سینەما

١ــ ناساندنی کورتە فیلمەکە کورتە فیلمی “مردن لە باخی سێودا”، کارێکی نوێی سیناریست و دەرهێنەر “کامەران جەمال”ـە، کە بەم دواییانە لە فیستیڤاڵی ساڵانەی فیلمدا لە سلێمانی و لەسەر شاشەی سیتی سینەما نمایش کرا. ئەوەی لەم نووسینە کورتەدا دەمەوێت هەڵوەستەی لەسەر بکەم و لەبارەیەوە بدوێم، زیاتر وەستانە لەسەر مانا و تێماکانی کورتە فیلمەکە، لە ڕێگای ئاناتۆمی…

پێشەکی: باسکردن لە ژن، کێشە و گیروگرفتەکانی ژن ڕاستەوخۆ دەچێتە خانەی تەوەرێکی فێمینیستی؛ کە تێیدا هەوڵ بۆ بە مژارکردن و چارەسەرکردنی کێشەکانی ژن دەدرێت. ئەگەر چاوێک بخشێنین بە دەستپێکی سەرهەڵدانی فێمینیزم، ئەوا دەبێت بۆ نزیکەی دوو سەدە لەمەوبەر بگەڕێینەوە کە یەکەم جار وەک پەیڤ لە ١٨٣٧ لە لایەن “شاڕل فوغیێ” (فەیلەسوف، ئابووریزان و سۆسیالیست) لە…

فیلمی ئێرانیی “دارگوێز” یان داری گوێز، لە دەرهێنانی دەرهێنەری ئێرانی “محەمەد حسێن مەهدەویان” و سینارۆیی “ئیبراهیم ئەمینی و حوسێن حوسێنی”، لە ساڵی ٢٠١٩ بەرهەم هێنراوە.  لەبەر ئەوەی چیرۆکی فیلمەکە دەربارەی نەهامەتی و کارەساتی کیمیابارانکردنی شاری سەردەشتی ڕۆژهەلاتی کوردستانە لە ڕۆژانی ڕابردوو لە سینەماکانی شارەکانی هەرێمی کوردستان نمایش کرا. فیلمەکە لە سێ کاتی جیاواز (١٩٨٧)، (٢٠٠٥)…

[تێبینیی وەرگێڕ: فریتز لانگ (١٨٩٠-١٩٧٦) لە بەناوبانگترین فیلمسازانی مێژووی سینەمایە، کاریگەریی بەسەر سینەماکاران و هونەرمەندان و بیرمەندانەوە، بە سانایی پێشبینی ناکرێت. لانگ لە ڕاستیدا بە ئەفسانەی سینەما ناسراوە و ساڵی ١٩٣٣ لەگەڵ بەدەستەوەگرتنی دەسەڵات لە لایەن نازییەکانەوە، ئەڵمانیا بەجێ دەهێڵێت و هەرگیز ناگەڕێتەوە زێدەکەی. بۆ نموونە، دەرهێنەر و سینەماکاری جیهانی، ژان لوک گۆدار، بەقووڵی لەژێر…

دەستپێکی کاری هونەری سەرەتای کاری هونەر ئەوکاتە بوو کە تەمەنی تەنیا ٢١ ساڵ بووە، وەکوو ئەکتەر لە چەندین فیلمی تورکی ڕۆڵی سەرەکی هەبوو. ئەمە بووە سەرەتای ناساندنی یەڵماز گۆنای بە کۆمەڵگە و بەناوبانگ بوونی.لە ناوەڕاستی ساڵانی شەستی سەدەی ڕابردوو دەست دەکات بە کاری دەرهێنان، لەو فیلمانەی دەریهێناون زۆرتر کار لەسەر ژیانی خەڵکی گوند دەکات نەك…

هەموو ئەوانەی ساڵانە یادی شۆڕشی ئۆکتۆبەریان کردۆتەوە (بە چەپەکان خۆیشیانەوە)، چاویان زیاتر لەسەر ڕووداوە مێژووییەکە بووە وەک جۆرێک لە کەرتبوونی سیاسی و دابەشبوونی خودی چەمکی سیاسەت بۆ دوو بەرەی دژ بەیەک لە سەرتاسەری جیهاندا: بەرەیەک سۆسیالیستی و بەرەیەک بۆرژوازی. شۆڕشی ئۆکتۆبەر پتر وەک قەوارەیەک دژ بە دژەقەوارەیەکی پێشوەخت وێناکراوە، وەک دامەزراندنی ئیمپراتۆریایەکی کرێکاری دژ بە…

بەڕێوەچوونی فێستیڤاڵی فیلمە کوردییەکانی لەندەن لە ساڵی ٢٠٢١ و بە شێوەی ئۆنڵاین دەرفەتێکی بێ‌وێنە بوو بۆ ئەوەی بتوانین کۆمەڵێک لە باشترین فیلمەکانی سینەمای کوردی ببینین. ئەم وتارەی ئێستا هەوڵ ئەدا بە هەڵسەنگاندنی ئەو چەمکانە کە پێوەندیان بە بۆچوونەکانی ‘ژاک لاکان‘ەوە هەیە، زیاتر لە ٢٠ فیلم کە لەنێو ماڵپەڕی ئەم فێستیڤاڵەدا دانراون بخاتە بەرباس، کە بریتین…

ئایا دەتوانرێ هەم ئەفسانە بیت هەم شادومان و سەرحاڵ؟ بەڵێ، ژۆن پیێر لێیۆ[1] ئەمە دەسەلمێنێ. ئەکتەرە ناسراوەکەی شەپۆڵی نوێ[2]ی سینەما و خاوەنی جوانترین فیلمەکانی ئەوروپا و عاشقە سەرسەختەکەی سینەما و ”ڕۆشنبیر”ە خەباتکارەکە. ڕازی بوو کە لەگەڵماندا دیمانەی ڕۆژنامەوانی بکات. مێزی چێشتخانە دڵخوازەکەی لە گەڕەکی مۆنتپەرناسی پاریس کۆی کردینەوە. ئەو لەگەڵ هاوژینەکەی، بریژیت دوڤیڤیێ هاتبوو، لەبەر…