێنەی بەتریقم لەسەر پەڕەیەکدا دەکێشا و پیشانم دەدان، بەڵام هەمووجارێ هەمان وەڵامم وەردەگرتەوە، بێدەنگی و سەرجووڵاندن. زۆر هەستم بە تەنیایی دەکرد، لە دەرەوەی شارۆچکەکە هەتا چاو بڕ دەکا هەر بەفرت دەبینی، هیچ شتێکی ترت نەدەبینی، نە درەختێک، نە گوڵێک، نە ڕووبارێک نە گۆمێک، لە دوورەوە خاکێکی بەستووی وێرانە دیار بوو.

لەلایەکەی ترەوە پیاوەکەم بەو هەناسە سپییانەی، پەنجە شەختەگرتووانەی، ئەو ڕوانینە دوورانەی و جووتە چاوە شووشەسۆڵانەی، ماندوونەناسانە دەهات و دەچوو لەمسەری بۆ ئەوسەر. زۆری نەخایاند زمانی خەڵکەکە فێر بوو، لەگەڵیاندا کەوتە دوان، بەو تۆنە سەهۆڵین و قورسەیەوە چەندین کاتژمێر دەئاخاوتن.

پیاوەکەم خۆی بە هەموو کونجێکی شوێنەکەدا دەکرد، هەندێک شت بەلای ئەوەوە سەرنجڕاکێش بوون. ئەوە لە سەرەتادا بێهیوای کردم، وامدەزانی ناپاکیم لێ کراوە و جێ هێڵراوم. لە کۆتاییدا لەنێوان ئەو شارە بێدەنگ و سەهۆڵینە بەتەواوی هێزم لێ بڕا، و بێهیوای کردم، بە جۆرێک هەست و سۆزم لەدەست دا، ئاڕاستەکان و کاتم ون کرد، یان ئایا من کێ بووم. بیرم نەماوە کەی ئەوە دەستی پێ کرد و کەی کۆتایی هات، بەڵام پێش ئەوەی بزانم قوفڵی کردبووم، بەتەنیا و سڕ لەنێو زستانێکی بێکۆتا لەو جیهانە بەستەڵەکەدا. هەرچەندە هەموو هەستەکانیشم لەدەست دابوو، هێشتا شتێکم دەزانی ئەویش ئەوەبوو ئەو پیاوەی جەمسەری باشوور هەمان ئەو پیاوە نەبوو من دەمناسی. ناتوانم بە تەواوی بڵێم چۆنچۆنی گۆڕا، ئەو وەک هەمیشە ژیر بوو، لەگەڵ منیشدا میهرەبانانە دەدوا، دەشمزانی ڕاستگۆیە لەگەڵمدا، بەڵام هەر هەستم دەکرد ئەو پیاوە سەهۆڵینەی بەرەوڕووم بوو هەمان پیاو نەبوو، کە لە پەناگەی خلیسکێنەکە بینیبووم. بەڵام دەبوو لەگەڵ کێ دەردەدڵ بکەم؟ هەموو خەڵکی ناوچەکە زۆر ئەویان خۆش دەویست و لە وشەکانی منیش حاڵی نەدەبوون، بە هەناسەی سپی و دەموچاوی شەختاوییەوە؛ دەدوان، گاڵتەیان دەکرد، بەو زمانە سەیرەیانەوە لە ناخی دڵیانەوە گۆرانییان دەچڕی. من لە ژوورەکەمان لە هۆتێل خۆم بەند کردبوو، لە ئاسمانی خۆڵەمێشیم دەڕوانی، کە چەندین مانگ ڕوون نەدەبووەوە. کێشەم هەبوو لەگەل رێزمانە ئاڵۆزەکەی زمانەکەیان، بۆم دەرکەوت هەرگیز شارەزای زمانەکەیان نابم.

فرۆکەخانە هیچ فڕۆکەیەکی لێ نەمابوو. دوای ئەو فڕۆکەیەی ئێمەی گەیاندە ئەوێ هیچ نیشتنەوەیەکی دیکەیان نەبوو. لەوکاتەدا ڕێڕەوی فڕینەکە بە چینی گەورەی بەفر داپۆشرابوو، ڕێک وەک دڵی من.

پیاوەکەم پێی گوتم: زستان هات، زستانێکی دوور و درێژمان لەپێشە، هیچ فڕۆکەیەک نایات، هیچ کەشتییەکیش، هەموو شتێک دەیبەستێت، ئەوەی لەدەستمان دێت تەنیا ئەوەیە چاوەڕێی بەهار بکەین.

سێ مانگ دوای ئەوەی گەیشتینە جەمسەری باشوور من دڵنیا بوومەوە سکم هەیە، یەک شتم بۆ دەرکەوت؛ ئەو منداڵەی بەنیازم بە دونیای بێنم پیاوێکی سەهۆڵینی بچکۆلەیە. منداڵدانم بەستوویەتی، چینێکی بەفر لەناوەوە لەگەڵ شلەی منداڵدانم تێکەڵ بووە، دەتوانم لە قووڵاییی سکمدا هەست بە ساردی بکەم. هەروەها ئەوەش دەزانم؛ منداڵەکەم هەمان نیگای سەهۆڵینی باوکی هەیە، هەمان پەنجەی شەختەگرتوو. شتێکی دیش دەزانم؛ خێزانە بچووکەکەمان هەرگیز پێ لە خاکی بەستەڵەکی باشوور نانێتە دەرەوە، تووڕەییی ترسناک و نەمری ڕابردوو ئێمەی پەلکێش کردووە و بەنیاز نییە ڕێگامان بدات دەرچین. هیچ شتێک لە دڵمدا نەماوەتەوە، گەرمایەک کە سەردەمانێک هەمبوو، بۆ جێیەکی دوور پەراوێز خراوە، تەنانەت هەندێک جار بیرم دەچێتەوە هەرگیز گەرما هەبووبێت، هەڵبەتە هێشتاش دەتوانم بگریم، بەتەواوی تەنیام، لە ساردترین و چۆڵەوانیترین کونجی زەمین. کاتێک دەگریم، پیاوەکەم کوڵمەکانم ماچ باران دەکات، فرمێسکەکانم دەبنە بەفر، کڵۆبەفرەکان ڕادەماڵێت، دەیانخاتە سەر زمانی و دەڵێت: دەزانیت زۆرم خۆش دەوێیت؟ دڵنیام ڕاست دەکات و پیاوی بەستەڵەک منی خۆش دەوێت، بەڵام با هەڵ دەکات و وشە بەستووەکانی زیاتر و زیاتر دەچنە نێو ڕابردووەوە، منیش زیاتر گریە و ناڵین دەکەم، فرمێسکی سەهۆڵین تا ئەبەد لە ژوورە بچووکەکەمان لە بەستەڵەکی باشوور کەڵەکە دەبێت…

…..

تێبینیی وەرگێڕ:

*(پیاوی سەهۆڵین)مان بەکار هێناوە، چونکە وەرگێرە ئینگلیزییەکەش وشەی ئایسی بەکار هیناوە نەک سنۆو هەروەک مانای بەفر کە لە سەهۆڵ جیایە ئەویان لە گازییەوە چڕ بووەتەوە و بووەتە بەفر و کەمێک نەرمە و دەنکۆڵەیییە ئەوەی دیکە لە ئاوەوە بەستوویەتی و ڕەق بووە، وەرگێڕە ئینگلیزییەکە بە درێژاییی دەقەکە تەنیا وشەکانی سەهۆڵ و شەختە و شووشەسۆڵی بەکار هێناوە و هەرگیز خۆی لە بەکارهێنانی وشەی بەفر نەداوە بەڵام ئێمە پێمان وابووە لە هەندێک جێدا وشەی بەفر یان دەستەواژەی بەفر دایپۆشی گوزارەیەکی گونجاوتر و هونەریترە بۆ ئەو دیمەنەی لە خەیاڵی خوێنەردا دەینەخشێنێت، تەنیا لەوجێیانە و بەو مەبەستانە ئەو وشانە گۆڕدراون.

*وەرگێڕانە ئینگلیزییەکە ژێرناونیشانێکیشی هەیە، بەناوی (پیاوەکەم پیاوێکی سەهۆڵینە). بەڵام ئیمە لەم چیرۆکەدا لەسەرەوە لامان بردووە چونکە پێمان وابووە ناونیشانە سەرەکییەکە خۆی لە خۆیدا هێندە هونەری و سەرنجڕاکێشە پێویستی بە ناونیشانەکەی تر نییە، بگرە لەوانەیە بۆ هەندێک خوێنەری تایبەت چێژی چیرۆکەکەش کەم بکاتەوە، بە دەرخستنێکی پێشوەختی هەندێک ڕووداو…

*لەبەرئەوەی پێکهاتەی زمانی ئینگلیزی لە زمانی کوردی جیاوازە بۆیە لە زۆر جێدا هەوڵمان داوە دەقەکە بەکوردی داڕێژینەوە و گوێ نەدەین بە وەرگێڕانی وشە بە وشە،  مەبەستمان دووبارە خولقاندنەوەی چیرۆکەکەبووە بە کوردی، ئەگەر لەکاتی خوێندنەوەیدا چێژی چیرۆکێکی ئەدەبی بە خوێنەران بەخشی ئەوا ئێمە ئامانجی خۆمان پێکاوە.

سەرچاوە:

– Blind willow, Sleeping woman;Haruki Murakami

The Ice  Man / translated by : Philip Gabriel

[1] لە دەقە ئینگلیزییەکە دەستەواژەی (مەڕە ڕەشەکە) بەکارهاتووە، بەڵام ئیمە لە کوردیدا (مراوییە ناشیرینەکە)مان پێ گونجاو بوو، کە هەمان مانا دەدات و لێرە هەمان مانا هەڵدەگرێت.

[2] *Aurora:

دیاردەیەکی سروشتییە لە جەمسەرەکانی زەویدا ڕوو دەدات بەهۆی هەندیک وزەی کارەبایی کۆمەڵێک ڕەنگی درەوشاوە لە ئاسماندا پەخش دەبن و دەدرەوشێنەوە.

[3] icicle:

شووشەسۆڵ: چلورە، گلیلە و سوولەڕمەشی پێ دەڵێن، واتە ئەو ئاوە بەستووەی لە سەقفی ئەشکەوتەکان یان خانووی ماڵەکان هاتووەتە خوارەوە و بەستوویەتی و بووەتە شەختە.

[4] *Paella

خواردنێکی ئیسپانییە لە برنج و لۆبیا و گۆشت، مریشک یان گیانەوەرە دەریایییەکان و هەندێک داودەرمانی گیایی(بەهارات) پێک دیت، لە بریانی دەچێت…

The post <strong>پیاوی سەهۆڵین</strong> appeared first on ژنەفتن.