تۆ بیرت دەکردەوە زۆر لەمە زیاتر خەڵک بێن بۆ ئێرە، بەڵام نەتدەزانی دەرەوەی ساڵۆنەکەش چەندە جەماوەر چاوەڕێی هاتنە دەرێتن تاکوو وێنەیەکت لەگەڵ بگرن یان ئەگەر شانس بێنن کتێبەکەتیان بۆ واژۆ بکەی. بەو دەنگە خۆش و هێمنەتەوە کوتت:

– من هی ئێوەم. هی ئەم خەڵکە ئەدەب دۆستەم وا لە عەسرەوە چاوەڕێی منن. ئێوە چەندە شانازی بە بوونی من دەکەن لێرە، من دوو هێندە بە بوونتان بەختەوەرم. من شاعیری ئەم وڵاتەم و شاعیری هەمووتانم. من…

پاش چەپڵەیەکی زۆر درێژخایەن و هەستبزوێن کە جەماوەری نێو ساڵۆنەکە و دەرەوەی ساڵۆنەکە بۆیان لێدای، دەنگت هەڵبڕی و گۆرانیت کوت؛

(( فاتیمە دوو چاوی مەستت پڕ لە سێحر و جادووە، پڕ شەڕابی خۆشەویستی و ئارەقی یەزدانییە))

*****

نازانم کامتان تا ئێستا بیرتان لەوە نەکردووەتەوە کۆتایی بە هەموو شتێک بێنن. بە بیرکردنەوەتان؟! بە ئەوینتان؟! بە ژیانتان؟! بە خۆتان و تەنانەت بە کتێب خوێندنەوەتان؟! ئەم بیرانەم لە کاتێکدا کردەوە کە لە ژووری کارەکەم قاوەیەکم لەسەر مێزەکە دانابوو و چاوم لەو تۆقلە وردانە دەکردەوە وا لەسەر قاوەکە دەجووڵانەوە. بیرم لە دوێنێ بەیانی دەکردەوە وا ئاکام تەلەفوونی بۆ کردم و وتی؛

((- بیرت دەکەم گوڵم. حەز دەکەم بتبینم.))

چاوێکم لە بوومی وێنەکێشانەکەم کرد وا نیگارەیەکی نیوەکارەی کچۆڵەیەکی قژ لوولی لەسەر کێشرابووەوە. دڕدۆنگ بووم کارەکەم تەواو کەم یان لەگەڵ ئاکام بچمە دەرێ. خۆشەویستیی ئاکام دنەی دەدام کارەکەم جێ بێڵم و لەگەڵی بڕۆم.

خرمەخرمی باران لەسەر جامی ماشێنەکە و دەنگی گۆرانیی (( فاتیمە دوو چاوی مەستت پڕ له سێحر و جادووە… )) زۆر چاک بردمیە خەیاڵێکی بێ کۆتایی. بەفر‌سڕی ماشێنەکە پەیتا پەیتا خۆم بەم لاو ئەولادا دەدا و شەقامی پێش ماشێنەکەی نیشان دەدا.

((- چییە، بیر لە چی دەکەیەوە؟!))

((- هیچ. بڕێک دەترسم.))

ئاکام دەنگی زەفتی ماشێنەکەی کەم کرد و بە سەرسووڕمانەوە چاوی لێ کردم و پرسی؛

((- لە چی دەترسی؟!))

((- لە هەموو شتێک. لە خۆم، لە تۆ، لە…))

نەیهێشت قسەکەم تەواو کەم و بە تووڕەیییەوە گوڕاندی؛

((-  بۆ مەگە من چیم کردووە؟! دەزانم. دەزانم لە چی دەترسی. تۆ هەر لە فکری خۆت دای و هیچی تر.))

سەرم بە جامەکەوە نا و بێدەنگ بووم. بیرم لەو ڕۆژە کردەوە وا بە ئاکامم کوت ((- قەیناکە. دەریشم کەن لە بەر تۆ قەبووڵی دەکەم.))

ئاکام کەم پێش دەهات ئاوا تووڕە بێ. ئەوە ساڵێکە پێکەوین و قەتم نەدیوە ئاوا تووڕە بێ. قژە درێژەکەی لەسەر ڕوخساری لادا و یەک بەخۆی مستێکی لە فەرمانی ماشێنەکەدا. دیسان قژی هاتەوە نێوچاوانی. بۆ ساتێک لێی ترسام. دەستم کێشا دەنگی زەفتەکەم زۆر کرد و گۆرانی ((فاتیمە دوو چاوی مەستت…)) نێو ماشێنەکەی تەنی. پاش ئەوەی گۆرانییەکە تەواو بوو ئاکام چاوێکی لێ کردم و دیتم گۆمی خوێنی چاوەکانی ڕووناک بووەتەوە.

((- کار و ئیشت چۆنە؟!))

((- باشە شکوور. لێی ڕازیم. ئەمڕۆ کوڕێک وێنەی خۆی و کچێکی بۆ هێنام تاکوو وەک تابڵۆکەی خۆم و خۆت وا لە ژووری کارەکەم هەڵمواسیوە، بە ڕەنگ بۆیان بکێشمەوە. شیعرێکشی پێدام لە بنەوەی بینووسم. شیعرەکە ئەوە بوو (لەم شارەدا هەر لێوێک، لێوێک ڕامووسێ، ڕامووسانی من و تۆیە… ) هەر ئەوندەیم لە بیرە. ))

چاوێکی لێ کردم و دەستی هێنا خستیە دەوری ملم و بە نازەوە کوتی؛

((- هەر دەستێ بخرێتە گەردن، دەستەملانی من و تۆیە…))

دواتر لە نێو پێکەنینی هەر دووکماندا کوتی؛

((- مامۆستا پەشێو. هی پەشێوی مەزنە ئەم شیعرە.))

ئەم حاڵەتە ئاکامی ڕاستەقینە بوو. ئەو ئاکامە بوو وا یەکەمجار لە زانکۆ هاتە نێو گرووپی نیگارکێشەکانی زانکۆ و قسەی لەگەڵ دابەستم. باسی وانەکان و تەنانەت باسی ڤەن گۆک و هونەر و هونەری مۆدێڕنیشی کرد و هەر چاوی لە چاوم بڕیبوو. بنەڕیشێکی کەمی هەبوو لەگەڵ قژێکی درێژ. زوو زوو دەستی بە دەوری لێو و سمێڵی دا دێنا خوارێ و قومێکی قاوە دەخواردەوە.

((-نێوی گرووپەکەتان چییه؟))

((- نێومان لێ نەناوە. تا ئێستا بیرمان لەوە… ))

((- ئەها نێوی بنێن نیگارکێشانی ژیان. زۆر نێوێکی تایبەتە. ))

ئەو ڕۆژە کوتم باشە، بەڵام قەتمان نێو لەسەر گرووپەکە دا نەنا. دوایی تەواو بوونی قاوەکەی ڕۆیشت.

((- منیش ئاخری ئەم پاییزە، دیوانە شیعرەکەم چاپ دەکەم. بەڵام دەترسم کەس نەیخوێنێتەوە. ))

لێزمەی باران بێ وچان دەباری. بەفرسڕەکە فریا نەدەکەوت. ئاکام بە قامکەکانی لەسەر فەرمانی ماشێنەکەی دەدا وەک ئەوەی مووسیقایەک بژەنێ.

((- کەم بێ هیوا بە کەم. ئەو شیعرە خۆشانەی تۆ مەگەر دەکرێ پێشوازی لێ نەکرێ؟! ))

هیچی نەکوت. ماشێنەکەی لە پێش کافەیەک ڕاگرت و چووینه ژوورێ. لەگەڵ چوونە ژوورێ دەنگی نزمی گۆرانیی (( فاتیمە دوو چاوی… )) هاتە گوێم. پاش کەمێک گاڕسۆنێکی تازە لاو هاتە لامان و داوای دوو هات چاکڵێک و کەیکێکمان کرد. لە کاتی خواردندا بووم کە ئاکام پرسی؛

(( – حەز دەکەی وەک کام هونەرمەند نیگارە بکێشیەوه؟))

کە سەرم هەڵێنا ڕووناکایی شەقامەکەی پشت سەری ئاکام لە چاومی دا و بۆ ساتێک ڕووخساری ئاکامم لێڵ دی. بەڵام هەستم کرد چاوەکانی چکۆڵە کردووەتەوە و چاوەڕێی وڵامی منە.

((- نازانم. من جارێ هەر وەک ئامێرێکی فتۆکۆپی کۆپی دەکەم. هەڵبەت بە دەست. بەڵام ئەگەر شتێک خەلق کەم پێم خۆشە شتێکی نوێ بێ. نەک لاسایی کردنەوەی ئەم و ئەو. ))

هەر دووکمان بێدەنگ بووین. ئامانج پاڵی بە کورسیەکەوە دا و دەستێکی بە قژی دا هێنا. دەستێکی بە دەوری لێو و سمێڵی دا هێنا و چاوێکی بە کافەکەدا گێڕا. هەر چەند من کەسی دیکەم تێدا نەدەدی.

((- ئەی خۆت؟))

((- خۆم چی؟! ))

((- دەتهەوێ وەک کێ دەنووسی؟! ))

((- ئەها. من… من وەک کەس نانووسم. هەڵبەت جاران لاساییم دەکردەوە بەڵام ئێستا دەمهەوێ قەڵەمم لە قەڵەمی کەس نەچێ. شێرکۆ و سوارەم زۆر خۆش دەوێ. نازانم ڕەنگە هی ئەوە بێ ئەوانیش وەک من ئاشقی کیژێکی چاو سەوزی باڵا بەرز بوون. ))

((- دەی دەی بە شێتم بزانە. ))

ئاکام بە تووڕەیییەوە مستێکی لەسەر مێزەکە دا و بە هێواشی کوتی؛

((- سەد کەڕەتم کوتووە لە ئاشق بوونی من دوودڵ مەبە… حاڵی هەی؟))

خۆم پێ‌ڕاگیڕ نەکرا و کوتم؛

((- ئەگە ڕاست دەکەی بۆ نایی بۆ خوازبێنیم. من لەبەر تۆ لە زانکۆ دەرکرام و قەبووڵم کرد بەڵام تو هەر دەڵێی ئەم مانگە نا ئەو مانگەی دیکە. لەبەر تەشریفت منداڵێکشم لە بار بردووە بەڵام تۆ هەر خۆت لە بێ‌خەیاڵی داوە. خۆشم دەوێی بەڵام ئاوا ناتوانم.))

خۆشم دەویست. هەستم دەکرد تەنیا کوڕێکە دەتوانێ دڵخۆشم کات. ئەو ڕۆژەی من و چەند هاوڕێیەکم چبووین بۆ شاخەوانی، ئاکامیش هات. لە گەڕانەوەدا پێشی پێ گرتم و کوتی ڕاوەست پێکەوە دەچینە خوارێ. لە هاوڕێکانم دوور کەوتینەوە و کوتی؛

(( – بیستوومە دەنگت خۆشە؟))

(( – چییە، ناکا بەهیوای بی لێڕە گۆرانیت بۆ بڵێم!؟ ))

وا بە ناز و بێدەنگییەوە چاوی لێ کردم نەمتوانی گوێڕایەلی نەبم. لەبیرمە گۆرانی (( ئاسمانی غەم))ی نەجمەت بۆ کوت و ئەو بێ ئەوەی شەرم بکات دەستی خستە نێو دەستم و لە کێو هاتینە خوارێ.

((- هەستە با بڕۆین.))

کە چووین تێچووی شتەکان حیساب کەین. سەرم سوڕما. بۆ ساتێک بوومە پەیکەرە. کابرای پشت باڕەکە، خۆمی بیست ساڵی داهاتوو بوو. قژە درێژەکەم نەمابوو. چاویلکەم له چاو دابوو. نێوچاوانم بڕێک چرچ و لۆچی تێدابوو. ڕیشم سپی تێکەوتبوو. بەڵام دەمزانی خۆمم. لە هیچ شتێک بەقەد ئەوە ئەرخایەن نەبووم. لەو کاتەدا وا شتەکانی حیساب دەکرد زوو زوو دەستی بە لێو و سمێڵیدا دێنا. ڕۆیشتینە دەرێ.

*****

تازە لە کار دەرکراوی و نازانی چی‌بکەی. لە کافەیەکی تازە کراوەدا دانیشتووی. قژت لە دواوە بەستووە و قاوە دەخۆیەوە. پەیتا پەیتا دەستت بە دەوری لێو و سمێڵتدا دێنی. لە خەیاڵ هاتوویەتە دەرێ و بیر لەوە دەکەیەوە چۆن بوویەتە چل ساڵ و بە هیچکوێ نەگەیشتووی. ئێستا کە بێکار کراوی وەزعت زۆر شپرزەتر بووە. چاویلەکەت لەچاو دەکەی و لەسەر مۆبایلەکەت چاو لە وێنەی پیاوێکی هاوشێوەی خۆت دەکەی کە لە بنەوەی نووسراوە، پیاوێک لە ماڵەوە خۆی کوشت.

The post من شاعیری هەمووتانم appeared first on ژنەفتن.

_ ئەرێ بۆ بە شێخ قادر نەڵێین بێت بە کەراماتی خۆی ئەو بەردە لابات. وا باس دەکەن باووباپیرانی کاری وایان زۆر لە دەست هاتووە.

عەزیزی کوڕە چکۆڵەی کا عەلی لە دواوە کە دەستی بە حەواوە بوو هەڵی دایە و گوڕاندی؛

_ کەراماتی چی و تەڕەماشی چی. کەی دەورەی ئەو قسانە ماوە؟

دوای قسە و باسێکی زۆر کۆی دەنگمان ئەوە بوو کە دەچین شێخ قادر دێنین خۆ قازانجی نەبێ، زەرەری نییە. چەن ڕیشسپیەک چوون و پاش چەند خولەکێک لەگەڵ خۆیان شێخ قادریان هێنا. دەنگۆ بە تەواوی ئاواییدا بڵاو بووەوە کە شێخ قادر بڕیارە موعجیزە بکات، بۆیە جگە لە تەواوی پیاوی ئاوایی بە سەدان ژن و منداڵ و کچ و کوڕیش هاتبوون بۆ سەیڕ. دەتکوت مێروولەن و دەوری کڵۆ قەندیان داوە.

شێخ قادر دەستی هەڵێنا و سرتە‌سرت تەواو بوو. دەنگی فڕینی باڵندەش نەدەهات. خەڵک چین‌چین بە سەر شان و ملی یەکدا سەریان دەکێشا تاکوو شێخ ببینن و بزانن چ دەکات. منداڵان بە نێو لینگی گەورەکاندا فرتەیان دەکرد و دەهاتنە پێشەوە. شێخ قادر شاڵێکی سەوزی گەورەی لە ملدا بوو. منی مورید ناتوانم لەوە زیاتر وەسفی جەستەی شێخ بکەم و خۆم بێنمە ڕیزی ئەو کەسانەی عەقڵیان لە چاویاندایە. خودا بمانبەخشێ.

شێخ لەسەر عەرز دانیشت و چاوی قووچاند. لە بنەوە هەر لێوەکانی دەجووڵاند و جار جار سەری ڕادەوەشاند. کەس نووکەی لێوە نەدەهات. پاش چەند خولەکێک شێخ هەستا و دەستێکی بە گابەردەکەدا کێشا. پاشان چەند هەنگاوێک کشاوە دواوە. تەواوی خەڵکەکەش لەگەڵ ئەو کشاینەوە. لەنێو ئەو بێدەنگییەدا و پاش چەند ساتێک و بە ئیزنی خودای موتەعال و لوتفی حەزرەتی شێخ، ڕۆحم بە فیدای بێ، گابەردەکە وەکوو کوڵۆ خۆڵێک شەقی برد و بوو بە پێنج شەش لەت. تەواوی خەڵک وێڕای یەک بانگیان هەڵدا:

الهم صلی علی سیدنا محمد  و علی الهی محمد.

هەموو ئەو کەسانەی لەوێ بوون بە دۆست و دوژمنی شێخەوە ویستیان بچنە پێشێ و دەست و لاق و شانی شێخ ماچ کەن، بەڵام ڕوخساری ئەو زاتە موبارەکە، دەرد و بەڵای لە من کەوێ، بەجۆڕێک ڕووناک و نوورانی بوو، کەس نەیدەتوانی لە حاندی چاو هەڵێنێ و بیبینێ. خەڵک پاش کەمێک بازنەی دەوری حەزرەتی شێخیان شکاند و گەڕانەوە بۆ ئاوایی. شەو بوو. خەڵک تا بەردرگای ماڵی پیرۆزی حەزرەتی شێخ لەگەڵی ڕۆیشتن. من نەمدی بەڵام هێندێک لە خەڵکی ئاوایی دەیانگێڕاوە تاکوو بەرەبانگی بەیانیش سەربانی ماڵی ئەو زاتە نوورانییە هەر نووری لێ هەستاوە و تا تەشقی ئاسمان درێژەی هەبووە.

ئەو شەوە هەر لە فیکری موعجیزەی حەزرەتی شێخدا بووم که خەوم لێ کەوت، ڕۆحم سەدەقەی یەک ساتی بێ. لەنیوە شەودا بە دەنگی باڵ‌لێدانی باڵندەیەک لە پەنای گوێم وەئاگا هاتم. چەند جارێک دەستم ڕاوەشاند بەڵکوو بروات بەڵام نەڕۆیشت. کە چاوم کردەوە لە بن ئاسمانی پڕ ئەستێڕە ڕاکشاوم و باڵندەیەکی سپی نوورانیی زۆر جوان لە دەورم باڵەفڕکەیەتی. زمانم لاڵە له وەسفی جوانیی ئەو باڵندەیە. هەستام و وە دوای کەوتم. هەر دەفڕی و من بە دوایدا ڕامدەکرد. پاش چەند ساتێک لە بەر دەرگای ماڵێک نیشتەوە. هێواش لێی نزیک بوومەوە و دیتم دەرگای ماڵی حەزرەتی شێخە، پەنا بۆ خودا.

بەڵێ بەیانیی زوو هەستام و هەڵاتم بۆ بەردەرگای ماڵی حەزرەتی شێخ بە باب و باپیرەوە لەبەری مرم. زۆر سەیر بوو. سەرم لاکەی دەهات. نزیکەی پەنجا لاوی ئاوایی لەوێ ڕاوەستابوون و چوار چوار و پێنج پێنج کۆڕیان بەستبوو. هەموویان دوێنێ شەو وەکوو من خەویان دیبوو. یەک، پیاوێکی ڕیشسپی هاتبووە خەونی و باسی حەزرەتی شێخی کردبوو. یەک، مارێکی حەوت سەر و یەک، شامارێکی جوان و چاو ئەفسووناوی، یەک…

پاش چەند خولەکێک جەنابی حەزرەتی شێخ هاتە بەردەرگا و هەموومان پێکەوە کوتمان؛

_ یا شێخ وە فریامان کەوە و لە لوتفت بێبەشمان مەکە.

حەزرەتی شێخ بە بزەوە دەستی هەڵێنا و فەرمووی:

_ خەمتان نەبێ. ئەو خەونانە دووبارە نابنەوە. ئێستاش ئەو کەسەی باڵندەیەکی سپی و نوورانی لە خەونیدا بووە بمێنێتەوە و ئەگەر پێی خۆش بێ دەتوانێ ببێتە موریدی ئەم خانەدانە.

لە خۆشیان نەمدەزانی دەبێ چ بکم. چاوم پڕ بوو لە فرمێسک. دەستم هەڵێنا و کوتم:

_ ئەوەتام حەزرەتی شێخ. دایک و بابم بە فیدات، ئەوە منم قەرارە شانازی ئەوەم پێ ببەخشرێ خزمەتی بارەگای ئێوە بکەم. منم ئەو کەسەی وەک دووبارە لەدایک بووبێ وایە ئێستا.

هەموو ئەو کەسانەی لەوێ بوون واق مابوون کە چۆنە لوتفی خودا لەنێوان ئەو هەمووە لاوەدا چووەته سەر شانی منی پیر و دار لە دەست کوتوو.

بەڵێ ئاوا بوو کە من بوومە موریدی ئەو زاتە داوێن پاکە و گەورەییی ئەوەم پێ بەخشرا خزمەتی خۆی و ماڵ و منداڵی پیرۆزی بکەم. باسی گەورەییی ئەو زاته موبارەکە هەر چەندی بکووترێ کەمە. هەر ئەوەندە بزانن خۆشەویستی و پیرۆزیی ئەو گەورە پیاوە وای لە من کرد کە ژن و منداڵ و ماڵی خۆم پاش شەست ساڵ جێ بێڵم و وە دوای ڕێگا و شوێن پێی ئەو خۆشەویستەی خودا بکەوم. پێم وا نییە لە پاش شێخ قادری نەمر کەس بووبێ کە پێ لە جێگا پێی ئەو دانێ، سەروەرم نەبێ. خودا ناو و ناوبانگی ئێمەش وەک ئەوان بەرز کاتەوەو و لەگەڵ ئەوان حەشرمان کات.

من ئەو شتانە تەنیا بۆ ئەوە باس دەکەم ئێوە بزانن کێ بوو ئەو زاتە موبارەکە کە ئەگەر دەچووە ئاوایییەک، نەک هەر ئەو شوێنه، بگرە دەیان ئاواییی دەور و بەریشی لە زەفەری شەیتان و موریدانی دەپاراست. خودا لەوە زیاتر خۆشەویستیی خۆی و پێغەمبەرانی کات. دوای ئەو ڕووداوە من وەک تەنیا موریدی ئەو ماڵه موبارەکە دایم لە حاڵی خزمەت کردندا بووم و ڕۆژ لەگەڵ ڕۆژ جحێڵ‌تر دەبوومەوە و هێزم دەهاتەوە بەر. دوای ئەو موعجیزە گەورەیە ژومارەی ئەو کەسانەی دەهاتن بۆ زیارەت و پاڕانەوە و داواکاری لەو خۆشەویستە نوورانییەی خودا، بە قەد دەنکەکانی بەفر و باران زیادی کرد.

سەروەری من و سوارچاکی ڕێگای تەریقەت هەموو ئێوارانێک پێشوازی لەو خەڵکە دەکرد کە لە هەموو ناوچەکانەوە دەهاتن و سەروەرم لە خودا دەپاڕاوە کێشە و موشکلەیان چارەسەر بکات و لە لوتفی خۆی بێ بەشیان نەکات. بەیانیان دوای نوێژی بەیانی حەزرەتی شێخ دەستی دەکرد بە زیکڕ و موراقبە لەگەڵ خودای گەورە و تاکوو لای نیوەڕۆ قورعانی پیرۆز و حەدیس  و سونەت و کتێبی ئایینی دەخوێندەوە. هەر چەند به درێژاییی ساڵ سەرقەڵەمانە و نەزر و وەقفێکی زۆر، لە پووڵ و ماڵات دەهاتە خزمەتی ئەو زاتە موبارەکە، بەڵام دەست‌بڵاوی و بەخشەندەبوونی سەروەرم هیچیانی لە ماڵێ نەدەهێشتەوە و هەمووی بەسەر فەقیر و هەژارانی ئاوایییەکان‌دا بڵاو دەکردەوە. بویە ئەو مەنزڵە موبارەکە تەنیا پیرۆزی و خێر و بەرەکەتی زۆر بوو دەنا وەک ماڵە هەژارێکی ڕووخاو دەچوو.

بەڵێ هەموو شتێک باش بوو تاکوو ئەو ڕۆژەی خەلیفە هەژار و چوار پێنج موریدی بە هەڵڵا و گوڕە‌گوڕ هاتنە بەر دەرگای ئەو ماڵە موبارەک و پیرۆزە و بانگیان هەڵدا:

_ کوا شێخ و ماڵ و تەکیەی شێخ ئاوا بێ بەرەکەت و ڕەنگ و بۆ دەبێ؟! بۆ هیچ شتێک زیاد ناکات لەم ماڵە، ئەگەم دز و چەته نین!؟ دیاره ئەم شێخە لە گیرفان خاڵی کردنی خەڵک زیاتر هیچ نازانێ کە وایە ئاگاداری گیرفانی خۆتان بن خەڵکینە.

یا خودا زمانی درۆزن بە بڕین‌ چێت و پلە و دەرەجەی سەروەرم هەر بەرز کاتەوە. خەلیفەی هەژار کە دەیزانی سەروەرم جێگا بەو تەنگ دەکات و ناهێلێ فێل و تەڵەکە بکات، بەو کارە گورزی خۆی وەشاند. ڕەنگە ئێوە هیچتان خەلیفە هەژار نەناسن و نەزانن چۆن پیاوێکە و چۆن بووەتە خەلیفە و چ دەست و گوێ بڕێکە. خودا لە زمانی منی نەبیستێ و درۆ و ڕاستی بەپێی من نەنووسێ. بەڵام دەگێڕنەوە چەند ساڵ پێش ئەوەی سەروەرم کەراماتی خۆی نیشان بدات پیرەژنێکی هەژاری داماوی بێکەسی ئاوایی کە نێوی ناهێنم و دەیپارێزم، پاش دەیان ساڵ کوێرەوەری و کلفەتی ماڵی ئاغا و کوێخا، پووڵێک کۆ دەکاتەوە و دەچێتە لای خەلیفە هەژار و پێی دەڵێ:

_  یا خەلیفە بە تەمام لەم ئاخری عومرەدا بچمە حەج و تەوافی ماڵی خودا بکەم. ئەم پووڵە بگرە و بیدە بە کاروانێک بۆم. خودا لەو خێرە بێبەشت نەکات.

من ئەو ڕووداوە پشت ڕاس ناکەمەوە و نازانم چۆن ڕووی داوە، بەڵام دەگێڕنەوە، خەلیفە هەژار پووڵە لەو پیرەژنە دەستێنێ و پێی دەڵێ:

_ دایکەکەم هەر ئێستا لای بیناییی چاوانەوە پێم ئەمر کرا کە پێت بڵێم تۆ پێویست ناکا بچیە مەککە و هەر لێڕەدا حەوت جار بە دەوری مندا بسووڕێوە و تەوافی خۆت بکە. ئیتر تۆ دەبیە حاجی و نایهەوێ ئەو ڕێگا دوورودرێژە ببڕی.

خودا لەو جۆرە گوناحانە بمانپارێزێ و ئەو کەسانەی گاڵتە بە دین دەکەن لە قووڵاییی جەحەندەم مەنزڵیان بۆ تەرخان بکات. نا وەڵڵا لە کۆڵی حەزرەتی شێخ قادر، ڕۆحم بەڵاگێڕی بێ، نەدەبوونەوە و هەموو ڕۆژێک دەهاتن و تفیان بە دەرگای ئەو مەنزڵە موبارەکەدا دەکرد. پاش ئەو ڕووداوانە خەڵک بوون بە دوو دەستە و شەڕ و بەربەرەکانێ لەنێوان لایان‌گرانی شێخ و خەلیفەدا دروست بوو. هەر چەند سەروەرم بە هیچ جۆرێک تێک نەدەچوو و هەموو کارەکانی دا دەستی خودای باری تەعالا و خۆی هەر خەریکی زیکر و دۆعا دەبوو. بە بەشی ئێمەش بێ ئەو ئیمانە توند و ڕاستەقینەیە.

پاش چەند وەختێک لەو ڕووداوانه و لەو کاتەیدا کە خەریک بوو ئاوری دوژمنایەتیی خەلیفە بەرانبەر سەروەرم دەکووژایەوە، ڕووداوێکی تر ئەو ژیلەمۆیەی لە جاران چاکتڕ گەشاندەوە و تەواوی خەڵکی ئاوایی کردە دوژمنی شێخ، خودا ئاگاداری بێ.

لە کاتی پارشێوی شەوێکی مانگی ڕەمەزانی پیرۆزدا بوو کە خێزان و پاڵ‌پشتی ئەو شێخە نوورانییە، ئامینه خانمی پاکداوێن، بە لادا هات و ئیتر هەڵنەستایەوە. بەڵێ ئەو خاتوونە ئیماندار و لە خوداترسە عومری خودای کرد. من نەمدی بەڵام چەن کەسێک دەیانگێڕاوە سەربانی ئەو ماڵە موبارەکە لەو کاتەدا پۆل پۆل فریشتەی لێ وەستابوو تاکوو ڕۆحی موبارەک و پیرۆزی ئامینە خاتوون بگوازنەوە. دەیانگێڕاوە پێش ئەوەی ڕۆحەکە بگوازنەوە تەواوی فریشتەکان سێ جار بە دەوری مەنزڵی پیرۆزی  سەروەرمدا سووڕاونەتەوە و دواتر ڕۆحی ئامینە خاتوونیان لە سەر دەست داناوە و بردوویانەتەوە خزمەتی خودای باری تەعالا. خودا مردنێکی وامان بە نەسیب کات.

خەلیفە هەژار و دارودەستەکەی پاش بیستنی ئەو هەواڵە، لە تەواوی ئاواییدا دەنگۆیان بڵاو کردەوە کە بەڵێ، شێخ قادر لەم مانگە موبارەکەدا لەگەڵ خێزانی خەوتووە و ڕۆژووی خواردووە بۆیە خودا کەراماتی لێ ستاندوه و خێزانیشی وەک کەفارەی گوناحەکەی لێ ستاندووەتەوە.

خودا ئەو ڕۆژە ڕەشە نیشان نەداتەوە. تەواوی خەڵکی ئاوایی هاتن و ئەو ماڵە موبارەکەیان بەردە باران و تفاوی کرد. منداڵان لە سەربانەوە چەپڵە و فیکەیان لێ دەدا و ئەوانی تر لە خوارەوە بەردیان دەهاویشت. شووشەکانی ماڵێ خرم‌خرم دەشکان و دەڕژانە خوارێ. من نەمدیت بەڵام دواتر گێڕایانەوە پێش نیوەڕۆی ئەو ڕۆژە خەلیفە و دارودەستەکەی چوونە شاخ و باری دوو سێ کەریان بەرد هێنا و لە بەر دەرگای ماڵی پڕ خێر و بەرەکەتی سەروەرم هەڵیان ڕشت تاکوو خەڵکی بەرد کەم نەهێنن. بەڵێ ئەمەیە فیتنە و ئاسەواری بەردەی شەیتان بوون. خودا بمان‌پارێزێ.

هەر جۆرێک بوو ئەو ڕۆژەمان برده سەر و کاتێ شەو داهات سەروەرم زاری موبارەکی کردەوە و فەرمووی:

_ خاڵۆ ڕەحمان گیان. بڕیارم داوە لێرە بڕۆم و ئەگەر خودا بیهەوێ بچمە شوێنێکی دوور. من ڕازی نیم تۆ وە شۆن من و ڕزگاری کوڕم کەوی و ماڵ و منداڵت جێ بێڵی بەڵام ئەگەر خۆت پێت خۆشە من ڕێگات لێ ناگرم.

ئەرێ‌وەڵڵا بەیانیی زوو دوای نوێژ، باری دوو گوێ‌درێژ کەلوپەل و کتێبی ئەو ماڵە مۆبارەکەم پێچاوە و بە ئیزنی سەروەرم رێگامان گرتەبەر و تا گوێدرێژەکان لێرە ڕانەوەستان، ڕامان نەگرت. ئەگەر لێرەوە بەلای باشووردا بڕۆی و لەوێ ئەو کوێستانە دەور لێدەیەوە، دەگەی بەو ئاوایییەی وا دەریان کردین. من لەو کاتەوە نەچوومەتە ئاوایی بەڵام بیستوومەتەوە لەو کاتەوە سەروەرم لێی هاتووەتە دەرێ، یەک تکە باران و یەک دەنکە بەفری لێ نەباریوە. تەنانەت هەورەکانیش بەلای ئەو ئاوایییەدا تێ ناپەڕن. وا باس دەکەن شەوانە دەنگێکی خۆفناک و بڵیند لە تەواوی ئاوایی‌دا دەبیسترێ و کەس ناوێرێ هاتوچۆ بکات. ڕەنگە ئەو ماڵە موتفەڕکە هێستاش پڕ خێر و بەرەکەت بێ.

ئەوە دەزانم کە تاکوو ئێستاکەش خەڵکی ئەو ئاوایییە لە جێگا و شوێنی پیرۆزی سەروەرم دەگەڕێن تاکوو پەیدای کەن و بیبەنەوە، بەڵکوو لەو دەرد و بەڵایە نەجاتیان بێ. غافڵ لەوەی کە حەزرەتی شێخ قادری گەورە، بەرگێکی تری لەبەر کردووە و ئێستا بە وەستا قادر دەناسرێ.

لە پاشی کۆچی دواییی ئامینە‌خاتوونی خێزانی سەروەرم، ڕزگاری کوڕی کە لە موبارەکی و کەراماتی دینی‌دا شتێکی وا لە باوکی ئازیزی کەمتر نەبوو، تووشی خەمۆکی و جۆرە نەخۆشییەکی دەروونی بوو کە پەنا بۆ خودا تاکوو ئەمڕۆکە لە وێنەیم نەدیوە و نەم‌بیستووە. ئەو لاوە لە خوداترسە سەردەمی منداڵی لە خزمەت باوکی ئازیزیدا خەتمی قورعان و حەدیسی کردبوو. دواتر ڕۆیشتە خزمەت شێخی تەوێڵەی پیرۆز بۆ فێربوونی سەرف و نەحوی دینی و دوای چەند ساڵێک شاگردی گەڕابوویەوە خزمەت باوکی ئازیزی و وێڕای یەکدی دەرەجەکانی ئیمان و پاکیان تێدەپەڕاند و خێری و بەرەکەتیان بۆ ناوچە دێنا.

هەر چەند منی مورید نابێ باس وخواستی سەروەرم و هەرشتێک کە لە ماڵی ئەو ڕووی داوە بگێڕمەوە، بەڵام بۆیە بۆتان باس دەکەم تا ئێوە بزانن ئیمتحانی ئیلاهی چەند سەخت و دژوارە.

ئەو چرای ماڵە پاش بێبەش بوون لە نازی دایکی، شەوان نەدەخەوت بەڵام بە ڕۆژ بە درێژاییی ڕۆژ لە ماڵی نەدەهاتە دەرێ و دەخەوت. زۆر سەیر و سەمەرە بوو ئەو نەخۆشییە. چەن وەختێک خودا بمانپارێزێ، ئەو نازدارە کە لە هێمنیدا وێنەی کەم بوو، بە دەنگی بەرز قاقای دەکێشا و خۆی بە هەموو کەسەوە دەلکاند. پەنا بۆ خودا، شەوانە لە ژوورەکەی خۆیدا قسەی لەگەڵ دار و دیوار دەکرد و دەیکوت ئێوە ناتوانن ئەو کەسانە ببینن کە لە لایەن دایکمەوە هاتوون بۆ لام. ئەو کوڕە بە ئیمان و لە خودانزیکە وای لێ هاتبوو کە قسە و باسی ماڵی پیرۆزی شێخی لە دەم ڕانەدەوەستا و نهێنیەکانی سەروەرمی بە دەم قاقاکێشانەوە دەدرکاند. پەنا بۆ خودا ئەو دەم من وام دەزانی شەیتان و نەفسی پیس ناتوانێ توخنی کەسانی وەک سەروەرم کەوێ بەڵام زانیم هەر کەس خۆی بدۆڕێنێ شەیتان زەفەری پێ دەبات.

ئەو نەخۆشییە پیس و نەگریسە کە تەنیا دەیتوانی ئیمتحانی ئیلاهی بێ، بەوەندە لە کوڵ شێخ‌زادەی نازدار نەبوەوەو تووشی گەلێ شتی تریشی کرد. پاشی چەند وەختێک لەو حاڵەتی شەیدابوونە، ئەو نازدارە چەند جارێک هەوڵی دا خۆی بکووژێ و دایم دەیکوت ((تا درەنگ نەبووە من دەبێ بچمەوە لای دایکم)). ئەم خەم و خەفەتەی ئەم جارە تووشی بوو بە ڕادەیەک قورس و گران بوو کە بە ئەمری سەروەرم ناچار بووین بە کوڵەکەی ماڵەوەی ببستینەوە. پەنا بۆ خودا ئەو نەخۆشییە وای لەو نازدارە کرد کە ئیتر چێژی لە قورعان نەدەبرد و زۆر بە کەمی بە لایدا دەچوو. تەنانەت چێشت و نانیشی نەدەخوارد و هەر دەکڕووزایەوە.

خودا ئاگاداری ئەو کەسانە بێت وا ترسی ئەو نەخۆشییە پیس و نەگریسە چووەتە دڵیانەوە بە هۆی قسەکانی من. حاڵەتەکانی ئەو نەخۆشییە وەکوو وەرزەکان چۆن بە دوای یەکدا دێن، ئاوا بە دوای یەکدا دەهاتن و هەر جارێ حاڵەتێک دڵ و دەروونی ئەو نازدارەی ئازار دەدا. چرای دیوەخانی دیین و ماریفەت، مانگی ئاسمانی تەریقەت، جەنابێ شێخ هەر چەندە دوعا و ڕێگای ئایینی دەزانی لەسەر ڕزگاری کوڕی تاقی کردەوە بەڵام هیچ سوودی نەبوو. ئەو نازدارە چاکتر نەبوو هیچ، خراپتریش بوو. بۆیە زانیمان ئەم نەخۆشییە نەگریسە چارەی تەنیا لای خودایه و بەس.

ڕەنگە نیوەتان ئەو ڕۆژەتان لەبیر بێ کە من و سەروەرم و ڕزگاری کوڕی هاتین و لەخوارەوەی ئاوایی، لە نزیک چۆمەکە ماڵێکمان دروست کڕد. دەبێ لەبیرتان بێ و سەرنجتان دابێ کە چۆن لەو ساڵەوە خێر و بەرەکەت ڕژاوەتە سەرتان و ئێرە ئاوەدانتر بووەتەوە. بەڵێ ئەوانە هەمووی لە سایەی وجوودی حەزرەتی شێخە لەم ئاوایییە. سەروەرم، ڕۆحم بە فیدای بێ، یەکەم ڕۆژ کە هاتینە ئێره فەرمووی:

_ خاڵۆ گیان لە ئێستاوە ئێمە ژیانێکی نهێنی ساز دەکەین و نە من شێخم و نە تۆیش مورید. ئێمە بەننا و شاگردێکی قوڕەکارین و هاتووین بۆ کار و ئیش. نابێ باسی ڕابردوو بکەی چونکە ئێرە وەک خۆمان نین.

بەڵێ ئاوا بوو کە ئێمە نیوەی ماڵ و مەنزڵی ئەم ئاوایییە‌مان  نوێژەن کردەوە و هەمووتان دەسخۆشیتان لێ دەکردین. هەر چەند سەروەرم تاکوو هاتن بۆ ئێرە لە کتێب و قەڵەم زیاتر دەستی بۆ هیچی تر نەبردبوو، بەڵام خۆتان دیتان کە چۆن وەستایەکی دەستڕەنگین بوو.

کەرامات و گەورەییی سەروەرم لێرەش کەمی نەکرد هیچ، بەڵکوو زیاتریشی کرد چونکە لە جاران زیاتر خەریکی قوڕعان و کتێب و حەدیس دەبوو. دەبێ ئەو ڕۆژەتان لەبیر بێ کە دەستەیەک قەرەج و جادووباز هاتنە نێوەڕاستی ئاوایی و کوتیان؛

_ ئێمە کارێک دەکەین ئەو تەلیسە جۆیە، دەنکە جۆکانی بێنە دەرێ و دەست بگرن هەڵپەڕن.

دواتر هەر چەندیان وێرد خوێند و جادوو کرد هیچ ڕووی نەدا. لە بیرتانە کوتیان:

_ ئەم ئاوایییە قودرەتێکی شەیتانی لێیە و ناهێڵێ ئێمە هیچ کارێک بکەیەن. ئەم ئاوایییە تەلیسم کراوە.

بەڵێ ئەو قودرەتە هی وجوودی پیرۆزی سەروەرم بوو کە نەیدەهێشت ئەو جندۆکانەی وا لە گەڵیان بوو، نزیک ئاوایی بکەونەوە.

ڕۆژی ڕەش پێرێ بوو کە سەروەرم ئەمری کرد شێخ زادەی کوڕی لە ماڵێ بێنمە دەرێ و لەگەڵمان بێتە سەر قوڕەکاری ماڵی ئەم میرزا کەریمە کە ئێستا لە پەنامە و هەموو ئەو ڕووداوانەی دواتری لێ کەوتەوە. ئەو ڕۆژە ئەو نازدارە لە حاڵەتی سەرخۆشی و شەیداییدا بوو بۆیە هەر پێدەکەنی و قسەی دەکرد.

میرزا کەریم خۆی دەزانێ لە کاتی دارەڕای سەرباندا بووین کە دارێک قوڵە و کورت هات. هەر چۆنمان لێک دەداوە نەدەگەیشتە ئەو سەر و کارەکە دەبوایە نیوەکارە بمابایە تا دارێکی تریان دێنا. سەربان پڕ بوو لە کرێکار و دۆست و ئاشنای میرزا کەریم. هەر لەو دەمەدا بوو کە ئەو نازدارە بە دەم پێکەنینەوە بانگی هەڵدا:

_ باوکە، ئاسنگەر دەتوانێ ئاسن درێژ کاتەوە، ئەی تۆ بۆ چی ئەو دارە درێژ ناکەیەوە، مەگەر تۆ شێخ قادری گەورە نی؟!

من کە هیچ، تەواوی ئەو کەسانەی لەوێ بوون و ئێستاش ڕەنگە هەر لێرە بن دیتیان کە سەروەرم حەزرەتی شێخ بە تووڕەیییەوە، پەنا بۆ خودا، فەرمووی:

_ تۆ تازە کوڕی من نی، چونکە ڕاز و نهێنی منت درکاند. کەوایە بڕۆ وێڵ بە وێڵ.

پەنا بۆ خودا. پەنا بۆ خودا. هەموومان بە چاوی خۆمان دیتمان ئەو نازدارە بوو بە کۆترێکی سپی و دای لە شەقەی باڵ و هەڵفەڕی. ئەو کەسانەی لەوێ بوون و من چوار پێنێجێکان لێرەش دەبینم ئەو ڕووداوەیان بە چاوی خۆیان دیت و باوەڕیان نەکرد پەنا بۆ خودا. نازانم کام لە ئێوە بوو کە خۆیدایە دەست شەیتان و دەنگۆی ئەوەی بڵاو کردەوە کە سەروەرم سێحرباز و جادووگەرە و دەبێ دەربکرێ لەم ئاوایییە. لەبیرتانە چۆن دۆینێ شەو هاتن ماڵ و مەنزڵی ئەو خۆشەویستەی خوداتان ئاور دا؟

واتان دەزانی سەروەرم بەوانە لە بەین دەچێ!؟ پەنا بۆ خودا منیش کە لەگەڵی بووم نەمزانی چۆن غەیب بوو.

تۆ بڵێی تێکەڵی گڕی ئاورەکە نەبوو بێ و ڕۆیشتبێ جەنابی؛ میرزا کەریم؟!

یان بڵێی لەبەر ئەوەی من دووباره لەگەڵی دەربەدەر نەبم غەیب بوو بێ؟!

 تۆ بڵێی نەچووبێ بۆ لای ڕزگاری کوڕی، جەنابی کوێخا؟!

 من دەڵێم ئەگەر دوای چەند ساڵی تڕ بیستتان وەستا قادرێکی دەستڕەنگین لە فڵان ئاوایی هەیە زوو بچن بیهێنەوە با ئێوەش تووشی بەڵا نەبن جەنابی ئاغا.

‌

The post سەیی وێڵە appeared first on ژنەفتن.

ئەوە بەهارێکە لە من سەر بە زستانە…”  

 ((سەیدەوان))

بەرەبەیانی ئەو شەوەی سیاوان بە خێراییەکی زۆر سەیر خۆی بە ژوورێدا کرد و لەسەر قەنەفە خۆڵەمێشییەکەی قەراغ دیواری چێشتخانەکە دانیشت و دەستی کرد بە گریان، من و دلۆڤان خەریکی حەلکردنی جەدوەل بووین، مۆبایلەکەی ئازاد زەنگی خوارد و لە خەو ڕایچەڵەکاندین.

بە هۆی ئەو تەلەفوونەوە دڵەکوتەیەکی زۆر ناخۆش تا نیوەڕۆش لە کۆڵم نەبوەوە. ئازاد بە چاوی خەواڵووەوە مۆبایلەکەی نا بە گوێیەوە  و دەنگێکی پیاوانەی تیژ و ناخۆش لەوبەرەوە کوتی؛

((-بابە بابە، هەستە خۆت سازکە بە ڕێگاوەم دێمەوە و دەچین بۆ ڕاو. بەرتیلێکی چاکم داوە بەو نگابانەی بەیان تا ئەمڕۆ ڕێمان بدات ڕاو بکەین. کەمێکی دیکە دێمەوە. کاکم و ئەوانیش سازکە، زۆرم حەز لە ڕاوە.))

خەومان لێ نەکەوتەوە. ئازاد جگەرەیەکی لەو بوولێڵە داگیرساند و بە دەم مژ لێدانەوە دەستی کرد بە خۆ هەڵکڕاندن.

((- دوای ئەو هەمووە بگرە و بەردەیە بە هیوای دەست بۆ تاپڕەکەت بەریەوە؟!))

مژێکی توندی لە جگەرەکەی دا و لەنێو ژێرپیاڵەکەی قەراغ خۆیدا کوژاندییەوە. دەستێکی بە ڕیشیدا هێنا و بەو دەنگە گڕ و ناخۆشی کوتی؛

((- نازانم، دڵم پێوە نییە بەڵام پێم خۆش نییە سیاوان لێم زیز بێ. هەرچەند خۆشت دەزانی من بێ ڕاو ناژیم و ناتوانم نەچم.))

هیچم نەکوت. هەستام قەسریە ڕەشە گوڵ سوورەکەم لەبەر کرد و ویستم لە ژوورەکە بچمە دەرێ کە بە هێواشی کوتی؛

((- تاپڕەکەی خۆم نابەم. هەر لەگەڵیان دەچم. ئەم جارە بمگرن دەبێ بچمە زیندان و جەریمە جواب ناداتەوە.))

بۆ ساتێک ڕوخساری سەیاوانم دوای چوار مانگ دووری لەبەر چاوم وێنا کرد و ئاوڕێکم بۆ لای ئازاد داوە کە هێشتا لەنێو جێگاکەدا دانیشتبوو. چووم تەلەفۆنم بۆ کاویان کرد و باسەکەم بۆ گێڕاوە. دواتر چووم کاوانم لە ژوورەکەی هەستاند.

جلەکانی سیاوان شەڵاڵی خوێن بوو. سیاوان دەلەرزی و لەبەر خۆیەوە وڕینەی دەکرد و من و دلۆڤانه دایک مردووەکە خۆمان دەڕنی و دەگریاین. ببووە شیوەن و شەپۆڕانێکی بێکۆتایی. دڵۆڤان دەستی بە قژە درێژ و خاوەکەی سیاواندا دێنا وا چەند دڵۆپێک خوێنی پێوە ویشک هەڵاتبوو.

*****

هەستێکی خۆشم هەبوو کە دەستیان دەخستە نێو قژمەوە. لەبەر دەستم دەکەوتن و هەڵدەستانەوە. دەتکوت لاشەیان ئێسکی تێدا نییە! دەگریان و وەک دێڵە سەگێک دەیانقرووسکاند. تۆ بڵێی خەون نەبێ؟! بەشکەم خەون بێ و لە خەو ڕاچەڵەکێم. دیسان لە زانکۆ بێمەوە و دوو لوولە نازدارەکەم هەڵگرم و بەرەو ماڵ ببمەوە. دیسان بە پژۆ ڕەشەکەی باوکم بڕۆین و قاوەڵتوون لە نێوقەدی بەیان، لە بن دار گۆیژەکە بخۆین و من هەر لەو خەیاڵەدا بم؛ ئاخ چەنێک خۆشە لێرە ماڵێک چێ کەی و بیکەیە هاوینەهەوار. دیسان باوکم لەوێ دەنگ هەڵبڕێ و یەک دوو هەوا بڵێ و لەبەر خۆیەوە زوو زوو بڵێ؛ پیر بووم پیر. دواتر کاوان بە پێکەنینەوە بڵێ؛ نا ماڵتە هەر دەنگت ناخۆشە و ئا.

دایکم و دلۆڤان خۆیان دەڕنن و خەریکی گریانێکی بێ بڕانەوەن. دەڵێی من مردووم و ئەوان لەسەر مەیتەکەم شیوەن و شەپۆڕانیانە. تۆ بڵێی مەست نەبم!؟ تۆ بڵێی بەڕاست نەمردبێتم؟!

هەست دەکەم قەنەفەکە خەریکە هەڵمدەلووشێ. دەستم بە هیچ کوێوە بەند نابێ. دەست دەخەمە سەرشانی دلۆڤان وا وەک دایکێکی کۆرپە مردوو هەنیسک دەدا. هەنیسک دەدا و هەنیسک دەدا. نایبڕێتەوە.

 دایکم بە دەم خۆڕنینەوە زوو زوو دەپرسێ؛ ((ئەم خوێنە… ئەم خوێنە چییە ڕۆڵە!؟)) هەنیسک دەدا و ئاوی لووتی هەڵدەلووشێ و دیسان دەپرسێ؛ ((کوان! باوکت کوا؟ کوڕەکان… کاویان و کاوان کوان؟)). دەگرین و دایکم سینگ دەکوتێ. چاویان سووراوێکی چڕ دەڕژێنێ. پڕ به ژوورەکە هاوار دەکەم نااااااازانم، نااااااااااااااااازانم. دلۆڤان لەبەر دەستم چۆکی دەشکێ و بەلادا دەکەوێ. بە ژوورەکەدا درێژ دەکەوێ و بێ بڕانەوە هەنیسک دەدا. دەنگی دلۆڤان وەک نووزەیەکی دوور دێته گوێم وا دەڵێ؛ ((کاکە… کاکه…))

کوتم: کاکە وا مەکە. دڵم مەشکێنە. دەزانی چەندەم بێریوان خۆش دەوێ. ئەو کچە ئەوینداری منە. با برایەتیمان نەشێوێ. با نەبێتە دوژمنی. لێگەڕێ.

قاقایەکی درێژی بێ بڕانەوەی کێشا، وەک بەنی کەڵافێکی گەورەی سوور. دەستی هەڵێنا و یەک دووجار لەسەر ڕانی دا و دواتر کوتی:

((- عیشقی چی و تەڕەماشی چی! لە باتی تۆ خەریکی بی من خەریکی دەبم. بابم کتوویەتی بیخوازم و من بێ قسەیی باوکم ناکەم.))

هەستم کرد دەستێک ئاوقای قژم بووە و خەریکە دەیلاوێنێ. هەستێکی خۆش بوو. چاوم کردەوە و بە گریانەوە کوتم؛ بێریوان… بێریوان… چاوجوان…

دایکم دەگریا و فرمێسکی وەک خۆڕڕەمە باران دەهاتە خوارێ. دەگریا و دەڵاڵاوە. خۆی دەڕنی. بێزم لێی هەڵدەستا. دەنگی گریان و هەنیسک دان تەواوی نایەت. زوو زوو دەیکوت؛ ((کوان؟! بۆ دیار نین؟! چییان لێ هاتووە؟!)). قەنەفەکە وەک جاران نەبوو. دەتکوت لە بەرد و بزمار پڕ کڕاوەتەوە. بە قەد دیوارەکەی ڕووبەڕوومەوە وێنەیەکی باوکم تاپڕ بەدەست هەڵواسرابوو. چاوە زیتە قاوەییەکانی لەو وێنەیەدا دەدرەوشانەوە. تازە ڕیشی شەش تیغ کردبوو. شوێنی هەڵقرچانەکەی گۆشەی ڕاستی لێوی سەرەوەی هەر مابوو. دەتکوت بووەتە کۆتەڵ. کۆتەڵێک کە ئاور نەدراوە و گەیشتووەتە سەر ئەم دیوارە.

((- بابە بۆ تاپڕەکەت نەهێناوە!؟))

لە پێشەوە دەڕۆیشت. بەسەر بەردەکاندا بازی دەدا. ڕاوەستا و ئاوڕی داوە. دەستێکی بە سمێڵیدا هێنا و کوتی؛ ((- ئەو دوو لوولانەی تۆ و کاوان تەواوە. کارمان ڕێ دەخا.))

هەورێکی ڕەش وەک شەهێنێکی تیژباڵ هات و خۆی گەیاندە سەرمان و چەند جارێک نەڕاندی. کزەبایەکی سارد هەڵیکرد. دەستم بە قۆنداغی تفەنگەکەوە سەرێ و خوارێم پێ دەکرد. هەستێکی خۆشم هەبوو. دوو بە دوو دەڕۆیشتین. من و کاویان بە لایەکدا و باوکم و کاوان بە لایەکدا. مەیان زەردمان تێپەڕاند بەرەو کونە چالەکە. تنۆک تنۆک باران دەباری و جەستەم تەزوویەکی ساردی پێدا دەگەڕا. دەنگی گریانێکی تێکڵاو بە پاڕانەوە هاتە گوێم.

دەستێکی نەرم و نیان تەکانی دەدام. دەتکوت لانکەم. جیڕە جیڕی قەنەفەکە تەواویی هەر نەبوو. زوو زوو تفم قوت دەدا. پرسیارێک پەیتا پەیتا لەنێو مێشکمدا دەخولایەوە. ئامانی لێ بڕیبووم. ((کوان؟ هااااا؟ بۆ دیار نین! چییان بەسەر هاتووە؟!)). لەبەر خۆمەوە دەمکوت؛ دێنەوە، دێنەوە. بە ئەسپایی دەمکوت، زۆر بە ئەسپایی. دەنگی هەنیسک دان بڕانەوەی نەبوو. لەم ژوورەدا وەک شاڵاوێک دەهات و هەموو شتێکی لەگەڵ خۆی دەبرد.

لەسەر لێواری گابەردێک کوتم؛ ((- لەبیرتە کوتم لێی گەڕێ؟ کوتم دڵم مەشکێنە!؟ لە بیرتە قاقات دەکێشا… لە بیرتە…))

لەبەر ڕەهێڵەی باران هیچ کوێم نەدەدی. وەک قەمچی لە هەر چوار لاوە دەیکوتام. گوێم ئاخنرابوو. جەستەم دەلەرزی. دڵم له سنگمدا وەختابوو بخنکێ. بۆ ساتێک چاوم قووچاند و پاڵم پێوە نا. بە دەنگی تەپەکەی چاوەکانم کردەوە. خۆشم نازانم ئەو هەستە ترس بوو یان خۆشی وا وەک خوێن بە دەمارەکانمدا دەگەڕا. دەلەرزیم. خووسابووم. تفەنگەکەم لەسەر شانی چەپ هەڵگرت و خستمە سەر شانی ڕاستم. لە گابەردەکەوە ڕوانیمە نێو دۆڵەکە. قووڵ و تەنگەبەر بوو. پەشۆکابووم. باران بێوچان دەیکوتام. لەبەر خۆمەوە وڕینەم دەکرد و دەمکوت؛ خودا تۆبەکارانی خۆش دەوێ… خودا تۆبە… .

دەنگی گریانێکی ناخۆش لە قووڵایی ئەو دۆڵەوە دەهاتە سەرێ و وەک دارکونکەرەیەک دندووکی لە مێشکم دەدا. دایکم بەو دەستە بێ ئۆقرانەی، زوو زوو قامکی بە شاشەی مۆبایلەکەیەوە دەنا و پەیتا پەیتا دەیکوت؛ ((بۆ جواب نادەنەوە بۆ! بۆ هەڵیناگرن!؟ چییان لێ هاتووە؟! دە قسە بکە کوڕم!))

ڕوومەتی دایکم چەند دڵۆپێک خوێنی بەسەرەوە قەتیس مابوو. دەتکوت ئارەقەی دەرەوەی شووشە ویسکی یەکی ساردە. دلۆڤان بەرەوڕووم دۆش دامابوو. سەری شۆڕ کردبووە نێوگەڵی و لە بنەوە هەر هەنیسکی دەدا. جیڕەجیڕی قەنەفەکە بە ئەسپایی هەر خۆی دەخزاندە نێو گوێمەوە. تازە هەستم بە تەڕایی بن خۆم کرد. دایکم دەستێکی بە ڕوومەتم دا هێناو کوتی: ((ڕۆڵە گیان، کوڕم، دەی کوڕم، پێم بڵێ… ئەوانی تر کوان، وەختایە دڵم بتۆقێ… ها کوڕم… بابت، کاوان، کاویان…))

((- کاویان بۆ دیار نییە، سیاوان؟!))

((-دێ. دێ. ڕەنگە چووە میز بکات لەو پشت و پەنایە. خۆی دێ.))

تاوە بارانەکە خۆشی کردبووەوە. لە بن ئەشکەوتە چکۆڵەکەی کونە چالەکە یەکترمان گرتەوەو دواتر ڕووەو لووتکە چووین. شنە بایەکی خۆش بۆنی نمێکی خۆشتری دێنا نێو مێشک و دەماخم. دەڕۆیشتین. باوکم لە پێشەوە دەڕۆیشت و من و کاوان بە دوایدا.

((- دا ڕۆڵە گیان تەقەیەک بکە بزانین خشەیەک، دەنگێک، جووڵەیەک ناکەن لە شوێنێکەوە.))

کاوان تەقەی کرد و لە یەک دوو لاوە خرمەی بەرد کەوتنە خوارێ هاتە گوێ. بەرەو سەرتر چووین. زۆرمان نەمابوو بۆ لووتکە. بڕێک لە یەکتڕ دابڕاین. هەر یەک لە لایەکەوە دەگەڕاین. بێدەنگیەکی سامناک دەوری تەنی بووین. دەخولاینەوە. چاوم لە باوکم بوو کە بێوچان دەڕۆیشت. هیچ لەوە نەدەچوو پیر بووبێ. هەستم بە نووزەی ژنێک کرد و دەستێک یەخەی گڕتم. دیسانەوە هەر ئەو پرسیارانەی کە وڵامی هەموویان، نازانمە.

 ((کوان کوڕم. ئەو خوێنە چییە ڕۆڵە. بۆ زمانت لە گۆ چووە، ها؟))

چاوەکانی دایکم وەک ئەستێرە بریسکه بریسکیان بوو. ئۆقرەی نەدەگرت. پەیتا پەیتا مۆبایلەکەی بە گوێیەوە دەنا و هیچ وڵامێک نەبوو. دلۆڤان وەک قوربانییەک لە بەر پێمدا گڕمۆڵە ببوو. دەگریا.

 بێریوان… بێریوان بڵێی لە کوێ بێ؟! بڵێی ئێستا خەریکی چی بێ!

لە یەکتر دوور کەوتبووینەوە. سێ پیاو و دوو تفەنگ. لەسەر گابەردێکی نووک تیژەوە ڕوانیمە چواردەورم. هەستم بە جووڵەیەک کرد لە نزیک خۆمەوە. دیتم. بەسەر یەک دوو بەرددا بازی دا. خۆم داگرت. تفەنگەکەم هێنا خوارێ. بڕێک قوتەقوتی کرد. تووکە خاوەکەی بەو شنەبایە دەکەوتە کەروێشکه سەما. خۆم داگرت و بە ئەسپایی لێی نزیک بوومەوە. سەری داخستبوو دەلەوەڕی. شاخەکانی تازە هاتبووە سەرێ. زۆرم لێ نزیک نەبوو، بەڵام دەمپێکا. سیلەم لێگڕت و بە خێرایی پلەپیتکەم داگرت.

تەواوی کوێستان دەنگی داوە. بابم لە دوورەوە قوولاندی. چەند خشەیەک لەملاو لەولاوه هاتە گوێم و کەڵەکێوی نەمابوو. نەمپێکا؟ بە هەڵاتن گەیشتمە ئەو شوێنەی لەوێ بوو. خوێن ڕژابووه سەر عەرز، بەڵام هیچ بوونەوەرێک نەمابوو. شوێن خوێنەکەیم بەرەو لووتکە گرت و هەرام لە باوکم کرد کە لەو سەرەوە پاشاوەڵی بداتەوە. شوێنی خوێنەکەم گرت و جوومە سەرێ. پاش کەمێک چوونە سەرێ لە پشت بەردێک هەستم بە جووڵەیەک کرد. قژێکی خاو لە پشت بەردێک دەشنایەوە. مڕە مڕێکی خێرا دەهاتە گوێم. تفەنگەکەم هێنا سەرێ و دیسان سیلەم گرت. چاوێکم قووچاند و پاش چەند ساتێک تەقەم کرد. نەمپێکا؟

تەقەیەک هات و دایکم بە هەڵەداوان خۆی گەیاندە لای دلۆڤان وا دیسان لە نێوەڕاستی ژوورەکە بوورایەوە و بەسەر ئەو گۆڤارەدا کەوت وا لەوێ فڕێ درابوو. دایکم یەک دوو جاری ڕۆڕۆ کرد و هێزی نەما درێژەی پێ بدات. چوو پەرداخێکی ئاو هێنا. تا هاتەوە هەستام و بێ ئەوەی بزانم بۆ، ڕووم له دایکم کرد و کوتم؛ دەچم بۆ لای بێریوان.

*****

ئەو شەوەی سیاوان ڕۆیشتە دەرێ و کوتی دەچم بۆ لای بێریوان، ناچار تەلەفۆونم بۆ پۆلیس کرد. دلۆڤان لە کۆشمدا کەوتبوو. چاوەکانم وشکاوی هاتبوو. دونیا بە دەورمدا دەسووڕایەوە. پێلووەکانم بێ ئیختیار دەجووڵانەوە. وێنەی ئازاد و کوڕەکان بە بەرچاومدا دەهاتن و دەڕۆیشتن. ئازادم دەدی بە کراسێکی سپی و پاتۆڵێکی خاکی قژە درێژەکەی دەشنێتەوە. ڕوخساری شێواو بوو. چاوه زیتەکانی کز ببوو. دەموچاوی هەموو خوێن بوو. کوڕەکانش بە دوایدا دەهاتن. کە وە ئاگا هاتمەوە ماڵێ پڕبوو لە پۆلیس و خەڵک.

چەند ڕۆژی پێ چوو تا مەیتی ئەو سێ نازدارەمان لە بەیان هێناوە. مار و مێروو نیوەی لەشی مەیتەکانی خواردبوو. فڕۆکەیەک هات و مەیتی کاویانی لەو دۆڵە تەنگەبەرە کێشا سەرێ. ئازاد نیوەی سەری تەقیبوو.  شوێنی فیشەکی پێوە دیار بوو. سیاوان تا ماوەیەکی زۆر قسەی نەدەکرد. زمانی نەدەسووڕا. لە کونجێکی دەڕوانی و چاوەکانی نەدەترووکاند. زۆر جاریش بە دەوری خۆیدا دەخولایەوە و وڕینەی دەکرد. ئەو شەوەی چوو بوو بۆ لای بێریوان، پێی کوتبوو: کاوان دیبووی تەقەم لە باوکم کردووە و لە حەیبەتانا بە هەڵەداوان بازی دابوو کەچی دەکەوێ و تل لەسەر تل دەڕوات و جەستەی دەبێتە سەد کوت.

دلۆڤانی داماو تا ماوەیەک دەتکوت ڕۆحی لە بەردا نەماوە. وەک کافوور سپی سپی هەڵگەڕابوو. شەوانە لە خەو ڕادەچەڵەکی و دەیقیژاند. ساڵی نەخایەند ئەویش مرد. خۆم مامەوە بۆ…

The post سیاوان appeared first on ژنەفتن.

جێسی بە وەڕە وەڕ وە پێشیان کەوت و هاتە پشت دەرگای ژوورەکە. لێی ناکەمەوە با ئەو پیس و چەپەڵانە نەزانن کە لە ماڵم. جێسی پاش کەمێک وەڕە وەڕ بێدەنگ دەبێ. جگەرەکەم بە تف خامۆش دەکەم و ئەو لەتەی ماوە دەیخەمەوە نێو قدووەکەی. جگەرەشم نەماوە دەبێ بکڕم. ئەها تەپەی پێیان زۆرتر بوو. ئۆخەی وا دیارە باوەڕیان کردووە لە ماڵ نیم. ئاخ دەنگی تەلەڤزیۆنەکەم دێ. بە هێواشی دەچم دەنگەکەی کەم دەکەمەوە و دەگەڕێمەوە پشت دەرگای ژوورەکە.

لە کونی دەرگاکەوە چاو لە کاریدۆڕەکە دەکەم و ئەو تابڵۆیەم دێتە بەرچاو کە لەسەر دەرگای ماڵەکەی ڕووبەڕووم هەڵواسراوە و تەپ‌وتۆز و داوی جاوجاڵۆکە ناهێڵێ ڕووخساری ئەو پیاوە ببینم وا چاو لە ژوورەکەی من دەکات. ئەوە دەنگیان دێ.

– شکوور وا دیارە لە ماڵ نییە. من نابێ ئەو قسەیەش بکەم بەڵام ئەگە لە ماڵ بوایە ئێستا دەهات و وەک چەتە پێشی پێ دەگرتین.

شاشا ئەو قەحبەی لە حەیس کەوتووە. سەدجارم پێ‌کتووە ئەو ژوورە ژووری یارەکەمە. ژووری دڵدارەکەمە. دیاریم کردووە. نا نا خۆم دیاریم نەکردووە، بۆم دیاری کراوە. لە خەونێکی خۆش و پیرۆزدا بۆم دیاری کرا. ڕاست ئەو ژوورە بوو کە نوورەکە تێیدا خامۆش کرا. دادەی بزانم ئەوی دیکە کێیە لەگەڵ ئەو دێڵە. کوڕێکی کز و پیسی قژ فشە. لەو کونەوە جوان دیار نییە بەڵام پێما چاویشی زەقە. نازانم. با تەواو بێتە نێو ڕووناکاییەکە لێم مەعلووم دەبێ ئەو مەیموونە پیرە ئەمجار کێی هێناوە. ئەها دمی کردەوە.

– تۆ هەر وەکوو کوڕی خۆم وای. من نابێ ئەو قسەیەش بکەم بەڵام قەت بە قسەی کەس نەکەی و ئەم ژوورە چۆڵ نەکەی. ئێرە پێش تۆ هەرکەس تێیدا ژیاوە بووە بە ناودار. قازی و دکتوور و… زۆری لێ هەڵکەوتووە.

هەی شیڕەی دێ. تەڕەماشی لێ هەڵکەوتووە. سەرم دەکشێنمەوە و چاوم هەڵدەگڵۆفم. دیسان سەر بە درگاکەوە دەنێمەوە. ئەوە عەجایب ڕیش و سمێڵی هەڵگرتووە! تا دوو ڕۆژ لەوە پێش سمێڵی لە دوورەوە دیار بوو. حەتمەنه حەمامیشی کردووە. تۆ بلێی ئەمجار بۆنی ئارەقەی لێ نەیەت!؟ ئەو کوڕە چاوی ڕەنگاوڕەنگ دەنوێنێ. بەڵام تەواو بۆم مەعلووم نابێ چ ڕەنگه. ئەو جانتایە چییە پێیەتی!؟ ڕاوەست بچمە دواوە نەوەک بمبینن. ئەرێ با جلێک لەبەر کەم. نا نا بۆچیەتی لێیگەڕێ. ئەرێ چەن ڕۆژە نەچوومەتە دەرێ!؟ ئەی چەن ڕۆژە حەمامم نەکردووە وا ئاوا بۆنم دێ!؟ با جارێ بچم ماچێکی لێ بستێنم. ئەرێ لە کام دیوم شاردووەتەوە!؟ ئەها لە چێشتخانەکەیە. ئەرێ لەنێو کۆمێدەکەم شاردووەتەوە. ئەلان دەچم ڕای دەمووسم و تێر تێر لە باوەشی دەگرم.

کە دەگەڕێمەوە پشت دەرگاکەو لەو کونەوە چاو لە کالیدۆڕەکە دەکەم ئەو دێڵ و کوڕە دەبینم کە وەک کەر و جاشک بەدوای یەکدا دەچنه خوارێ. دەزانم ئەو قەحبەیە لە ژوورێ ئەو دەستەی وا پڕ بوو لە بازنە و تەک‌پۆش، ناویەتە کەلەکەی و پێی کتووە:

– کوڕی خۆم. هەرچەند من نابێ ئەم قسەیەش بکەم بەڵام هەر کەس هاتووەتە ئەم ژوورە کرێی دوو مانگم پێشتر لێ وەرگرتووە، بەڵام قەیناکە تۆ هی مانگێکم دەیە. ئەو ژوورەش مستەڕاح و حەمامی تێدایە. تۆ…

ئەو شەوە تا ئەو جێگایەی وەبیرم بێ هۆشم لەسەر خۆم بوو. کە خەوتم، نازانم چ ڕۆژ و چ مانگێک بوو! لە شیرین خەودا بووم لەپڕدا ڕووناکاییەکی زۆر کە شێوەی مرۆڤێکی زۆر جوان بوو هاتە پێش چاوم و دوای چەن ساتێک گووم بوو. کە هەستام و لە پەنجەرەکەی ژوورەکەمەوە چاوم لە شار کرد، ئەو ڕووناکاییە لە گۆشەیەکی شار بە حەواوە مۆلەق مابوو. هاتمە دەرێ و لە شوێن ئەو ڕووناکاییە گەڕام و گەڕام، هەر گەڕام و هەر گەڕام. شارێکی چۆڵ و خۆفناک. پاش خولەخولێکی زۆر ئەو ڕووناکاییەم لەنێو ژوورێکی ئەم ماڵە کاول بووەدا دیتەوە. لەگەڵکوو لەخەو ڕاپەڕیم بانگی بەیانی تەواوی شاری پڕ کردبوو. دوای ئەو شەوە چەن شەوی تر لە کاتی بانگی بەیانی دا هەر ئەو نوورە هاتەوە خەونم و هەمووکەس دەیکوت ئەو خەونە وەدی دێ. بەڵام نەمدەزانی ئەو یارە گەمژەیەی من دێتە ماڵی ئەم پیرەژنە مەیموونە کە بیست ساڵ دەبێ لەم کاول بووە زیاتر هیچ کوێی نەدیوە و شەو و ڕۆژ شۆرباوی گێزەر و کەرەوس دەخوات.

ئەرێ جێسی چی لێ هات؟ بۆ دەنگی نییە؟ بچم بیهێنمەوە!؟ نا نا کێ تاقەتی هەیە جل لەبەر کات! ئەی خۆزگە بەشەر وەک باوە ئادەم و دایە حەوا هەر بە ڕووتی گەڕابایەت. جا ئەودەم بازاڕم خۆش دەبوو. هەموو کەس پێیان دەکوتم، وەی ڕەحمەت لە بابت بۆ تاتۆکانت. سەرم قورس بووە. ئێشێکی سەخت تەوقی سەرم دەشێلێ و تەواوی کەلەسەرم پێوەی دێشێ. دەمهەوێ لەتە جگەرەکەم هەڵکەم، بەڵام وەبیرم دێتەوە لەکاتی وادا جگەرە ئارامم ناکاتەوە. دەبێ زیاتر سەرخۆش بم.

بەنێو ژوورەکەدا دێم و دەچم. ئێشی سەرم خەریکە هێمن دەبێ. لەئاوێنەکەدا چاوم بەخۆم دەکەوێ. هەست دەکەم ڕەنگی چاوەکانم گۆڕدراوە. دەڵێم ئەو ددانە تەڵایانەم دەر بێنم و بیفرۆشم. لووتیشم کە نەماوە. ئەوە چیە لەپشت سەرم کە بە دیوارەکەوە هەڵگەڕاوە؟ ئەوە چ جانەوەرێکە چوار دەست و یەک لاقی هەیە!؟ شتی وام تا ئێستا نەدیوە. لەگەڵکوو ئاوڕ دەدەمەوە، نەماوە. دووبارە چاو لە ئاوێنەکە دەکەم و ئەمجار دەستەکانی دەجوولێ. بە هێواشی ئاوڕ دەدەمەوە. لەگەڵکوو ئاوڕم داوە دوو تفی لێ دەکەم و یەک بەخۆم هەڵدێمە ژووری خەوەکەم.

دەزانم. ئەو مەیموونە پیرە دەستی بۆ لای ژوورەکەی من ڕاکێشاوە و بە قامک گوێی گرتووە و بەو هەتیوە قژفشەی کتوە، گوێی مەدەیە. ئەو کوڕە چاو زەقەش هەر سەری بۆ ڕاوەشاندووە و بەڵێی بۆ کردووه. ڕەنگە هێستا دیوارەکەی حەمامی نەدیوە کە هەموو جارێ لەسەری دەنووسم، ئێرە بە خوێن کڕدراوە و بە خوێن چۆڵ دەکرێ.

* * *

باوەکوو من نابێ ئەو قسەیە بکەم، بەڵام سێ مانگ زیاترە بەهۆی بوونی ئەو خانمە لەم ماڵەدا ئەو ژوورە چۆڵە و بە کرێ نەڕۆیشتووە. ڕەنگە ئاوا بڕواتە پێشێ تازە قەت بە کرێ نەچێتەوە. هەر چەندی فکر لێ دەکەمەوە نازانم لە چ ڕێگایەکەوە ئەو خانمە و سەگەکەی_ لە بیرم نییه، نێوی جێسیە پێما_ لە کوڵ خۆم کەمەوە. ڕاوەستن با بچم دەفتەری حیسابی ساڵانەکەم بێنم تا بزانم ئەگەر ئەم ساڵ بە کرێ نەچێ چەندم زەرەر لێ دەکەوێ.

لە دیوی خەوەکەم هەڵدەستم و دەچمە ژووری میوانەکان. چاوێک لەو مۆبڵ و کورسییانە دەکەم کە بە چوارگۆشەی ژوورەکەدا ڕیزم کردوون. دەستێک بەسەر مۆبڵەکاندا دەکێشم. ئەی خودایە دیسان تۆزیان لەسەر نیشتووە. هەرچەند نابێ ئەم قسەیە بکەم بەڵام ئەم بەیانییه بە گیان و دڵ هەموویانم سڕی. ئەها وابزانم پەنجەرەکان دیسان کەلێنیان تێ بووە و تەپ‌وتۆز لەوێڕا دێتە ژوور. ئەرێ دەبێ هەر وابێ. چەند ساڵە هەر خەڵک پێم دەڵێن ئەو پەنجەرانە بگۆڕم و منیش هەر چەندی فکر لێ دەکەمەوە خەرجی زۆرە و پێویست نییە. قەیناکە ئەمجارەش وەک جارەکانی پێشوو چەسپ لە کەلێنەکان دەکەم و پڕیان دەکەمەوە. جارێ خودا گەورەیە.

دەچم دەسماڵێک دێنم و تەواوی مۆبڵ و کورسییەکان بە وردی دەسڕم و خاوێنیان دەکەمەوە. سەیرە ئەو هەمووە کار و جووڵەجووڵە دەکەم بەڵام ورگم هەر زەلامە و کێشم، بەیەک مسقاڵش نایەته خوارێ. کەچی ئەو خانمەی سەرێ قەت لە ژوورەکەشی نایەتە دەرێ و قەد و باڵایەکی شمشاڵ ئاسای هەیە و ڕۆژ لەگەڵ ڕۆژ باریکتر و کزتر دەبێ. ئەی خودایە دەڵێی ئەو تابڵۆیەی ئاوات، یەک دوو سانتی مەتر جووڵاوە. ڕاوەست ئێستا چاکی دەکەم.

هەرچەند من نابێ ئەو قسەیە بگێڕمەوە بەڵام، ئەو بەیانییە زووەی کە هات و بەتوندی لە دەرگای دا لە بیرمە. پێموابێ سێ شەممەش بوو. کە دەرگام کردەوە، یەک ڕاست خۆی بە سەر لاقمدا دا و بە پاڕانەوەوە کوتی:

– لەبەر دەست و لاقت مرم دادە. دەستەشکاوم نەکەی و نەمگەڕێنیەوە. ژوورێکم دەوێ و هەرچەندی بڵێی دەتدەمێ.

بە خۆشی دەستم برد هەڵمستاندەوە و چاوێکم لێ کرد. گیانی بۆنێکی سەیری لێ دەهات. زوو دەستم کشاندەوە. کچێکی تازە پێگەیشتووی شیک و چاو برۆ ڕەش. هەوەڵ جار کوتم نایدەم بە کچێکی تەنیا، بەڵام دوایی بیرم کردەوە هەر ئەو چاکترە. هەم تەنیایە و کەمتر دار و دیواری ژوورەکە خراپ و چڵکن دەکات و هەم بۆ من دەبێتە هاودەمێک. بەڵام نەمدەزانی ئاوا جێگا خۆش دەکات و ناڕوات. خەتای خۆم بوو. ئەگەر ئەو ژوورەم پێ‌نەفرۆشتبایە و بەکرێ پێم‌بدایەت ئاوام لێ بەسەر نەدەهات. خەتای خۆم بوو.

دادەی وابزانم زۆرم بۆ لای ڕاست هێناوە. با بچم لە دوورەوە چاوی لێ بکەم. لەبەر ئێشی چۆکەکانم بە هێواشی دەڕۆمە نێوەڕاستی ژوورەکە. وا بزانم ڕێک ڕێکە. نا نا. دەبێ تۆزێک بیبەم بۆ لای چەپ. ئەی خودایه دیسان خوار هات. دەبێ ڕاستی کەمەوە. من نابێ ئەو قسانە بکەم بەڵام خەڵک زۆر پێم دەڵێن بۆ مێرد ناکەیەوە؟ جارجار فکر دەکەمەوە خراپ ناڵێن، بەڵام دواتر دەڵێم نان‌خۆرێکی دیکە بێنم چی لێ بکەم؟ لەم تەمەنەدا خۆ من تازە منداڵم نابێ. هەر تەنیا بم چاکترە. خەرج و نانێکی کەمتر.

ئەوەتا ئەوەش دەفتەرەکە. یادی بەخێر ئەو دەفتەرە هی دەورانی فەرمانبەری ئاوات لە بانکە. هەموو جارێ دەمکوت خۆڕاییە بیهێنەوە بۆ ماڵێ. خودا گەورەیە، ڕەنگە ئێمەش منداڵمان ببێ. ئەی خودایە ئەوەش هەر تۆز و خۆڵی لەسەرە. باشە ئەو تەپوتۆزە لەنێو ئەو هەمووە کونوکەلێنەدا چۆن گەیشتووەتە ئێرە! دەبێ ئەوەش جوان جوان بسڕم.

دوو مانگی یەکەمی ساڵ لەیلا خانم و مێردەکەی تێدابوو کە ئەو خانمە و سەگەکەی هێندەیان شەڕ پێ‌فرۆشتن تا ئاخری ڕۆیشتن. لەو دەمەوە سێ مانگ دەبێ کەس نەهاتووە. ئەگەر ئەو حەوت مانگەی تریش کەس نەیەت، بێ کرێی ئەو دوو مانگه، ڕێک بەقەد مواجبی خانەنشینی خۆم و بیمەی ئاوات زەرەر دەکەم. نا دەبێ کەسێک پەیدا کەم. جارێ ڕاوەست با ئەو دەفتەرە خاوێن کەمەوە. ئەمڕۆ تازە هیچ، بەیانی دەچمە بونگا و پێیان ڕادەگەیەنم ژوورێکم بۆ کرێ هەیە. بەڵکو ئەوان کارێکم بۆ بکەن و پێش ئەو زەرەرە گەورەیەم بۆ بگرن. ئاوا نابێ.

دەستم لەسەر چۆکم دادەنێم و بە دژواری پشت ڕاست دەکەمەوە. بۆنێک بە دەستەکانمەوە دەکەم، بۆنی تەپوتۆز تەواوی مێشکم دادەگرێ. دەچم دووسێ جار دەستم دەشۆم و کرێمی لێ دەدەم. سەر کە هەڵدێنم لە ئاوێنەکەدا ڕوخسارم دەبینم کە لەبەر گەنە تووک دیار نییە. دەڵێم دموچاوم هەڵگرم و حەمامێکش بکەم. تازە بەیانی دەچم بۆ بونگا با خاوێن بم و خەڵک بە تایبەت کرێنشین لێم زیز نەبن. ئاخر پێویستە خاوەن ماڵ هەمیشە پاک و خاوێن بێت.

یەک دوو حەفتەی هەوەڵ زۆر باش بوو. زۆر شیک و پاک و خاوێن دەگەڕا. تەنانەت حەفتەی دووجار سەگەکەشی حەمام دەدا. جگەرە و شتی نەدەکێشا. ددانەکانی هیچی هەڵنەوەری بوو. بەڵام وردە وردە ئاڵوگۆڕی بەسەردا هات. ئەم ژوورە چۆڵەی ئێستا ئەو دەم ئامینی هاوکارم و کوڕەکەی تێدا دەژیا. ئامین کوڕێکی لاوی هەبوو کە ئەم خانمە عاشقی بوو. هەڵبەت هەموو جارێ دەنگی هەڵدێنا و دەیگۆڕاند؛ ((خۆیەتی. ئەرێ بەخودا هەر ئەم کوڕە بوو ئەو نوورەی دیتم. خودا هێمنی بۆ من ناردووە و کەس ناتوانێ لێمی بستێنێ)).

من و ئامین – ئەویش وەک من بێوەژنە- هەر دەمانکوت چاک دەبێ و منداڵە، بەڵام چاک نەبوو هیچ، خراپتریش بوو. پیس و پۆخڵ دەگەڕا. ژوورەکەی بۆنێکی ناخۆش و بۆ دووکەڵی لێ دەهات. ددانەکانی زەرد و پیس ببوون. دمووچاوی زیبکە و برینی لێ دەهات. ئەی خودایە چەندە پیس و پۆخڵە. هەرچەند من نابێ ئەو قسەیە بکەم بەڵام ئەو خانمە وەک ژنی هێمنی لێ هاتبوو. زۆرتری کاتەکان لە ماڵی ئامین و هێمن دەژیا. ئامین هەر دەیکووت هیچ نییە منداڵن و هیچ کارێکی نەدەکرد.

دەچمە چێشتخانەکەم و ئەو نەختە شۆرباوەی دۆینێ‌شەو کە مابوو، گەرمی دەکەمەوە. دەسماڵێک هەڵدەگرم و دەسگرەی دەرگاکان خاوێن دەکەمەوە. ئاخر پیس‌ترین شوێنی ماڵ دەسگرەیە. تۆ بڵێی تابڵۆکەی ئاواتم ڕاست کردبێتەوە؟! ئەی مۆبڵەکانم سڕی!؟ وا بزانم کەلێنی پەنجەرەکانم چاک نەخنیوە! دەبێ بچمە ژووری میوانەکان و دیسان خەریک بم.

ڕۆژێک کە من و ئامین لە قوتابخانە هاتینە دەرێ و بەرەو ماڵ بووینەوە تەلێفۆنیان بۆ ئامین کرد و خەبەری ڕووداوی هاتووچۆی هێمنیان پێ ڕاگەیاند. دوای چوون بۆ نەخۆشخانە و پرسیار لەم و لەو دەرکەوت هێمن لە کاتی ڕووداوەکەدا تەنیا نەبووە و ئەم خانمەشی لەگەڵ بووە. هێمن دەچێتە کۆما و ئەم خانمەش نیوەی ئێسکەکانی جەستەی دەشکێ. زۆر سەیر بوو ئەو خانمە لە نەخۆشخانەش کەس بەلایەوە نەهات. ئەی خودایە نەخۆشخانە چەن پیس و قێزاویە. ئەرێ چێشتەکەم وەسەر نا؟

پاش چەند ڕۆژێک هێمن مرد و ئەم خانمەش دوای چەند حەفتەیەک هاتەوە ماڵێ. ئامین ڕۆیشت و ئەم خانمەش لە جاران زیاتر گۆڕدرا و وەک شێتی لێ هات. لەدوای ئەو ڕووداوانەوە هیچ کرێنشینێک ناگاتە سێ مانگ ئەو ژوورە چۆڵ دەکات و دەڕوات. ئاخر ئەو خانمە هەموو جارێ دەچێتە حەمام و لەسەر دیوارەکەی دەنووسێ، ئێرە بە خوێن کڕدراوە و بە خوێن چۆڵ دەکرێ.

***

لەمێژ ساڵ بوو ئاوا نەترسابووم. ئاخرجار کە ئاوا ترسام، ئەو ڕۆژە بوو کە ماینە بۆرە خاڵدارەکەی باوەگەورەم کە لە جوانووییەوە گەورەی کردبوو، مردارەبۆوە و لاشەی خۆشەویستترین شتی دونیای خستە بەر سەگەکانی و خوێن لە چاویدا قەتیس مابوو کە ونجڕونجڕیان دەکرد. هیچم نەکوت لە ترسا و یەک ڕاست هەڵاتم.

یەکەم شەو کە جێگیر ببووم لەو ژوورە، لای نیوە شەو، یان باشتر بڵێم ۱۱:۴۲ بوو کە تەقەی دەرگاکە هات. دەستم بە دەسگرەکەوە بوو. لە کونی درگاکەوە چاوم لە کاڕیدۆڕەکە دەکرد کە لەپڕ کچێک هاتە بەر کونەکە و هەڵبەزیمەوە. دڵم داکەوت. پاش کەمێک دەسگرە چەورەکەی ژوورەکەم داگرت و هاتە ژوورێ. پەنجەرەی ژوورەکەم کردبووەوە. شنە بایەکی فێنک ئەو پەردە گوڵدارە چڵکنانەی ژوورەکەی وە سەما دێنا. بێ هیچ قسە و باسێک چوو لەسەر کورسییەک لە نێوەڕاستی ژوورەکە دانیشت. چراکەم هەڵنەکردبوو. ڕووناکایی مانگە‌شەو تا ئەو جێگایە بە کەڵک بوو کە تاتۆکەی سەر سینگ و گۆشەی برۆیم بۆ مەعلووم دەبوو کە چ نەخشێکە.

– ئەو مەیموونە پیرە نازانێ من دەتوانم درگاکان بکەمەوە بێ کلیل.

بە سەر سووڕمانەوە کوتم:

– مەیموونی پیر؟!

بە قامک ئاماژەی بۆ خوارێ کرد و زانیم سێحەب‌ خانووەکە دەڵێ. تا ڕادەیەکش ڕاستی دەکرد، ئاخر کێ لە تەمەنی شێست و چوار ساڵیدا سەری سوور دەکات!؟

هیچمان درێژەمان نەدا. لاقی خستە‌ سەر لاقی و بڕێک خۆی هەڵکڕاند. قژی زۆر ئاڵۆزکاو بوو. زوو زوو دەستی تێ‌دەخست و دەیخوراند. ویستم پێی بڵێم، ببوورە هیچ شتێکم نەهێنا جارێ بۆیە ناتوانم میوانداری بکەم، کە کەوتمە بیری قسەی ئەو مەیموونە پیرە و بێدەنگ بووم.

– کەس پێی کوتووی ئەم ژوورە تەلیسم کراوە بە نێو منەوە!؟

–          بۆ مەگە شتی واش هەیە؟!

–          بۆ من ئەرێ.

هیچ وڵامێکم نەداوە. ئەو مەیموونە پیرە پێی کوتبووم کە ئەو کرێنشینەی ڕوو‌بەڕووم خەرەفاوە و شێت بووە، بەڵام من هەر وام دەزانی شۆخی دەکات. چاوم لە سووچێکی بن‌میچی ژوورەکە دەکرد و پێنج شەش داوە جاوجاڵۆکەم وەبەر چاو هات. لە مێشکی خۆمدا بەرنامەم دەچنی کە سبحەینێ هەموویان لێ کەمەوە کە کوتی:

جێسی من ناوێرێ بێتە ئەم ژوورە، نازانم مرۆڤ چۆن دێ. ئاخڕ ئەم ژوورە…

لەو کاتەدا سەر کوڵمی بریقەیەکی لێ هەستا. جوان کە ورد بوومەوە مووروویەکی مرواری ئاسای لەسەر کوڵمی داکوتابوو. چاوم هەر لە دەستی دەکرد کە هەر جارێک شوێنێکی جەستەی هەڵدەکڕاند. دەمی دەجووڵاوە بەڵام من هیچی لێ حاڵی نەدەبووم. چاوم هەر لەو سینگە سپی و ناسکەی بوو. لە خەیاڵی خۆمدا سەدجارم پرسی تۆ بڵێی کێ ئەو تاتۆیانەی بۆ کردبێ؟ تۆ بڵێی دەستی لە مەمکی نەدابێ؟! ئەو دەم سەد خۆزگە دەخوارد منیش تاتۆکار بووایەم. ئەو مەیموونە پیرە هەر لەو ژوورە پێی کوتم؛

– هەرچەند من نابێ ئەو قسەیە بکەم بەڵام ئەو کرێنشینەی ڕووبەڕووت، وەک گورگ دەچێ ئاگاداری بە.

بەڵام من خەریک بووم بە چاو ئەو گورگە سپی و ناسکەم هەڵدەدڕی. هەستا پێ و کوتی؛

-من خەریکە دەخنکێم لەم ژوورە بۆگەنە. دەڕۆم.

کە هات بڕوات چاوێکی لە دیوارەکە کرد و ڕۆیشت. من هەرچەندم چاو گێڕا هیچم وەبەرچاو نەهات. لەبەر خۆمەوە کوتم ڕەنگە بڕوات بووکەڵەکەی لە باوەش کات. ئاخر ئەو مەیموونە پیرە بۆی باس کردبووم کە دوای مردنی ئەو هەتیوە_

–    نازانم ئارام بوو چ بوو- ئەو کچە ئەو بووکەڵەیەی وا بەدیاری وەریگرتبوو لە باوەش دەگرێ ۆ هەست دەکات ڕۆحی ئەو هەتیوەی تێدایە و هاتووەتەوە بۆ لای.

دەرگاکەم کە لە پشت سەری پێوە دا گوێم بە دەرگاکەوە نا تا بزانم چی دەڵێ. ورتە ورت و وڕینەیەک لە کاریدۆڕەکە ساز ببوو. کە لە کونی دەرگاکەوە؛چاوم لێکرد، ئەو کچە دەستی هەڵێنابوو لەبەر خۆیەوە بە زمانێکی نامۆ وڕینەی دەکرد. پاش چەند ساتێک سەری داخست و سێ جار فووی بە لای ڕاستی خۆیدا کرد و دواتڕ سێ جاریش فووی بە لای چەپدا کرد. چووە ژوورێ. تەواو خۆف دایگرتبووم. هێواش گەڕامەوە ژوورەکەی خۆم و لەسەر کورسییەکەی نێوەڕاستی ژوورەکە دانیشتم. کە وەبیرم هاتەوە ئەو کچە لەسەر ئەو کورسییە دانیشتبوو، هەر لەخۆوە هەستام و چوومە ئەولا دانیشتم. بڕێکم چاو لە کورسییەکە کرد و لەخۆوە چوومە بیری ئەو ڕۆژەی مایینە بۆرە خاڵدارەکەی باوەگەورەمیان ونجڕ ونجڕ کرد.

کە چاوم لە کاتژمێرەکەی قەد دیوارەکە کرد ۱۲:۲۵ بوو. ئەو پەردە چڵکنە گوڵدارانە لە سەماکردن کەوتبوون. ڕووناکایی مانگەشەو کەمی کردبوو. دەنگێ وەڕە وەڕی ئەو سەگە مێشکمی ئازار دەدا. دەزانم ئاخری ئەو سەگە ئەو کچە ونجڕ ونجڕ دەکات وەک چۆن سەگە بەوەفاکانی باوەگەورەم، مایینە بۆرە خاڵدارەکەیان ونجڕ ونجڕ کرد و ڕەنگە ئەگە باوەگەورەشم بوایەت لە جێگای ئەو مایینە، هەر ونجڕ ونجڕیان دەکرد.

کە هەستام دڵەڕاوکێ خزیبووە گیانمەوە. هەناسەم توند توند دەهات و دەڕۆیشت. سینەم وەها توند ببوو دەتکوت گا بەردێکی زەلامی لەسەر بوو. خۆفێکی سەیر لەو ژوورەدا هەبوو. خۆم ڕووت کردەوە، ویستم بچم بۆ حەمام. بە لای چێشتخانەکەدا ڕۆیشتم. بۆنی نم و شتێکی تر کە تا ئێستاش لە لووتم نامۆیە، مێشکمی ئازار دەدا. هیچم لەدەست نەدەهات، دەتکوت نایلۆنێک بە سەرمدا کێشرابوو. حەمامەکە پێش دیوی خەوەکەم بوو. دەرگام کردەوە. دەسگرە چەورەکەی دەستمی گرت. جیڕەی دەرگاکەی وەبیر خەوگەی ئەو زانکۆ کاول بووەی خستمەوە، کە چوار ساڵم تێدا بە فیڕۆ دا.

چوومە ژوورێ. لە قەد دیوارەکەی دەستم کوتا و چراکەم هەڵکرد. یەک بەخۆم هەڵبەزیمەوە. بە هێواشی گەڕامەوە دواوە. جلەکانم لەبەر کردەوە. چوومە سەر کورسییەک و بەرانبەر ئەو کورسییەی کە چەن خولەک لەوە پێش ئەو کچە لەسەری دانیشتبوو، دانیشتم. پەردە گوڵدارەکان وە سەما کەوتبوونەوە. هەر لەبەر چاوم بوو. ئاخر یانی چی؛ ئێرە بە خوێن کڕدراوە و بە خوێن چوڵ دەکرێ!!

The post باڵەخانە appeared first on ژنەفتن.

لە ڕاستیدا خێزانم نەمردووە، تەنیا لای من مردووە. دایک و باوکیشم هەر وا کوشتوە. تەنانەت سەرۆکی دایرەکەشم لە ناو بردووە. کوشتنی زۆر کەسی تریش لە خەیاڵم دایە. ئەو هەستەی لە کوشتندا هەیە لە هیچ کار و ئیشێکی دیکەدا نییە. ئەو ڕۆژەی باوکم کوشت، ڕۆژی جێژن بوو. نازانم کام جێژنی کام ساڵ بوو، بەڵام لەبیرمە پشت لێوم تازە سەوز هەڵگەڕابوو. دایکم هەرای لە باوکم کرد و گوتی:

– قادر، ئەگەر تۆ نامانبەیەوە، بۆ خۆم لەگەڵ مناڵەکان دەچمەوە بۆ ماڵی باوکم!

باوکم کە دەستی بە دۆخێنەکەیەوە بوو گوڕاندی:

– تۆ گوو دەخۆی لەگەڵ حەوت پشتت. لاق بەریە دەرێ دەیبڕمەوە.

کەس هیچی نەکوت. کەوتمە بیری چەن ڕۆژ لەوە پێش کە باوکم لە مەزرا لەبەر ئاغا دەپاڕاوە و ئاغا پێی دەکوت:

– تۆ گوو دەخۆی بە قسەم ناکەی. بنێرم بێن بە شەق لە ئاوایی دەرت کەن گەواد!؟

نازانم من کە بە خوێڕی‌ترین بەشەری دنیا ناسراو بووم چۆن بوو لە دەمم دەر هات و گوڕاندم:

– ئەی بۆ لە مەزرا ئەوندە پیاو نەبووی لەگەڵ ئاغا ئاوا قسە بکەی؟!

تا ماندوو بوو لە من و دایکمی دا. دەتکوت لە وڵاغ و کەر دەدا بەو شووڵکە. دوای ئەوەی من و دایکمی خوری شۆر کرد ڕۆیشتە دەرێ. تەواوی گیانم دەیزریکاند. پاڵم بە کۆڵەکەکەی ژوورەکەوە دا. بۆ یەکەم جار جگەرەیەکم لەوانەی باوکم لە ڕفەکە داگرت و دامگیرساند. چەقۆت لێ دابایەم خوێنم لێ نەدەهات. نەمدەزانی دەبێ چ بکەم. هیچم لە دەست نەدەهات. بیرم دەکردەوە. بیری ئەوەی چۆن بیکووژم و لە ناوی بەرم.

 هێزم لە خۆم دا و چوومە دەرێ. پاش گەڕانێکی زۆر لە کۆڵانەکانی ئاواییدا دیتمەوە. لە کۆڵانێک پەتم خستە ملی باوکم و بەدوای خۆمدا ڕامکێشا تا دەرەوەی ئاوایی. دەتکوت سەگم و کەلاک ڕادەکێشم. لەوێ ڕامکێشا و بە بەردێک سەریم پان کردەوە. دواتر دەستم کرد بە گاز لێ گرتن و بۆ یەکەم جار تامی گۆشتی مرۆڤم چێشت. هەر لەو کاتەدا هەستم دەکرد جەستەم خەریکە ئاڵوگۆڕی پێدا دێ. نەمدەزانی چیم لێ دێ. سەرم قورس بوو. بەلادا هاتم. دوای چەن خولەکێک هاتمەوە هۆش و دەستم کرد بە خواردن. دەمدی کە دەست و لاقم درێژ دەبنەوە. ددانەکانم وەک کەڵپی سەگ و گورگ تیژ و درێژ دەبنەوە. هەستم بە هێز و ورەیەکی زۆر لە جەستەمدا دەکرد. نەمناشت. کوتم با سەگ و پشیلەی ئاواییش جێژن بگرن. هەستی خۆشییەکی لە ڕادەبەدەر تەواوی گیانی داگرتم. لەسەر کەلاکی خوێناوی باوکم دانیشتم و تێر تێر گریام. خۆشم نازانم بۆ!

لای نیوەڕۆی چەن ڕۆژ لەوە پێش کە وەک بیست ساڵی ڕابڕدوو لە دایرەوە هاتمەوە ماڵێ. دیسان دایک و باوکم لە ماڵی ئێمە بوون. خێزانم تازە لە قوتابخانە هاتبووەوە. مێشکم کاری نەدەکڕد لەو هەوا گەرم و تاقەت پڕووکێنەدا. لە‌گەڵکوو دانیشتم دایکم بە نووزە نووزەوە کوتی:

– ڕۆڵە ئەو دێڵە بگۆڕە. مەهێڵە تۆوی تایەفە و تۆرەمەی باوکت بفەوتێ. سەد جارم دەنگ داوی لە سەر ئەو دێڵە. پیاو نی!؟

کەس هیچی نەکوت. ڕەنگە کەس بۆی گرینگ نەبوو دایکم چی دەکوت. ئەودەم تەنیا کێشەی من گەرما و دەوام و دووپات بوونەوەی ژیانم بوو نەک قسەکانی دایک و باوکم.

دایکم زۆری پێخۆشە منداڵم هەبێ. دەڵێی خۆی دووبارە لە دایک دەبێتەوە. زۆرجار بیری لێ دەکەمەوە: تۆ بلێی دایکم جادووگەر و سێحرباز نەبێ و بیهەوێ ڕۆحی خۆی بخاتە لاشەی منداڵەکەمەوە؟ یان بڵێی نەیهەوێ ڕۆحی منداڵەکەم دەستەمۆ کات؟  هەر چەند لە کۆتایی تەواوی ئەو بیر و خەیاڵانەدا دەگەیشتمە وشەی بیسمیلا و تەواو. ناحەقی دایکم ناگرم دڵی بە منداڵەوە بێ، ئاخر لە حەوت منداڵی خۆی تەنیا من ماوم. منیش کە وەجاق‌کوێرم. هەر چەند زۆرم پێخۆشە منداڵم هەبێ و بیکەمە کەسێکی گەورە و نێو بەدەرەوە و شانازی پێوەبکەم و فیز و ئیفادەی پێوە لێدەم، بەڵام تەنیایی و بێدەنگی زۆر خۆش و سەیر و سەمەرەیە.

هەر لە سەردەمی منداڵییەوە خووم بە تەنیایی گرتووە. لە بیرمە کە منداڵ بووم دایکم لەنێو ئەو خوشک و برایانەدا بەقەد تەواویان ڕقی لە من بوو. دەتکوت من لە هەوێی ئەو بووم و دایکم مردووە. هەمیشە دەیکوت:

– نازانم ئەو هەتیوە ڕەق و تەقە ناحەزە لە کێ دەچێ و دەڵێی سەگی گڵاوە. هەر دەڵێی نەوەکامە.

منیش ئەو دەم لە ڕقی دایکمدا سەگە بەڕەڵایەکم پەیدا کرد و نێوی دایکمم لێنا. هەموو جارێ کە وردکەنانم بۆ دەبرد هەرام لێ دەکرد، کووت کووت مەنیج. داوتر کە گەورە بووم زانیم ئەو سەگە هەر بۆ وردکەنانەکە دەهات و کلکە سووتێی دەکرد دەنا ئەگەر بانگشم دەکرد قادر هەر دەهات. خۆم پێکەنینم بە خۆم دەهات کە ئاوا گەمژەم. جار جار حەقم بە دایکم دەدا کە ڕقی لێم بێ. بۆیە هەمیشە خۆم لە چاویان ون دەکرد و وەک شەمشەمە کوێرە و مشک و جاوجاڵۆکە هەر لە کەلێن و قوژبنەکانی ماڵ و گەڕەک و ئاوایی خۆم دەشاردەوە. هەرچەند زیاتر ڕووم دەکردە شاخ و کێوەکان. ئاخر لەوێ، لە دونیای ئازاددا تەنیا بووم و کەس نەبوو گاڵتەم پێبکات.

تەنیایی ئەوەی باشە کە کەس کاری پێت نییە. ئاخ چەند خۆش بوو خێزانیشم ئەوەی بزانیبا و پاپێچی تەنیایی من نەبوایەت. خێزانم کابانێکی زۆر دەست ڕەنگینە، هەر چەند خۆی زۆر ناحەزە. ڕەنگە لە منیش ناحەزتر بێ. ئەو ڕۆژەش حوکمی لێ کردبووم تۆ بۆ کەم‌وکورتییەکانی من باس ناکەی؟!

بەڵام من نەمدەزانی چۆنی حاڵی کەم هیچ کەموکورتییەکی نییە و ئەوە منم کورتیم زۆرە. ئاخر من هەمیشە لەگەڵ خۆم قسە دەکەم و کەم وا هەیە دەنگم لە هەناوی خۆم زیاتر بڕوات. خێزانم قەت لە خۆی ڕازی نییە و هەمیشە بە هیوایە کەسێک ڕێ نیشاندەری بێت و ئامۆژگاری کات. بەڵام من لەو ڕۆژەوە کە چوومە خزمەت باوکم و ئامۆژگارییەکەی داهاتوومی بە قوڕ گرت، لە هەر چی نەسیحەت و موعیزەیە بێزم هەڵدەستێ بۆیە نەمدەتوانی هیچ بە خێزانم بڵێم.

لەو سەردەمەدا دواناوەندیم تەواو کردبوو، ژنیشم هەبوو، بەڵام وەک زۆربەی لاوەکانی ئەو سەردەمە بە هیوای زانکۆ نەبووم. نازانم کام ڕۆژی کام مانگ بوو کە گۆڤارێکم لە دووکانێک دزی و خوێندمەوە. نە نێوی گۆڤارەکەم لەبیر ماوە نە هیچ شتێک لە نێوەڕۆکەکەی، بەڵام ئێستاش ئەو لاپەڕەیەم لەبەر چاوە کە باسی فەڕەنسا و جوانییەکانی دەکرد. وێنەیەکی شەقامی شانزەلیزەی تێدابوو کە هێندەم چاو لێکرد شەوانە خەونم دەدی لەگەڵ کچێکی ناسک و جوان لەوێ پیاسە دەکەم و جار جار ماچی دەکەم. هۆگری چوون بۆ فەڕەنسا بووم.

– باوکە من دەمهەوێ لەم وڵاتە بڕۆم.

باوکم پاش کەمێک بیرکردنەوە لە وڵاممدا گوتی:

– جارێکی دیکە لەو گووانە بخۆی، خۆم بە شەق کەلاکەکەت دەبەم.

ئەو دەم هەستم دەکرد باوکم دیکتاتۆڕی وڵاتێکە و من و دایکم و خوشک و براکانم تەنیا تاکەکانی ئەو حکوومەتەین. بۆیە فکرم لە کوودەتا دەکردەوە. دەمویست وەک ناپێلئۆن حکوومەتی گەندەڵ و ڕزیوی باوکم وەدەست بگرم و زیندووی کەمەوە. بەڵام دواتر زانیم هیچم پێ ناکرێ، چونکە برا و خوشکەکانم بەوە قایل نەبوون کە بەردەن، بۆیە منیش گوێی خۆم لێ خەواند و وەک ئەوان سەری خۆم داخست. لەو دەمەوە زانیم خوێڕی ئەو کەسەیە کە ناوێرێ بە تەنیا هیچ بکات.

جارجار لەبیری خۆمدا پەشێو بووم و جارجاریش هێمن. هەرچەند هەمیشە خوزگەم دەخواست هێمن بم نەک پەشێو. ترسم لە ژێردەست بوون بوو، بەڵام ژێردەست بوون تەنیا میراتی من لە باوکمەوە بوو. ئەوندەی لە بیرم بێ باوەگەورەم سەرکێش و ڕامنەکراو بوو. دەیانگێڕاوە مەڕ و ماڵاتی لە ماڵی یەک ئاغادا نەهێشتبوو. ماڵ و مەنزڵی لە شاخ و کێو بوو. بەڵام نازانم باوکم چۆن بوو ملی بۆ دەسەڵات دانەواند و هاتەوە ئاوایی و نێو خەڵک و دواتریش بووە نۆکەری ئاغا.

– ڕوڵە ئەوە بە سەد پاڕانەوە سەرۆکی فڵان دایرەم ڕازی کردووە بچی لەوێ دەوام کەی. ئیدی وەک بەشەر، بێ ئەمریان نەکەی و هەر شتێکیان کوت بڵێ بەسەرچاو. لە پەناشەوە شتێک بخە گیرفانت. تۆ ژنت هەیە و خەرجت دەبێ. وەک مەڕ سەرت داخە و کارت بە کەس نەبێ.

باوکم ئەو قسانەی دەگوت بەڵام من هەمیشە بیرم لای باوە گەورەم بوو کە دەیگوت:

– ڕوڵە هەمیشە گورگ بە گورگ. نەکەی مەڕ بی! گورگێکی کز و لاواز لە مەڕێکی تێر و تەسەل بەشەڕەف‌ترە.

من نەمدەزانی بۆ گورگ بم یان بۆچی مەڕ بم. نە ئەودەم زانیم نە ئێستا. بەڵام ئەو ڕۆژەی لە ژووری دەوامەکەم خەوتبووم -وەک هەموو رۆژەکانی تر- سەرۆکی دایرە خۆی بە ژوورێدا کرد و دوای هەزار جنێو و تف و لەعنەت گوتی:

– خودا بە قوربانی پێڵاوی بابتت کا دەنا تۆم بە خۆڕاییش ڕانەدەگرت.

تۆزقاڵێک تێک چووم. چونکە تەنیا من نەدەخەوتم، هەموو فەرمانبەرەکانی تریش دەخەوتن. تەنانەت سەرۆک بۆ خۆشی دەخەوت. جگەرەیەکم داگیرساند و دووکەڵەکەیم بە ڕووخساریدا کرد و هاتم بڕۆمە دەرێ کە گوتی:

– قوڕمساخی، کەر، کوڕی کەر.

کەوتمە بیری قسەی باوە گەورەم، بۆیە کە گەڕامەوە لە دم و فڵچم وەک گورگ لیک دەچۆڕا. دەستەکانم لەسەر مێزەکە دانا و لە هەناوی خۆمدا گوڕاندم:

– من گورگم گورگ. من مەڕ نیم سەرت بۆ داخەم. ئاگاداری خۆت بە دەنا زگت هەڵدەدڕم.

چاوم لێکرد، بە بێ دەنگی سەرم داخست و هاتمە دەرێ. لە چەن ڕۆژی داهاتوودا لە گورگ بوونی خۆم پەشیمان بوومەوە. مووچەی خێزانم نەبوایە لە برسا قڕمان دەهات. ئەو دەم بە قسەی باوکم گەیشتم کە مەڕ بوونیش خراپ نییە. شەوێک لە جێگادا کە هەر بیرم دەکردەوە و جێگا برینی ئەو قسانە لەسەر دڵم دەکزایەوە وەک گورگ بە لوورە لوور بەرەو ماڵی سەرۆکی دایرە چووم. لە پەنجێرەوە خۆم فڕێ دا ژوورەکە و بە گازێک لە باوەشی ژنەکەی دەرم هێنا و لە بەر چاوی ژنەکەی دم و کەڵپم لەنێو زگیدا دێنا و دەبرد. جار جار ڕامدەکێشا بۆ ئەم‌لا و ئەولا و ژوورەکەم لە خوێندا گەوزاند. دیسان جەستەم ئاڵوگۆڕی پێدا هات و زانیم بوومەتەوە دڕەندە بەهێزەکە وا خۆم دەمویست. وەی لەو شەوە خۆشە. قەتم لەبیر ناچێ. کوشتن تامێکی زۆر خۆشی هەیە. ئەویش کوشتنی کەسێک کە تۆی پێ کەم بێت.

دوای چەن وەخت لەبەر پاڕانەوەی باوکم لە سەرۆک و کەوش جووت کردن بۆی چوومەوە سەر دەوام. سەرۆک چەن ڕۆژی هەوەڵ بە تانەوە چاوی لێدەکردم و لێوی دەکرۆشت.

ئەوەی کە هەموومان بەیانییان هەڵدەستین و وەک هەموو ڕۆژانی پێشووتر، دەچینە دەرێ و تا کاتی خەوتن دێین و دەچین، لەگەڵ ترسی تێکهاڵاو لەگەڵ ژیانمان، تەنیا خاڵی هاوبەشی ژیانمانە. لووتێکی پان و دووچاوی شین و ترسێکی لە ڕادەبەدەرم لە باوکم وەرگرتبوو. هەر چەند لە تەواوی ژیانمدا دەمویست وەک ژێگواڕا و کاستڕۆ و لۆتێرگینگ و قازی بم، یان لانی کەم وەک باوەگەورەم بم، بەڵام هەموو کات دیوارێکی بڵیندی ترس و لەرزم لە بەرانبەر خۆمدا دەدی و دەکەوتمە بیری ئەو قسەی باوکم کە دەیگوت:

– هەژار درۆی دەکرد. قەل بوون لە هەڵۆ بوون باشترە.

نەبوونی باوەڕ بە باوکم و نەبوونی توانا تا وەک باوەگەورەم بم، هەمووکات سەر لێ شێواوی دەکردم و هەر لاکەی سەرم دەهات. ڕەنگە هەمووی هی ئەوە بێ بیریان لێ دەکەمەوە. ڕەنگە ئەگەر من منداڵی باوەگەورەم بوایەم ئەلان وەک ئەو بوایەم. نازانم. جار جار هەست دەکەم ئێمە هەموومان ڕۆباتی منداڵێکی زیرەک و ئازاین کە بە کەیفی خۆی سازی کردووین و بەیەکی توانا و هێز داوە و ترس و لەرزی خستووەتە نێو دڵی یەکی تر. وەک من و باوکم.

دوای ئەوەی ملی باوەگەوەرەمیان بە پەتەوە کرد، باوکم تەنانەت نەیوێرا بە ڕۆژیش جەنازەکەی بنێژێ و لە تاریکی شەودا ناشتی. ڕەنگە لە ترسا کفنیشی نەکردبێ و یاسین و تەڵقینی لەبیر چووبێ. کێ دەزانێ؟!

تەنیایی و ئارامی، ئەو هەستانەی لەمێژ ساڵەوە دوایان کەوتووم و هیچ بۆنێکم پێوە نەکردوون. لە چەند ساڵی نێوان نێر بوون تا زەماوەندەکەم هێمن و ئارام دەژیانم بەڵام لە شەوی پەردەوە بۆ ئێرە، تەنانەت بۆ یەک چرکەش ئەو هەستانەم نەدیوەتەوە. تۆ بلێی بۆ؟!

– ڕۆڵە سوننەتی پێغەمبەرە. ئێمەش ئۆمەتی ئەوین. پیاو تا ژن نەهێنێ ئیمانی کامڵ نابێ.

منی داماو وەک ڕۆژانی پێشوو لە شاخ و کێو وەک بزن ئەم شاخ و ئەو شاخم دەکرد و بە دوای بەردی کۆندا دەگەڕام. بێ خەبەر لەوەی دایک و باوکم کچێکی خزمێکی دووریان لە شار بۆ مارە کردووم. من کە تا ئەو دەم تێخ لە گیانم نەکەوتبوو ئێستا دەبوایە خۆم بۆ پیاوەتی حازر کردایەت.

– نێوچاوانی شەوق دەداتەوە. هەم دەخوێنێ و هەم تەون دەکات. دەست و مست قەویی وەک خۆی کەمە.

من کە تەنیا خەمم ئەوە بوو ئەوجار چۆن بچم بۆ کێو هیچم نەکوت و قسەشم کردبا لەگەڵ قسەی دایک و باوکم هیچم پێ نەدەکرا. من هیچم نەدەزانی و خەڵک دەیانکوت وەک هەنگوێنە. بەزۆری پەتیان لەمل کردم و لەگەڵ پیرە ژنێکی چەماوە خستیانینە ژووری پەردەوە. پەشۆکابووم. بووکەش هەروەها. ئەو ژنە پیرەش کە لە مەیموون دەچوو، زوو زوو دەیگوت:

– دەی زووکە قارەمان. دەی ڕوو سوورمان کە و ئەو پەڕۆیە سوور کە.

ئەو شەوە تەواو بوو بەڵام پەیکەرەی ئارامی من بە دەستی دایکم شکا. هێندەی دیکە ڕق و بوغزم لە دایکم هەڵگرت. ڕق و نەفرەت و بوغز لە دڵمدا زاوزێی دەکرد. دوای چەن وەخت بە ئەمری دایکم هاتینە شار و من چوومە زانکۆ. بیری کوشتنی دایکم دیسان هاتەوە مێشکم. بەیانییەکی زوو یەک دەبە نەوتم برد و بە دایکممدا کرد. دوای ئەوەی سینگ و مەمکیم خوارد، ئاورم دا. دەنگی قیژە و هاوارەکەی دەگەیشتە تەشقی ئاسمان. قرچە قرچی ئاورەکە ئەو گەڕەکەی تەنیبوو. سەیر بوو کەس نەدەهات بە هاواری دایکمەوە. مرد. تۆڵەی شکاندنی پەیکەرەی ئارامی خۆمم لێستاندەوە. لەبیرمە هیچ کە بۆ دایکم نەگریام وەک باوکم، تەنانەت قاقاشم دەکێشا. قاقایەک لە قووڵایی دڵەوە. ئەوە ئاکامی ئەو کەسانەیە وا ئارامی مرۆڤ تێک دەدەن.

ئێستاکە ئەو قەلەڕەشە چکۆڵەیە لەمێژ ساڵە هاوژینمە و هەموو شەوێ چاوم بە چاوی دەکەوێ و مانگی جارێک لاقمان تێک دەهاڵێ. لەم دواییانەدا لە ڕابردووی دووشکم و لێی دەترسم. تۆ بلێی کەس پێش من ماچی نەکردبێ!؟ تۆ بلێی کەس پێش من بۆنی بە بناگوێیەوە نەکردبێ!؟ دوای ئەو هەموو ساڵە ئەو هەستە وەک خۆرە کەوتووەتە نێو گیانم و خەریکە دەمکووژێ. لە ڕووی ناچارییەوە حوکمی لێ دەکەم، تەنانەت لای دایک و باوکیشی چارشێوێکی ڕەش لە خۆی بهاڵێنێ و قەت قەت لە خۆی دوور نەخاتەوە. دایدەپۆشم. ناهێڵم کەس بیبینێ. ئاوا ئاسوودە دەژیم. دەبێ ئاگام لێی بێ.

_ جا من چۆن وا دەکەم.

بەڵام خاتر جەمم بە قسەم ناکات. هیچم لە دەست نایەت. قسمەت وای لێکردووم هیچم لە دەست نەیەت. تەنانەت دەسەڵاتی ژنەکەشمم نییە، بۆیە بڕیارم داوە بیکووژم. لە ناو بردن تەنیا دەرمانە بۆ ئەو برینەی سەر دڵ و مێشکم. تۆ بڵێی ئەوجار بە ئارامی بگەم؟! ئاخری کوشتم. چەند خولەک لەوە پێش…

The post وێندیگۆ appeared first on ژنەفتن.